Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Христиан діни ағымы
Christian denomination
Американың Универсалистік шіркеуі (АКШ) бастапқыда АҚШ-тағы христиандық Универсалистік діни ағым (сондай-ақ, әлемнің басқа бөліктеріндегі байланысты шіркеулер) болды. 1866 жылдан бастап Универсалистік Бас Конвенті ретінде танымал болған, 1942 жылы атауы Американың Универсалистік шіркеуі болып өзгертілді. 1961 жылы ол Американың Унитариандық қауымдастығымен бірігіп, Унитариандық Универсалистік қауымдастығын құрды. Универсализмнің негізгі діни сенімі – жалпы құтқарылу; Универсалистер махаббат Иесі адамды мәңгілік құрылысқа тағайындалған деп білгенде оны жаратпайды деп санайды. Олар барлық адамдар құтқарылуға лайықты деген қорытындыға келді. Кейбір ерте Универсалистер, «қайта жаңартушылар» деп белгілі және Пол Дин басқарған, өлімнен кейін құтқарылуға дейін тозақта тазару кезеңі болады деп сенді. Басқа Универсалистер, әсіресе Хосея Баллу, тозақтың бар екендігін толығымен жоққа шығарды.
The Universalist Church of America (UCA) was originally a Christian Universalist religious denomination in the United States (plus affiliated churches in other parts of the world). Known from 1866 as the Universalist General Convention, the name was changed to the Universalist Church of America in 1942. In 1961, it consolidated with the American Unitarian Association to form the Unitarian Universalist Association. The defining theology of Universalism is universal salvation; Universalists believe that the God of love would not create a person knowing that person would be destined for eternal damnation. They concluded that all people must be destined for salvation. Some early Universalists, known as Restorationists and led by Paul Dean, believed that after death there is a period of reprobation in Hell preceding salvation. Other Universalists, notably Hosea Ballou, denied the existence of Hell entirely.
Рухани ата-бабалары
Американың Универсалистік шіркеуінің мүшелері Ориген сияқты ерте христиандардың арасында универсалистік сенімдер болғанын айтты. Ричард Баукхэм «Универсализм: тарихи шолу» еңбегінде мұны Платонның ықпалымен байланыстырады және барлық жандардың соңғы қалпына келтірілуіне сенудің төртінші және бесінші ғасырларда Шығыста кең таралғанын, ал Григорий Ниссаның оны үйреткенін, бірақ грек православ ғалымдары бұл тұжырымға қарсы екенін атап көрсетеді. Универсалист тарихшысы, пастор Джордж Т. Найттың сөзіне қарағанда, христиан дінінің алғашқы бес немесе алты ғасырында алты танымал теологиялық мектеп болған, олардың төртеуі (Александрия, Антиохия, Кесария және Эдесса) универсалистік болған. Әлемдік құтқарылуға сенген алғашқы расталған және даусыз адам – Джеррард Винстанли, «Бүкіл жаратылыс және адамзат туралы Құдайдың құпиясы» (Лондон, 1648) кітабының авторы.
Members of the Universalist Church of America claimed universalist beliefs among some early Christians such as Origen. Richard Bauckham in Universalism: a historical survey ascribes this to Platonist influence, and notes that belief in the final restoration of all souls seems to have been not uncommon in the East during the fourth and fifth centuries and was apparently taught by Gregory of Nyssa, though this is disputed by Greek Orthodox scholars. According to the Universalist historian Rev. George T. Knight, in the first five or six centuries of Christianity there were six known theological schools, of which four (Alexandria, Antioch, Caesarea, and Edessa) were universalist. The first verifiable and undisputed believer in universal salvation is Gerrard Winstanley, author of The Mysterie of God Concerning the Whole Creation, Mankinde (London, 1648).
