Кіріспе

Ресейлік саясаткер; Чувашияның бұрынғы президенті Николай Васильевич Федоров (Никола́й Васи́льевич Фёдоров, Федоров Николай Васильевич; 1958 жылдың 9 мамырында туған) – Федерация Кеңесінің бірінші орынбасары. Ол сонымен қатар Ресей Федерациясының Чуваш Республикасының бұрынғы президенті.

Ерте өмір

Николай Федоров 1958 жылы Чуаш АССР-інің Мариинск-Посадский ауданындағы Чиодино ауылында, соғыс ардагерінің көпбалалы отбасында дүниеге келді. 1980 жылы Қазан мемлекеттік университетінің құқық факультетін бітірген соң, Чебоксарға келіп, 1980–82 және 1985–89 жылдары Чуваш мемлекеттік университетінде "Кеңес құқығы" және "Ғылыми коммунизм" пәндерін оқытты.

Федералды министр

1989 жылы КСРО халық депутаты болып сайланды. Ол КСРО Жоғарғы Кеңесінің заңнама жөніндегі комитетінің жетекшілерінің бірі болды. 1990 жылдың 14 шілдесінен 1993 жылдың 24 наурызына дейін Ресейдің Әділет министрі қызметін атқарды. 1991 жылдың желтоқсанында Федоров 79 жастағы ГДР-дың бұрынғы басшысы Эрих Хонеккердің Мәскеудегі Чили елшілігінде екенін, ол КСРО аумағынан кетуі тиіс екенін мәлімдеді (алты айдан кейін, 1992 жылдың шілдесінде Хонеккер Берлинге экстрадицияланды). 1993 жылдың наурыз айында реформашыл үкімет пен реформаға қарсы заң шығарушы органдар арасындағы билік күресі кезінде Федоров Борис Ельциннің конституцияға қайшы келетін "өкімет басқарудың ерекше тәртібін" енгізуіне наразылық білдіріп, отставкаға шықты. Федоров 1993 жылдың қазан айында Ресейдің Халық депутаттарының съезі мен Жоғарғы Кеңесінің таратылуын сынады.

Чувашия президенті

1993 жылдың желтоқсан айында ол бір мезгілде 1-ші Мемлекеттік Думаға және өзінің туған аймағы – Чувашия президентігіне үміткер болды. Федоров Ресей Демократиялық партиясының тізімі бойынша Мемлекеттік Думаға сайланды және Қорғаныс комитетінің мүшесі болды. Чувашия президенттігіне сайлауда кандидаттардың ешқайсысы қажетті 25% дауыс жинамады. Федоров 24,9% дауыс алып, ал Чуваш университетінің ректоры Лев Кураков 21,9% дауыс жинап, екінші турға өтті. 26 желтоқсанда Федоров көпшілік дауысқа ие болды. 1994 жылдың 21 қаңтарында ол Чуваш Республикасының президенті болып кірісті, ал ақпанда Мемлекеттік Дума депутаты қызметінен бас тартты. Ол 1997 және 2001 жылдары қайта сайланды, ал 2005 жылы президент Путин оны тағайындады. Аймақ басшысы ретінде 1996 жылдан 2001 жылға дейін екінші Федерация Кеңесінің мүшесі болды. 2000 жылдың желтоқсан айында Федоров Александровтың әуеніне негізделген Ресейдің жаңа мемлекеттік әнұраны заңына қарсы дауыс берген жалғыз сенатор болды (Сергей Михалковтың сөздері кейін қабылданды; Олег Чиркунов та оған қарсы дауыс берген еді). Ол Чуваш Республикасының тұңғыш президенті болып 2010 жылдың 29 тамызына дейін қызмет етті. Ол нарықтық реформаларды жақтады. Федоров Ресей президенті Борис Ельциннің Чечнядағы саясатына және Владимир Путиннің 2000 жылғы федералды реформалық бастамаларына қарсы болды.

Төрайымнан кейінгі кезең

2010 жылғы 8 қыркүйекте Чувашия Мемлекеттік Кеңесінің отырысында Ресей Федерациясы Кеңесінің мүшесі болып бекітілді. 2012 жылдың 21 мамырынан 2015 жылдың сәуіріне дейін ол Ауыл шаруашылығы министрі қызметін атқарды. Тағайындалғаннан кейін екі күн өткен соң, ол Чувашия президенті лауазымын алған Михаил Игнатьевке хат жолдады. Федоров Игнатьев әкімшілігінің экономикалық саясатын сынады. 2015 жылдың сәуірінен қыркүйегіне дейін Федоров Ресей Президентінің агроөнеркәсіптік кешен мәселелері жөніндегі кеңесшісі болды. 2014 жылдың қаңтар айында Федоров Сербияда тіркелген Cessna бизнес-классы жеке ұшағымен Берлинде өткен Green Week ауыл шаруашылығы көрмесіне келді. Федоровтың ұшақтан шығып бара жатқан суреті алдымен өңделді, содан кейін Ауыл шаруашылығы министрлігінің сайтынан жойылды. 2015 жылдың наурыз айында Сауда-өнеркәсіп палатасының Аграрлық саясат комитеті төрағасының орынбасары Павел Грудинин, Федоровтың ведомствосы егіс алқаптарында жұмыс істейтін ауыл шаруашылығы техникасына, жолдарды пайдаланбаса да, көлік салығы салғаны үшін сынады. Федералды үкіметтен кеткеннен кейін Федоров екінші рет Чувашиядан Федерация Кеңесінің мүшесі болып тағайындалды. 2015-2020 жылдары ол кеңестің бірінші төрағасының орынбасары болды.

Санкциялар

Ұлыбритания үкіметі 2022 жылы Ресей-Украина соғысымен байланысты санкция салды.

Жеке өмір

Ол этникалық чуваш. Ол үйленген және бір ұлы мен бір қызы бар. Оның ұлы Василий заңгер. Ана тілі чуваш тілінен өзге, ол орыс және неміс тілдерінде де сөйлейді.