Жаралла Омар әл-Кухали: Йемен саяхатшысы және күрескерінің өмірі мен өлімі
Jarallah Omar
Жар Аллах Омар әл-Кухали (1942-2002) – Йемен саяхатшысы, партизан, марксист, Йемен Социалистік Партиясының бас саяси шешім қабылдаушысы. Тарихы мен өмірі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Йемендік саясаткер және партизан (1942–2002)
Джарлах Омар әл-Күхали (جار الله عمر) (1942 жылы Кухал қаласында, Ибб облысы – 28 желтоқсан 2002 жылы) – йемендік саясаткер, зиялы және партизан.
Yemeni politician and guerrilla fighter (1942–2002)
Jarallah Omar al Kuhali (جار الله عمر) (1942 in Kuhal, Ibb Governorate – 28 December 2002) was a Yemeni politician, intellectual, and guerrilla fighter.
Өмір
Ислам заңдары бойынша білім алған ол 1960-шы жылдары марксизмге бет бұрды. 1968 жылдан 1971 жылға дейін саяси тұтқын болды және Солтүстік Йемен мен Оңтүстік Йемен арасындағы азаматтық соғысқа Оңтүстік Социалистік үкіметке байланысты саяси-әскери коалиция – Ұлттық азаттық майданының басшысы ретінде қатысты. Ол сол кездегі Солтүстік Йемен президенті және қазіргі біріккен Йемен президенті Али Абдулла Салех күштерін жеңгеннен кейін Оңтүстікке қашып кетті. Омар Оңтүстіктегі биліктегі партия – Йемен социалистік партиясының (YSP) саяси бюросының мүшесі болды және 1990-шы жылдардың басында жаңадан біріккен Йемен үкіметінде мәдениет министрі болып тағайындалды. 1994 жылы оңтүстік саясаткерлерінің «Йемен Демократиялық Республикасын» қайта құруға жасаған сәтсіз әрекетінен кейін ол министрлік лауазымынан кетіп, елден шығып кетті. Уақытша сепаратистік режимнің президенті Али Салим аль-Байд 1986 жылы YSP ішіндегі фракциялық шиеленістерде Омардың бұрынғы одақтасы болды. 1995 жылы елге оралғаннан кейін Омар Йеменнің авторитарлық саяси ахуылында адам құқықтары мен саяси бостандықтарды қорғаушы ретінде танылды.
He was trained in Islamic law, but in the 1960s he turned towards Marxism. He was a political prisoner from 1968 to 1971 and participated in the civil war between North Yemen and South Yemen as a leader of the National Liberation Front, a politico military coalition affiliated to the socialist government of the South. He escaped to the South after his forces were defeated by then North Yemeni President and current unified Yemeni President Ali Abdullah Saleh. Omar became a member of the Politburo of the Yemeni Socialist Party (YSP), the ruling party in the South, and was named minister of culture in the government of a newly unified Yemen in the early 1990s. He resigned his cabinet post and went into exile shortly before a failed attempt by former southern politicians to re establish a "Democratic Republic of Yemen" in 1994. The president of the ephemeral secessionist regime, Ali Salim al Baidh, was a former ally of Omar in the factional disputes within the YSP in 1986. When Omar returned to the country in 1995, he developed a reputation as a leading advocate of human rights and political freedoms in the authoritarian political climate of Yemen.
Өлім
Омар 2002 жылғы желтоқсанда Санада көкірекке екі оқ тиіп қаза болды. Оны өлтірген 26 жастағы Али Ахмад әл-Жараллаһ, исламшыл экстремист және азаматтық соғыста Салех үкіметін қолдаған адам еді. Ол оқ атқаннан кейін дереу ұсталды және тергеу кезінде басқа да секулярлық солшыл (насериттік және баасистік) көшбасшыларды өлтіру жоспарларын айтты. 2003 жылғы 14 қыркүйекте ол өлім жазасына кесілді.
Omar was assassinated in Sana'a in December 2002, receiving two shots to the chest. The assassin was 26 year old Ali Ahmad al Jarallah, an Islamist hardliner who sided with Saleh's government in the civil war. He was arrested immediately following the shooting and in interrogation revealed plots to kill other secular leftist (Nasserite and Baathist) leaders. He was sentenced to death on 14 September 2003.
Салдары
Омар қайтыс болған кезде, ол YSP бас хатшысының орынбасары еді. Президент Салехтің бұйрығымен ол Санадағы "шейіттер зиратына" жерленді.
At the time of Omar's death, he was deputy secretary general of the YSP. He was buried in the "martyrs' cemetery" in Sana'a, on the orders of President Saleh.