Ертедегі Америка
Америкалық универсализм Еуропадағы түрлі пиетистік және анабаптистік қозғалыстардың ықпалынан дамыды, соның ішінде квакерлер, моравиандар, методистер, лютерандар, швенкфельдерлер, шварценевтік бауырлар және басқалары. Пиетистер жеке басының құдайшылдығы мен ынтасына, Зинзендорфтың іліміне сүйене отырып, «жүрек дініне» баса назар аударды. Алғашқы жақтастары көбінесе неміс тегінен шыққан. Ертедегі американдық универсалистердің көпшілігі Атлантика орталық колонияларында өмір сүрді, бірақ Род-Айлендте де жақтастары болды. Адамс Стритер (1735–1786), Оксфорд пен Милфордтағы Универсалистік қауымдардың алғашқы пасторы, Массачусетс штаты, Жаңа Англиядағы Универсализмнің алғашқы қоғамдары, баптисттік ортадан шыққан, 1774 жылы тағайындалған. Хосея Баллоу, 1774 жылы Американың Глостер қаласында алғашқы Универсалистік шіркеуді құрған Джон Мюрреймен бірге «Америкалық универсализмнің әкесі» деп аталады. Универсалистік уағызшылардың ең маңыздыларының бірі – доктор Джордж де Бенневилль. Англияға жер аударылған гугеноттар отбасында туылған ол 1741 жылы Америкаға келді. Дәрігер және дін қызметкері болған ол Беркс округінің (Пенсильвания штаты) неміс иммигранттары арасында, кейін Филадельфия мен Нью-Джерсиде универсализмді таратуға көмектесті. Бенневилль сондай-ақ Ефрата монастырына, универсалистік сенімдермен утопиялық қауымға жиі баратын. Ол Германиялық Фриссдорфтан Георг Клейн Николайдың универсализм туралы «Мәңгілік Ізгі хабар» (1753 жылғы аударма) атты неміс кітабын аударуды ұйымдастырды. Қырық жылға жуық уақыт өткен соң, Эльханан Винчестер кітапты оқып, универсализмге көшті. Ол Кристоф Сауэрдің (1695–1758) Сауэр Киелі кітабын басып шығаруға ықпал етті, бұл Америкада басылған алғашқы неміс Киелі кітабы, онда Винчестердің құтқарылудың жалпыға бірдей қол жетімділігіне сенуін қолдайтын үзінділер бар. Оңтүстікте Джайлс Чэпман – бұрынғы квакер және Континенттік армияның капелланы, ол Дункер отбасына үйленді. Оңтүстік Каролинадағы (немесе мүмкін Америкадағы) алғашқы Универсалистік шіркеу Ньюберри округінде орналасқан Фридонияның жиналыс залы болды. Бенджамин Раш, тәуелсіздік декларациясына қол қойған және Винчестердің жалпы құтқарылу іліміне көшкен, бірақ Универсалистік шіркеудің мүшесі емес, құлдықтың қатал қарсыласы болды, өлім жазасын жоюды жақтады, әйелдерге жақсы білім беруді қолдады, тегін мемлекеттік мектептерді қолдады, психикалық ауруларды зерттеу мен емдеуде алғашқы қадамдар жасады және ақылсыз адамдар құрметпен қарауға құқылы екенін мәлімдеді. Ол құл саудасының әділетсіздігі туралы памфлет жариялады. Ол құлдықты жою идеясының бір бөлігі ретінде Пенсильваниядағы құлдықты жою және құлдықта заңсыз ұсталған еркін негрлерге көмектесу үшін қоғамды ұйымдастыруға көмектесті, Америкадағы құлдыққа қарсы алғашқы қоғам; ол сондай-ақ оның президенті болды. Раш, Винчестер және көптеген универсалистер сияқты, зұлымдар үшін өлімнен кейінгі жазалау күйіне сенді. Бірінші Жалпы жиын 1778 жылы өтті. Жыл сайынғы конвенциялар 1785 жылы Жаңа Англия конвенциясымен басталды. 1804 жылы бұл конвенция өзінің атын «Жаңа Англия штаттары мен басқаларындағы Универсалистердің Жалпы конвенциясы» деп өзгертті. 1830 жылдары өзінің ең биік кезінде Универсалистік шіркеу АҚШ-та 9-шы ең ірі конфессия болған деп хабарланды.
