Кіріспе

Клиникалық сынақтардан өтіп жатқан жаңа дәрілік зат (New chemical entity, NCE) – АҚШ Тамақ және дәрілік заттар жөніндегі басқармасының (FDA) мәліметінше, клиникалық сынақтардан өтіп жатқан немесе FDA-ның алғашқы мақұлдауын алған (жаңа қолданылу емес) жаңа химиялық молекула болып табылатын дәрі. Жаңа молекулалық бірлік (NME) – бұл NCE немесе NBE (жаңа биологиялық бірлік) сияқты екі түсінікті қамтитын кең термин.

Анықтама

Белсенді бөлік – молекуланың физиологиялық немесе фармакологиялық әсеріне жауапты молекула немесе ион, оның ішінде дәрілік заттың эфир, тұз (сутек немесе координациялық байланыстары бар тұзды қоса алғанда) немесе басқа ковалентті емес туындысы (мысалы, кешен, хелат немесе клатрат) сияқты қосылған бөліктері ескерілмейді. Жаңа химиялық бірлік (NCE) – инновациялық компанияның дәрі-дәрмектерді зерттеудің бастапқы кезеңінде әзірлеген молекуласы, ол клиникалық сынақтардан өткеннен кейін белгілі бір ауруды емдеуге арналған дәріге айналуы мүмкін. Жаңа химиялық бірліктің (NCE) синтезі – дәрі-дәрмек әзірлеу процесінің бірінші қадамы. NCE синтезі аяқталғаннан кейін компаниялардың алдында екі мүмкіндік бар: өздері клиникалық сынақтар жүргізу немесе NCE лицензиясын басқа компанияға беру. Соңғы жағдайда компаниялар клиникалық сынақтардың қымбат және ұзақ процесінен құтылуға мүмкіндік алады, себебі лицензия алған компания одан әрі клиникалық сынақтар жүргізіп, содан кейін дәрі-дәрмектің өндірісін іске қосады. Осы бизнес-модельді қолдану арқылы компаниялар жоғары пайда табады, өйткені NCE үшін бір реттік ірі төлем алады және лицензия алған компаниямен кірістерді бөлісу туралы келісімге келеді. 2007 жылғы Тамақ және дәрі-дәрмек басқармасы туралы заңға сәйкес, FDA осы өнімдерді бекіту алдында барлық жаңа химиялық бірліктерді консультативтік комитет қарауы тиіс.