Кіріспе

Британдық кеме және логистикалық компания, DP World иелігіндегі кеме конгломераты – The Peninsular and Oriental Steam Navigation Company (толық атауы) – 19 ғасырдың басына қарай құрылған британдық кеме және логистикалық компания. Бұрын ашық акционерлік қоғам болған, ол 2006 жылдың наурызында DP World компаниясына 3,9 миллиард фунт стерлингке сатылды. DP World қазіргі таңда P&O брендімен бірнеше кәсіпорынды басқарады: P&O Ferries, Istithmar P&O Estates және P&O Maritime Logistics. Сонымен қатар, P&O Heritage – P&O компаниясының ресми тарихи мұрағаты мен жинағын басқарады. P&O Cruises 2000 жылы сатылды және қазір Carnival Corporation & plc компаниясына тиесілі болып, олар басқарады. Дегенмен, «P&O Cruises» тауарлық белгісі әлі де Peninsular and Oriental Steam Navigation Company-де сақталып, лицензия бойынша қолданылады. Ал бұрынғы кеме тасымалы бизнесі P&O Nedlloyd Maersk Line компаниясы сатып алып, қазір оның құрамында.

Алғашқы жылдары және кеңейтуі: 18221900

1822 жылы лондондық кеме брокері Броди МакГи Уиллкокс және Шетланд аралдарының теңізшісі Артур Андерсон серіктестік құрып, Англия, Испания және Португалия арасындағы бағыттарды негізгі қызмет ететін кеме тасымалы желісін іске қосты. 1835 жылы Дублин кеме иесі, капитан Ричард Борн бизнеске қосылды, және үш адам «Уильям Фосетт» кемесін жалдап, Лондон мен Испания және Португалия арасында тұрақты бу кемесімен жүзу қызметін бастады – Иберия түбегіне. Компания «Peninsular Steam Navigation Company» деген атпен, Виго, Опорто, Лиссабон және Кадис қалаларына қызмет көрсетті. «Peninsular and Oriental Steam Navigation Company» 1840 жылы патшалық жарғымен тіркелгендіктен, оның атауында «plc» немесе «Limited» деген сөздер болған жоқ. Компанияның туының түстері тікелей Иберия түбегінің туларымен байланысты: 1837 жылғы Португалия туын көрсететін ақ және көк түстер, ал Испания туын көрсететін сары және қызыл түстер. Карлист соғыстарының қақпайында британдықтар Испания мен Португалияның заңды мұрагерлерін қолдады, ал P&O-ның үш негісқалаушысы да қару-жарақ жеткізуден бастап, бу кемелерін жалдауға дейін, осы іске өз үлесін қосты. Осы қатысудың нәтижесінде P&O офицерлері, Trinity House сияқты, семсер тағуға құқылы сауда флоты офицерлерінің санатында болды. 1837 жылы бизнес британдық Адмиралтействодан Иберия түбегіне пошта жеткізу туралы келісімшарт алды, ал 1840 жылы Египеттің Александрия қаласына пошта жеткізу туралы келісімшартқа қол қойды. 1870 жылдары Италиядағы Бриндизи порты маршрутқа қосылды. P&O 1844 жылы алғашқы жолаушылар тасымалын ұйымдастырды, Саутгемптоннан Жерорта теңізіне демалыс круизі ұйымдастырылды. Бұл сапарлар қазіргі заманғы круиздік демалыстың алғашқы үлгісі болды. Бұл дәуірдегі ерекше кемелердің бірі – 1880 жылы салынған SS Ravenna, толығымен болаттан жасалған бірінші кеме болды. 1847 жылы, Опиум соғысынан кейін, P&O опиум саудасына қатысты; келесі он бір жылда Бенгал және Малва опиумының 642 000 сандығын тасыды. Олар Jardines және Apcar Line сияқты бәсекелес тасымалдаушылардан күшті бәсекеге тап болды.