American Universalism developed from the influence of various Pietist and Anabaptist movements in Europe, including Quakers, Moravians, Methodists, Lutherans, Schwenkfelders, Schwarzenau Brethren, and others. Pietists emphasized individual piety and zeal and, following Zinzendorf, a "religion of the heart." Early followers were most often German in ancestry. The majority of the early American Universalists lived in the Mid Atlantic colonies, though Rhode Island also had a fair number of followers. Adams Streeter (1735–1786), the first minister of Universalist congregations in Oxford and Milford, Massachusetts, original societies of Universalism in New England, came from a Baptist background, ordained in 1774. Hosea Ballou has been called the "father of American Universalism," along with John Murray, who founded the first Universalist church in America in Gloucester, Massachusetts, in 1774. One of the most important early Universalist evangelists was Dr. George de Benneville. Born in a Huguenot family exiled to England, he arrived in America in 1741. A physician and lay preacher, he spread Universalism among the German immigrants of Berks County, Pennsylvania, and later around Philadelphia and New Jersey. Benneville also commonly visited the Ephrata Cloister, a utopian community with Universalist beliefs. He arranged for the translation of a German book about universalism, The Everlasting Gospel (1753 translation), by Georg Klein Nicolai of Friessdorf, Germany. Nearly forty years later, Elhanan Winchester read the book and converted to Universalism. He was influential in the printing of the Sauer Bible of Christoph Sauer (1695–1758), the first German Bible printed in America, with passages supporting Winchester's belief in the universal availability of salvation. In the South, Rev. Giles Chapman was a former Quaker and Continental Army Chaplain who married into a Dunker family. The first Universalist church in South Carolina (and possibly in America) was the Freedonia Meeting Hall, situated in Newberry County. Benjamin Rush, a signer of the Declaration of Independence and a convert to Winchester's teaching of universal salvation, but not a member of a Universalist church, was a vigorous foe of slavery, advocated the abolition of the death penalty, advocated for better education for women, supported free public schools, was a pioneer in the study and treatment of mental illness, and insisted that the insane had a right to be treated with respect. He published a pamphlet on the iniquity of the slave trade. As part of his abolitionism, he helped organize the Pennsylvania Society for Promoting the Abolition of Slavery and the Relief of Free Negroes Unlawfully Held in Bondage, the first antislavery society in America; he also served as its president. Rush believed, as did Winchester and most Universalists, in a state of punishment after death for the wicked. The first General Society was held in 1778. Annual conventions started in 1785 with the New England Convention. In 1804, this convention changed its name to "The General Convention of Universalists in the New England States and Others." At its peak in the 1830s, the Universalist Church is reported to have been the 9th largest denomination in the United States.
Консолидациялау
Шіркеу Америкалық унитариандық қауымдастығымен бірігіп, Унитариандық-универсалистік қауымдастықты құрды. Кейбір штаттық Универсалистік конвенттер бірігуге келіспеді. Осы шіркеулер мен басқалары христиандық теологиялық универсалистердің шағын топтарын құрайды, бірақ көпшілігі басқа діни ағымдармен байланысты.
The Church consolidated with the American Unitarian Association to form the Unitarian Universalist Association. Some state Universalist Conventions did not accept the consolidation. These churches and others form minor pockets of Christian theological Universalists which remain, but most are affiliated with other denominations.
Діннің ұйымдастырылуы
Универсалистік қауымдар тәуелсіздікке бейімділік танытып, орталықтандыруға оңай көнбеді. Олар көбінесе штаттық конвенцияларда жиналатын, ал олардың ұлттық конвенциялардан гөрі көбірек өкілеттіктері болды. Пасторларды (басқа да мәселелермен қатар) даярлау мақсатында, шіркеу 1831 жылы Нью-Йорк штатының Клинтон қаласында Clinton Liberal Institute атты аралас білім беретін институтын құрды. Кейіннен шіркеу үш діни мектеп ашты: Сент-Лоуренс университетінің дінтану мектебі (1856–1965), Ломбард колледжінің Райдер дінтану мектебі (шамамен 1885–1913) және Тюфт университетінің Крейн дінтану мектебі (1869–1968). Филадельфия конвенті 1790 жылдан 1810 жылға дейін тәуелсіз ұлттық конвент болды. Тәуелсіздікке бейімділігіне қарамастан, Универсалистік қауымдар Универсализмнің ресми шіркеуі болу үшін Вашингтон қаласында Универсалистік ұлттық ескерткіш шіркеуінің құрылысын қолдады. 1921 жылы Универсалистердің Бас конвенті шіркеу құрылысына қаржы бөлді және ғибадат 1925 жылы басталды. Қазіргі шіркеу 1810-шы көшеде орналасқан, 1930 жылы салынды және оның қазіргі қауымы Универсалистік принциптерді сақтайды.
