Кіріспе

Феликсстоу тармақ желісі – Ұлы Шығыс магистральдық темір жолын және оның порттарын байланыстыратын Англияның Суффолк графтығындағы темір жол тармағы. Желінің ұзындығы Ипсуичтен Феликсстоуға дейін 19 шақырымды (12 миль) құрайды. Станциялардың барлығы мен жолаушылар тасымалын Greater Anglia компаниясы жүзеге асырады. Жолаушылар пойыздары Ипсуичтен басталады, бірақ тармақ желісінің өзі Уэстерфилд станциясынан басталады. Желіде сонымен қатар DB Schenker, Freightliner және GB Railfreight компанияларына тиесілі жүк пойыздары Феликсстоу портына қатынайды. Желі 1877 жылы Феликсстоу темір жолы және пирс компаниясы тарапынан ашылды, бірақ Феликсстоудағы алғашқы станция қала ішінде емес, компанияның Оруэлл өзеніндегі пирсінде орналасқан. 1887 жылы темір жол Ұлы Шығыс темір жолына сатылды. Феликсстоу қаласының орталық бөлігіндегі станция 1898 жылы ашылды және 1967 жылдан бері қаладағы жалғыз станция болып табылады. Осы уақыттан бастап жүк тасымалының көлемі едәуір артты, нәтижесінде 1987 жылы портқа екінші бағыт ашылды. 2016 жылғы желтоқсан айының мәліметтері бойынша, Ипсуич пен Феликсстоу арасындағы жолаушылар пойыздары әдетте сағатына бір рет әр бағытта жүзеге асырылады. Бір аялдамадан екіншісіне дейінгі жол жүру уақыты – 26 минут.

Сипаттама

Маршрут Вестерфилдтен Феликсстоуге дейін сипатталған. Феликсстоуға қарай беткенде жоғары жақтағы нысандар оң жақта, төменгі жақтағы нысандар сол жақта болады. Феликсстоу тармағы электрленбеген, бір рельстік екінші деңгейлі желі, оның максималды желі жылдамдығы (мәлімет жоқ), бірақ кейбір учаскелерде шектеулер бар. Оның W10 жүк көлемі бар, бірақ W9 вагондарына рұқсат жоқ. Вестерфилд теміржол станциясы Ипсвичтен 6 шақырым қашықтықта орналасқан, онда Феликсстоуға жолаушылар пойыздары саяхатын бастайды, бірақ бұл бағыттың кіндігі 72 1/4 шақырымды көрсетеді, себебі желі Лондоннан өлшенген. Онда екі платформа бар, екеуіне де станцияның батыс жағындағы тегіс өткел арқылы қол жеткізуге болады. Бүгінде Феликсстоудың жоғары және төменгі пойыздары Ипсвичке қарай Шығыс Саффолк желісінің пойыздарымен бірге жоғары платформаны пайдаланады; төменгі платформа Шығыс Саффолк желісінің Вудбриджге және одан әрі қарайғы бағыттарындағы қызметтеріне арналған. Феликсстоу желісі алғаш ашылғанда пойыздар жоғары платформаның оңтүстік жағындағы басқа рельске тоқтаған, оның қасында бұрынғы Феликсстоу теміржолы мен пирс компаниясының ғимараты орналасқан, қазір бұл ғимарат теміржолға тиесілі емес. Вестерфилд тоғысында Феликсстоу пойыздары станциядан шығып, Феликсстоу тармағына қосылу үшін оңға бұрылады. Жол қысқа ғана қашықтыққа 1:85 еңісте көтеріліп, оңтүстікке қарай бұрылып, Ипсвич маңына қайта оралады. 73-ші шақырымдық белгіде (Вестерфилдтен 8 шақырым қашықтықта) желі үш аркалы Спринг Роуд виадугіне қарай төмендей бастайды, бұл тармақтағы жалғыз маңызды инженерлік құрылыс. Поезд енді Derby Road станциясы арқылы екі рельстік учаскеге кіреді (пойызбен Ипсвич станциясынан 10 шақырым, бірақ картада 2 шақырым), мұнда пойыздар өте алады. Енді жол соңғы рет Ипсвичтен кетеді. 78-ші шақырымдық белгіден кейін поезд 1959 жылы жабылған Оруэлл станциясының орнын басып өтеді. Бір шақырымнан да аз қашықтықта тағы бір желі жоғары жақтан бөлінеді. Бұл 1877 жылғы бастапқы бағыт, ол портқа жүк пойыздарын да тасымалдайды. Алайда, жолаушылар желісі Гаррисон-лейннің астынан өтіп, 1898 жылы ашылған және Вестерфилдтен 20 шақырым қашықтықта орналасқан Феликсстоу станциясында аяқталады. Бір платформа пойыздың төменгі жағында орналасқан және алты вагонға арналған. Теміржол 1877 жылдың 1 мамырында ашылды. Вестерфилд теміржол станциясынан бастап, ол Derby Road (Ипсвич), Оруэлл (негізінен Нактон маңындағы полковник Томлайнның үйіне қызмет көрсету үшін салынған), Феликсстоу (бүгінгі станция емес, Ландгвард Комондағы пирске жақын) станцияларына қызмет көрсетті. Томлайнды "Суффолк Хроникалы" газетінде стансаларды "адамдардың өмір сүретін жерлері емес, олар болуы керек деп санайтын жерлерге" салып, сынға алды.

