Кіріспе

АҚШ армиясының «Құрмет медалімен» марапатталған офицері

Подполковник Роберт Джордж Коул (19 наурыз 1915 жыл - 18 қыркүйек 1944 жыл) – Екінші дүниежүзілік соғысының Нормандияға түскен күндері жасаған ерлігі үшін «Құрмет медалімен» марапатталған американдық әскер.

АҚШ армиясының алғашқы жылдары

Роберт Г. Коул 1915 жылғы 19 наурызда Техас штатының Сан-Антонио қаласындағы Форт Сэм Хьюстон әскери базасында, армия дәрігері полковник Кларенс Ф. Коул мен Клара Х. Коул отбасында дүниеге келді. 1933 жылы Сан-Антониодағы Томас Джефферсон орта мектебін бітіріп, 1934 жылғы 1 шілдеде АҚШ Армиясына қосылды. 1935 жылғы 26 маусымда ол АҚШ Әскери академиясына, Вест-Пойнтке қабылдану үшін құрметпен босатылды. Коул 1939 жылы академияны бітіріп, үйіне оралып Элли Мей Уилсонға үйленді. 1939 жылы Вашингтон штатындағы Форт-Льюис базасында 15-ші жаяу әскер полкінің екінші лейтенанты болып тағайындалды және 1941 жылы Джорджия штатындағы Форт-Беннинг базасындағы 501-ші парашютшілер батальонына ауысқанға дейін сол жерде қызмет етті. 1941 жылғы наурыз айында ол парашютші тағайындамасын алды. Парашютшілер батальондары полктерге дейін кеңейтілгендіктен, Форт-Беннингте оның шені тез өсті. 1944 жылғы 6 маусымда ол 502-ші парашютшілер жаяу әскер полкінің 3-ші батальонының подполковнигі болды.

D-Day операциялары

Коул өз бөлімшесімен бірге американдық әуе десантының бір бөлігі ретінде Нормандияға түсті. Бұл бөлімшесінің алғашқы ұрысқа қатысуы болды. 6 маусым күні кешке ол 75 адамды жинады. Олар Юта жағалауының артындағы Сент-Мартин-де-Варревильдегі 3-шы шығу жолын басып алды және жағаға келіп жатқан АҚШ 4-ші жаяу әскер дивизиясының сарбаздарын қарсы алу үшін құмды жолақта болды. Дивизия резервінде болғаннан кейін Коулдың батальоны Карантанға жақындауға тырысқан 101-ші әуе десанттық дивизияның оң жақ қанатын қорғады. 10 маусым күні түстен кейін Коул батальонының 400 адамын ұзын, ашық жолмен бір қатарда, екі жағында батпақтармен төменге бастап әкелді. Оң жақтағы үлкен шаруашылық үйінің артындағы тік қоршауды жақсы бекінген неміс әскерлері басып алған. Жолдың соңында Дуве өзенінің су тасқынынан өтетін төрт көпірдің соңғысы тұрды. Соңғы көпірден кейін Карентан орналасқан, оны 101-ші дивизия Омаха жағажайынан келе жатқан 29-шы жаяу әскер дивизиясымен байланысу үшін басып алуға бұйрық берілді. Алға жылжу кезінде Коулдың батальоны артиллерия, пулемет және минометтерден үздіксіз атысқа ұшырады. Оның сарбаздары жаяу немесе иіліп, көптеген жарақаттар алды. Аман қалғандар жолдың қарсы бетіндегі жағалауға жапсырды. Соңғы көпірден өтетін жолды толығымен жауып, бір уақытта бір адамға ғана өтуге мүмкіндік беретін «Бельгиялық қақпа» деп аталатын кедергі болды. Бұл тұйыққа күшпен ену әрекеттері сәтсіз аяқталды, ал батальон түнде қорғаныс позициясын алды. Түнде Коулдың сарбаздары неміс минометтерінен обстрелге ұшырады және екі ұшақтан бомбаланды, бұл қосымша жарақаттарға және I ротаның шайқастан шығуына әкелді. Ақырында фермадағы от тоқтады және қалған 265 сарбаз кедергіден өтіп, шабуылға дайындыққа кірісті. Немістер әлі де көпірден тысқары жылжуға қарсылық көрсеткеннен және артиллерия олардың отын баса алмағаннан кейін Коул немістердің бекінген жеріне түтін шақырып, екінші дүниежүзілік соғыста сирек кездесетін штыкпен шабуылға бұйрық берді. Ол алдымен бөлімшесінің шағын бөлігін бастап тұраққа қарай жүрді. Бірақ батальонның қалған бөлігі көп ұзамай Коулға қосылды, ол десантшыларды тік қоршауға алып кірді, жақын аралықта және қолға қолға штыкпен күресті. Неміс сарбаздары кері шегінді, кері қайтқанда қосымша жарақаттар алды. «Коулдың шабуылы» деп аталған шабуыл қымбатқа түсті, Коулдың 265 сарбазының 130-ы жарақаттанды. Батальоны шаршаған Коул 1-ші батальонды өзінің желісінен өтіп, шабуылды жалғастыруға шақырды. Алайда, олар да #4 көпірден келген миномет атысынан қатты зардап шекті, сондықтан олар 3-ші батальонмен бірге позиция алды. Сол жерде, Карантанның шетінде, олар таңертең және түстен кейін неміс 6-шы парашют полкінің күшті қарсы шабуылына ұшырады. Шабуылдың ең қызып тұрған сәтінде, шамамен сағат 19:00-де, Коулдың артиллерия бақылаушысы радио кедергісін бұзып, корпустың барлық артиллериясының отын шақырып, шабуылдарды тоқтатты. 12 маусымда сағат 02:00-де 506-шы ПИР олардың желісінен өтіп, Карантанның оңтүстігіндегі 30-шы төбені басып алды. Содан кейін, Е ротасының басшылығымен 506-шы ПИР-дің 2-ші батальоны күндіз Карентанға қарай шабуыл жасады, бұл 3 батальондық шабуылдың бір бөлігі болды. Неміс 6-шы парашют полкі, оқ-дәрісі таусылғандықтан, түнде қаладан кетуге мәжбүр болды, тек шағын артқы күзет қалды. 12 маусымда сағат 07:30-да Карентан басып алынды.