Universalist congregations tended towards independence and were not easily prone to centralization. They generally met in state conventions, which usually had more authority than was vested in national conventions. To train ministers (among other things), the Church founded in 1831 the coeducational Clinton Liberal Institute in Clinton, New York. The church later established three divinity schools: Theological School of St. Lawrence University (1856–1965), the Ryder Divinity School (c. 1885–1913) at Lombard College, and the Crane Theological School of Tufts University (1869–1968). The Philadelphia Convention was an independent National Convention from 1790 to about 1810. Notwithstanding its tendency toward independence, Universalist congregations supported the construction of The Universalist National Memorial Church in Washington, D. C., to serve as the official church of Universalism. In 1921, the Universalist General Convention approved funds for the building of the church and services began in 1925. The present church, located at 1810 Sixteenth Street NW, Washington DC, was established in 1930 and its current congregation continues to follow Universalist principles.
Әлеуметтік және саяси ұстанымдар
Американың Универсалистік шіркеуі бірнеше әлеуметтік мәселелерге араласты, көбінесе саяси либералдық бағытта.
The Universalist Church of America involved itself in several social causes, generally with a politically liberal bent.
Аболиционизм
Жоғарыда айтылғандай, Бенджамин Раш ерте Америкада құлдыққа қарсы күрестің көрнекті саяси белсендісі болды. Бұл мәселе 1850 жылдары қашқын құлдар заңы және басқа да келісімдермен қайта жаңғырды; Универсалистер, сондай-ақ түрлі конфессиялармен бірге, құлдықтың адамгершілікке жатқанына белсенді түрде қарсылық көрсетті. Олар соғыстан кейінгі заңнаманы, мысалы, Он бесінші түзетуді және Азат етілгендер заңын, барлық американдық азаматтардың сайлау құқығын қамтамасыз ету үшін қолдады.
As noted above, Benjamin Rush was a major political activist for anti slavery causes in early America. The issue resurfaced in the 1850s with the Fugitive Slave Act and other compromises; the Universalists, along with various other denominations, vigorously opposed slavery as immoral. They also favored postbellum legislation such as the Fifteenth Amendment and the Freedman's Act to enfranchise all American citizens.
Спиритуизм
Универсалистік шіркеу дін ретінде спиритизмді толыққанды қабылдамаса да, көптеген универсалистер осы он тоғызыншы ғасыр қозғалысына ықылас білдірді. 19-ғасырдың орта шенінде спиритизм Универсалистік мінбарлардан жиі уағыздалды, ал кейбір пасторлар спиритизмге бейімділігі әріптестері мен қауымдары үшін тым күшті болғандықтан, діннен шығып кетті.
Although the Universalist Church as a denomination never fully embraced Spiritualism, many Universalists were sympathetic to this nineteenth century movement. Spiritualism was preached with some regularity from Universalist pulpits in the middle decades of the 19th century and some ministers left the denomination when their Spiritualist leanings became too pronounced for their peers and congregations.
Әйелдердің діни қызметке тағайындалуы
1863 жылғы 25 маусымда Олимпиа Браун АҚШ-та ұлттық діни ұйымда қасиетті сан беру рәсімінен өткен алғашқы әйелдердің бірі болды, ал Антуанетт Браун 1853 жылы Конгрегациялық шіркеулермен қасиетті сан алғанда бірінші болған еді. 1920 жылға қарай АҚШ-тағы ең ірі топ болып саналатын 88 универсалист әйел дін қызметкері болды.
On June 25, 1863, Olympia Brown became one of the first women in the United States to receive ordination in a national denomination, Antoinette Brown having been the first when she was ordained by the Congregational Churches in 1853. By 1920, there were 88 Universalist women ministers, the largest group in the United States.