Ұлы Шығыс темір жолы (18791922)

1 қыркүйек 1879 жылы Ұлы Шығыс темір жолы (GER) желіні басқаруды қолға алды, бірақ Феликсстоу компаниясы 5 шілде 1887 жылға дейін меншік құқығын сақтап тұрды. Ол темір жолды GER-ге сатты, ал док (1886 жылдың сәуір айында қозғалыс үшін ашылды) және оған қосымша темір жол желілерін өзінде қалдырды, сондай-ақ өзінің басты мүдделерін көрсете отырып, компанияның атын Феликсстоу док және темір жол компаниясы деп өзгертті. 1887 жылдың мамыр айында Феликсстоудан Феликсстоу паромдарына дейінгі желіге қатысты Парламент актісі бекітілді, бірақ ол ешқашан салынбады және 1892 жылы қаржы жетіспеуіне байланысты жоба тоқтатылды. 1891 жылдың 13 шілдесінде Германияның кайзері Вильгельм II-нің әйелі, королева Викторияның туысы Шлезвиг-Гольштейннің принцессасы Аугуста Виктория Феликсстоу Бич станциясына пойызбен келді. Ол және оның бес баласы 6 тамызға дейін қалада демалыспен болды. Бұл қаланың демалыс орны ретінде дамуына түрткіс берді. 1891 жылы қала халқының саны 3507 адамды құрады.

Қозғалыс осыншалық деңгейге жеткендіктен, 1912 жылдың тамызында темір жол компаниясы Вестерфилдтен Феликсстоу қаласына дейінгі желіні екі есе кеңейтуге құқық алды. Темір жол 1877 жылы Ипсвичтегі Спринг-роуд виадугін қайта жаңартуды ескермегенде, осы мақсатқа жеткілікті кеңдікте салынған. Бірақ Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғандықтан бұл жұмыс жүзеге аспады. Феликсстоуға кіруге тыйым салынды және жергілікті тұрғындар аймақты тастап кетуге шақырылды, қонақ үйлер әскери госпитальдарға айналдырылды, ал доктарда жүк көлемінің артуын қамтамасыз ету үшін қосымша темір жол желілері салынды.

Лондон және Солтүстік-Шығыс темір жолы (19231947)

1923 жылы Ұлы Шығыс темір жолы жаңа Лондон және Солтүстік-Шығыс темір жолының (LNER) құрамына кірді. Жолаушылар трафигі соғысқа дейінгі деңгейге жетті; Дерби Роуд станциясы ерекше танымал болды, себебі ол Ипсвич трамвай желісімен байланысты және көптеген қосымша пойыздар сол станциядан жүріп кетті. 1938 жылы LNER Вестерфилдтен Феликсстоу қаласына дейінгі теміржол желісін екі есеге ұзартуға және сол жердегі станцияны кеңейтуге қажетті құқықтарды алды. 1939 жылы Феликсстоуда қосымша платформа салынды, бірақ екінші дүниежүзілік соғыс басталғандықтан, тармақ бойындағы екінші жол қайтадан іске асырылмады. Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін Лондондан аз пойыздар қатынайтын, бірақ 1929 жылдан 1939 жылға дейін тұрақты "Eastern Belle" Pullman сервисі болды. Бұл пойыз бұрын "Clacton Pullman" ретінде жүрген, бірақ 1929 жылы Лондоннан Шығыс Англиядағы LNER курорттарына әр жұмыс күні сайын бағыттары өзгертілді, соның нәтижесінде ол Феликсстоуға екі аптада бір рет келіп тұрды. Ол Ливерпуль көшесінен сағат 11:00-де шығып, Феликсстоуға екі сағаттан да аз уақытта жетіп, сағат 19:35-те қайта оралды. Бағасы 5 шиллинг болды. Бір кезде экипаждың бір бөлігі Оруэллдегі күту залында, сондай-ақ түрлі қайта жабдықталған теміржол вагондарында орналасқан. 1941 жылы Левингтонда қару сақтау қоймасы салынды, ол әлі де бар, және ғимараттың жоғарғы бөлігі қару ату үшін жылға қабілетті болды. Felixstowe Pier жолаушылар пойыздары тоқтатылды; ол 1946 жылдың 3 маусымында қайта ашылды.