Өлім және құрмет медалі

Коул сол күні жасаған ерлігі үшін Құрмет медаліне ұсынылды, бірақ оны алуға аман қалмады. 1944 жылдың 18 қыркүйегінде «Маркет-Гарден» операциясы барысында Нидерландының Бест қаласында 502-ші парашүттер-десанттық полкінің 3-ші батальонының командирі полковник Коул радио байланысына шықты. Ұшқыш одан өзінің орнының алдына қызғылт түсті идентификациялық тақталар қоюын сұрады. Коул мұны өзі істеуге бел буды. Сәтте Коул басын көтеріп, көзін қорғап, ұшақты көруге тырысты. Сол кезде шалғайдағы фермадағы неміс снайперы Коулды дереу атып өлтірді. Екі аптадан кейін 11 маусымда Карантанға жақын жердегі штыкпен шабуыл жасағаны үшін Құрмет медалімен марапатталды. Оның әйелі мен екі жасар ұлының қарауында Коулдың анасы, Коулдың бала кезінде ойнаған Форт Сэм Хьюстонның парад алаңында оның орнына марапатты қабылдады. LTC Коул Нидерландыдағы Маргратен қаласындағы Нидерланды-Америка зираттары мен мемориалдық кешеніне жерленді.

Құрмет медалі

1944 жылғы 11 маусымда Францияда өз өмірін қауқап, міндетінен асып, батылдық пен қайрат көрсеткені үшін. Лейтенант-полковник Коул Карантанға баратын жолдағы соңғы 4 көпірді басып алуға батальонына жеке басшылық етіп тұрғанда, оның бөлімшесінің барлығы жақсы дайындалған және мықты бекітілген жау позицияларынан келген қарқынды мылтық, пулемет, миномет және артиллерия отына түсіп, жерге жатып қалды. Жаудың қасіретті және үздірсіз атысы бір сағаттан астам уақыт бойы қозғалысқа мүмкіндік бермей, көптеген жарақаттар келтіргеннен кейін, лейтенант-полковник Коул бұл жағдайдың үмітсіз екенін байқап, жау позициясына шабуыл жасауға батыл бұйрық берді. Өз қауіпсіздігін ескермей, жаудың атысына мүлдем мән бермей, ол батальонының алдына тұрып, тапаншасын шығарып, шабуылға еріңдер деп әскерлеріне айғайлады. Жығылған жауынгердің мылтығы мен штығын алып, ол батальонының қалдықтарымен бірге оқтармен толы ашық жерге және жау позициясына шабуыл жасады. Оның батыл әрекеті әскерлеріне шабыт сыйлап, Дуве өзенінен өтетін көпірдің толық құрылуын қамтамасыз етті. Лейтенант-полковник Коулдың салқынқандылықпен көрсеткен батылдығы, жеке батырлығы және ерекше басшылық қабілеті оның өзіне үлкен құрмет әкеледі және әскери қызметте ең жоғары мақтауға лайық.

Мұра

Форт Сэм Хьюстондағы Роберт Г. Коул орта мектебі Роберт Г. Коулдың есімімен аталады, сондай-ақ Кентукки штатының Форт-Кэмпбелл қаласында Коул паркі тұрғын үй ауданы да оның құрметіне аталған. LTC Коул 2005 жылғы Gearbox Software ойындары – «Қарулас ағайындар: Hill 30 жолына», «Қарулас ағайындар: Қанда тапқан» және 2008 жылғы «Қарулас ағайындар: Төзбестік жолы» – шынайы кейіпкерлерінің бірі болды. 2009 жылдың 18 қыркүйегінде оның қаза болған жеріне жақын Нидерландыдағы Бест қаласында оған ескерткіш ашылды. Салтанатты шараға Коулдың ұлы, сондай-ақ 101-ші әуеде жүретін дивизияның әскери қызметшілері мен ветерандары қатысты.