ХХ ғасырдың алғашқы жылдары: 19001945

Пошта келісімшарттары Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін P&O-ның өркендеуінің негізі болды, бірақ компания сонымен қатар ірі коммерциялық кеме тасымалдау желісі мен жолаушылар лайнері операторына айналды. 1914 жылы ол 131 пароходты иеленіп, сол кездегі ең ірі британдық кеме тасымалдау желісі болған Британдық Үндістанның Бу Навигациялық Компаниясын сатып алды. 1918 жылы ол Англия-Австралия пошта бағытындағы серіктесі Orient Line компаниясының бақылау үлесіне ие болды. Одан әрі сатып алулар жүргізіліп, 1920 жылдардың ортасында флоттың ең жоғарғы көрсеткіші 500 кемеге жетті. 1920 жылы компания сонымен қатар P&O Bank банкін құрды, оны 1927 жылы Chartered Bank of India, Australia and China (қазіргі Standard Chartered Bank) банкіне сатты. Осы кезде ол Хайфаның Spinney's компаниясымен коммерциялық қатынастар орнатты, ол ірі аймақтық жоғары сапалы азық-түлік дүкендерінің желісіне айналды, ол ақырында Таяу Шығыстың көп бөлігіне кеме қатынасы қызметін қамтамасыз етті. 1934 жылға дейін ол Флорида штатының Ки-Уэст қаласынан Гаванаға рейстер жүргізді; содан кейін ол 1960 жылға дейін Майамиден Кубаға жұмыс істеді. 1932 жылы P&O жолаушылар тасымалдау қызметін Австралияға кеңейтті, Strathaird лайнерін енгізді, ол Брисбен мен Норфолк аралына круизге шықты. P&O 15 ірі жолаушылар лайнерін салды, оның ішінде , , , және , сондай-ақ , , бұрын-соңды болмаған жылдамдық пен көлемге ие болды. 1980 жылдардың басында ол барлық құрғақ жүк тасымалдау бағыттарын контейнерлік операцияларға ауыстырды және 1986 жылы қалған OCL серіктестерін сатып алып, операцияны P&O Containers Limited (P&OCL) деп атады. P&OCL 1996 жылы Nedlloyd компаниясымен бірігіп, P&O Nedlloyd компаниясын құрды. Төмен бағалы әуе тасымалының дамуы және 1970 жылдары мұхит лайнерлерінің операциялық шығындарының өсуімен P&O өзінің жолаушылар операцияларын круиздік кемелерге қайта бағыттады. Бұл 1977 жылы P&O Cruises еншілес компаниясының құрылуымен аяқталды, оның аясында P&O өзінің келесі жолаушылар операцияларын жүзеге асырды. және Pride of Cherbourg және Pride of Hampshire кемелерімен Портсмут пен Шербург арасында жүзіп өтті.

" Еркін кәсіпкерлік " оқиғасының жаршысы

1987 жылғы 6 наурызда Zeebrugge жағалауында 80 экипаж мүшесі мен 459 жолаушысы бар "Roll On / Roll Off" паромы құлап кетті. Құлау салдарынан 193 адам қаза тапты. Кеменің операторы "Townsend Thoresen" компаниясы 1986 жылы "P&O" компаниясымен сатып алынған болатын. Оқиға салдарынан сот тергеуі және қоғамдық сауалнама жүргізілді. Сот тергеушісінің алдындағы қазылар алқасы компанияның кінәлі екенін анықтады, ал Корольдік прокуратурасы компанияны және жеті қызметкерді айыптады (корпоративтік кісі өлтіруге қатысты). Айыптаулар ешқандай сотталғанға әкелген жоқ. Қоғамдық сауалнама аясында лорд-әділ Шин 1987 жылғы шілдедегі баяндамасында "Townsend Thoresen" (компания) компанияның иерархиясына енген "жалаңдық ауруына" шалдыққандығын жазды. Оқиғаға байланысты істер ағылшын құқығында кісі өлтіру және қылмыстық немқұрайлылық істері бойынша корпорацияларды қудалауға прецедент құрды.

Сатулар: 2000-2005 жылдар

2000 жылдың 23 қазанында P&O круиздік бизнесінен бөлініп, P&O Princess Cruises компаниясын құрды. 2003 жылдың сәуірінде P&O Princess, Carnival Corporation компаниясымен бірігіп, Carnival Corporation & plc компаниясын құрды. 2004 жылдың маусым айында P&O, контейнерлік операциялары 1996 жылы біріктірілген Royal P&O Nedlloyd компаниясындағы 25% үлесін сатты. Кейбір мәліметтерге сәйкес, бастапқы қызметкерлердің бір бөлігі 2005 жылы Jcorp-тың шағын, жеке меншік халықаралық еншілес компаниясы – Paeteco Imports and Exports құру үшін бөлініп шықты. Контейнерлік компания кейіннен (2005 жылдың маусымында) A. P. Moller Maersk Group компаниясымен сатып алынды.