Британдық темір жол (1948-1997)

1948 жылы LNER Британ теміржолдарының Шығыс аймағына айналды. Соғыстан кейін доктар қатты лайланып, 1953 жылдың 1 ақпанындағы қасіретті су тасқынынан зардап шекті. Феликсстоу пирсіне жолаушылар пойыздары 1951 жылдың 2 шілдесінен бастап толығымен тоқтатылды. Westerfield және Trimley стансаларындағы қоғамдық жүк тасымалы 1964 жылдың 13 шілдесінде, ал Феликсстоудағы екі стансада 1966 жылдың 5 желтоқсанында жойылды. Ақпан айында 1975 жылы докқа апта ішінде үш, сенбі күндері екі фрейтлайнер пойызы жүріп тұрды. Олардың екеуі Parkeston-ға, онда да фрейтлайнер терминалы болды, сонда ұзын пойыздар құрастырылып, ал қалған пойыз тікелей Солтүстік Лондонға, Stratford және Willesden-ге бағытталды. Осы кезеңде болат орамдар тасымалы да жүргізілді, себебі осы пойыздардың бірі 1975 жылдың 7 ақпанында Тримлидегі теміржол өткеліне соқтығысқан. Derby Road-тағы жүк тасымалы 1980-ші жылдарға дейін жалғасты, отандық көмір қоймасын және металл теріп жинау орталығын қамтамасыз етті. Cranes-қа теміржол тасымалы 1970-ші жылдардың ортасында, ал Ransome, Sims and Jefferies-ке 1980 жылы тоқтатылды. Феликсстоудағы вокзал ғимараттары теміржол оларды пайдалануын тоқтатқаннан кейін дүкендерге айналдырылды. Олар 1980 жылдың 23 желтоқсанында II санатқа енгізілді. 1981 жылы Феликсстоу док және теміржол компаниясы жаңа теміржол құрылысына рұқсат беретін Парламент актісін алды. Алғаш пайдалануға берілген бөлік – қазіргі док желілерін жаңа Солтүстік фрейтлайнер терминалына дейін кеңейту болды. Қалған жұмыстар 1986 жылдың наурыз айында басталды. Бұл желі Trimley стансасына дейін созылды. 1987 жылдың 16 ақпанында ашылғанда, бұл пойыздарға док аймағындағы және Феликсстоу жағажайындағы теміржол өткелдерін кесіп өтусіз жаңа терминалға жетуге мүмкіндік берді. Trimley-ге дейінгі желі ауыр топырақ жұмыстарын қамтыды және 2,000,000 фунт стерлингке бағаланды, бірақ компания 1974 жылғы Теміржол заңының 8-тармағы бойынша 40% грант алды, себебі бұл жол қозғалысын азайтуға көмектесетін еді.