DP World компаниясының сатып алуы: 2006

2005 жылғы 30 қазанда The Sunday Times газетінде P&O компаниясы Дубайдың Біріккен Араб Әмірліктеріне тиесілі Dubai Ports World компаниясының толық еншілес компаниясы Thunder FZE компаниясымен сатып алу туралы келіссөздер жүргізіп жатқаны хабарланды. 29 қарашада P&O басқармасы акционерлеріне 3,3 миллиард фунт стерлинг (5,7 миллиард АҚШ доллары) құнындағы бір акцияға 443 пенс ұсыныс жасайтынын мәлімдеді. Желтоқсан айының басында BPB plc компаниясы сатып алынғаннан кейін P&O FTSE 100 компаниясы мәртебесін қайта иеленді. Сингапурдың PSA International компаниясы 3,5 миллиард фунт стерлинг көлемінде ұсыныс жасағаннан кейін бәсекелестік басталып, Dubai Ports World компаниясы 3,9 миллиард фунт стерлинг (7 миллиард АҚШ доллары) ұсынды. PSA компаниясы одан да жоғары баға ұсынатыны күтілгенімен, бәсекеден бас тарды, ал 2006 жылдың ақпан айында акционерлер Дубайдың ұсынысын мақұлдады. Біріккен компания әлемдегі үшінші ірі порт операторы болып табылады.

2006 жылғы сатып алу туралы дау

2006 жылы ақпанда АҚШ үкіметі бірігуді мақұлдаған кезде Буш әкімшілігі АҚШ порттарын араб компаниясының иелігіне беру туралы шешімді сынағандардың қарсылығына ұшырады. Сыншылар бұл шешімге күмән келтірді. Бұл қадам Нью-Йорк, Ньюарк, Балтимор, Майами, Нью-Орлеан және Филадельфия қалаларындағы P&O компаниясының жалға берілген мүдделерін Dubai Ports World компаниясының бақылауына өткізді. АҚШ-тағы P&O операциялары компанияның бүкіл әлемдегі операцияларының он пайызын құрайды және көбінесе крандар мен терминалдардан тұрады. Көптеген АҚШ саясаткерлері мен БАҚ өкілдері бұл бірігу P&O басқаратын немесе кемелерді тиеу-түсіру жұмыстарын жүзеге асыратын порттардың қауіпсіздігіне әсер етеді деп болжады. "Lloyd's List" журналының кеме тасымалы саласындағы редакторы Дэвид Ослер АҚШ қауіпсіздік шаралары мен порттың жалпы бақылауына бұл мәміленің ешқандай әсер етпейтінін айтты. АҚШ-тың бірнеше штаты қауіпсіздік алаңдаушылықтарын және шетелдік порттардың жалға берілуіне қатысты шарттарды жоғалту мүмкіндігін негізге келтіре отырып, бұл қадамды тоқтату жолдарын іздеді. Президент Буш бұл өзгерістерге кедергі келтіретін кез келген заңға вето қоятынын мәлімдеді.

Активтерді сату: 2006 жыл

2006 жылғы 9 наурызда DP World американдық порттардағы терминалдарды басқаруды американдық компанияға сатуға келісті. 2006 жылдың 11 желтоқсанында сақтандыру саласындағы алып AIG компаниясының бөлімшесі – AIG Global Investment Group, P&O Ports North America компаниясын құпия сомаға сатып алғаны жарияланды. Инфрақұрылымға инвестиция салу қаржы фирмалары үшін ең соңғы «тағылымды» бағытқа айналды, ал P&O – бұл жоғары беделді актив еді. AIG GIG әлемдік деңгейде тәжірибелі инфрақұрылым инвесторы, олар жақында Лондон Сити әуежайын да сатып алған. 2006 жылғы 16 желтоқсанда P&O және DP World компанияларының еншілес компаниясы P&O Dover (Holdings) Limited, Қытай Халық Республикасының Шэньчжэнь портындағы 1-кезең (22,5%) және 2-кезең (22,5% акциялар, жанама түрде меншікке алынған) акцияларын China Merchants Holdings (International) және Modern Terminals Limited (MTL) компанияларының бірлескен кәсіпорнына сатты, мұнда барлық шығынды MTL төледі. Шэньчжэнь әлемдегігі ең жүктемелі контейнерлік порттар тізімінде 4-орында тұрды, ал Шеку контейнерлік терминалдары Шэньчжэньдегі төрт маңызды терминалдың бірі болды.