Жекешелендіруден кейінгі кезең

1990 жылдары British Rail жекешелендірілді және желіге Railtrack ие болды. Бұл компания таратылып, Network Rail компаниясына берілді. Жолаушылар тасымалы франчайзинг негізінде жүзеге асырылды, алғашқыда 1997 жылдың 5 қаңтарында Anglia Railways компаниясына, содан кейін 2004 жылдың 1 сәуірінде One компаниясына (2008 жылдың 22 ақпанында National Express East Anglia деп қайта аталды), ал 2012 жылдың 5 ақпанында Abellio Greater Anglia компаниясына берілді. Railtrack 1997 жылы Феликсстоу тармағын жаңартуды бастады, бұл алғаш рет жүк пойыздары операторларынан күтілетін кірістердің өсуіне байланысты жасалған алдын ала инвестиция болды. Дерби жолындағы өткізу тізбегі екі контейнерлік пойыздың қабылдасуына мүмкіндік беретіндей кеңейтілді, сигналдау жүйесі Colchester Power Signalling Box-қа көшіріліп, басқарылуына берілді, ал желінің жылдамдығы арттырылды. Мақсаты – сағат сайын жолаушылар пойыздарының қозғалысын қамтамасыз ету, сонымен қатар жүк пойыздарының көлемін ұлғайту еді. Феликсстоу жағажайына дейінгі жол болашақта сол бағытта қызмет қайта жанданған жағдайда жолаушылар стандартына сәйкес күйінде сақталды. Freightliner пойыздарының көп бөлігі сол кезде электр локомотивтерімен Ипсуичке дейін жүргендіктен, электрлендіру мәселесі қайта қарастырылды, онда олар Феликсстоуға дейін қысқа сапар үшін дизельге ауыстырылуы керек болды, бірақ мұндай шығындардың қажеттілігі дәлелденбеді. Бұл жұмысқа 8 миллион фунт стерлинг жұмсалды және 1999 жылдың маусымында аяқталды. 2008 жылы Көлік министрі «Felixstowe Branch Line and Ipswich Yard Improvement Order» жобасын бекітті. Бұл Ипсуич станциясын қайта жаңартуға және Тримлиден батысқа қарай Левингтонға дейін екінші жол төсеуге мүмкіндік берді. 2012 жылғы Жазғы Олимпиада кезінде Freightliner күн сайын он Феликсстоу пойызын Кембридж немесе Элли арқылы бағыттап, ойындардың негізгі алаңына жақын орналасқан Стратфордтағы өткізу қабілетін арттырды. 2011 жылы Network Rail Ипсуичте «Bacon Factory Curve» деп аталатын жаңа екі рельсті қисық жолдың жоспарын ұсынды. Бұл Феликсстоу мен Элли желісі арасында қозғалатын пойыздардың Үстіңгі аулада кері жүру қажеттілігін болдырмады. Жұмыс 2013 жылдың басында басталды және 2014 жылдың наурыз айында аяқталды, ал алғашқы пойыз 2014 жылдың 24 наурызында жүрді. Бұл Феликсстоу мен Нюнетон арасындағы желідегі жақсартулардың бірі болып табылады, олар пойыздардың Лондон аймағындағы тығыздалған желілерді пайдаланбастан Батыс жағалау магистраліне жетуіне мүмкіндік береді. 2017 жылдың қазан айында Тримли станциясы мен Гримстон-Лейн жаяу өткелі арасындағы екі еселенген учаскелерді қамтитын 60.4 миллион фунт стерлингтік жобаға соңғы келісім берілді. Жұмыс 2018 жылдың 7 сәуірінде басталды және 2019 жылдың күзінде аяқталуы күтілді. Алайда, жұмыс 2019 жылдың мамырына дейін аяқталды, нәтижесінде Тримли станциясындағы инфрақұрылым өзгертілді, Феликсстоу бағытынан келетін пойыздар енді пайдаланылмаған платформалық жолға және Гун Лэйн айрылысы деп аталатын жаңа айрылысқа дейін екі рельсті құрылымға қол жеткізе алды. Екі желі де екі бағытта жұмыс істей алады және жүк тасымалының артуына байланысты қосымша өткізу қабілетінен бірқатар деңгейлі өткелдер жойылды немесе қауіпсіздікті жақсарту үшін жаңартылды. 2019 жылдың 19 қарашасында швейцариялық Stadler Rail компаниясының жаңа 755 класты пойыздары желіге енгізілді.

Апаттар

1900 жылдың 1 қыркүйегінде Феликсстоу станциясында соқтығысу орын алды. Бұл қозғалысқа рұқсат бермейтін сигнал жанындағы жолаушылар пойызы Ипсвичке қарай жүріп кетті. Сол кезде жүк пойызы да келе жатқан еді. Екі пойыз салыстырмалы түрде төмен жылдамдықпен соқтығысып, 12 адам жарақаттанды. Сауда кеңесі атынан лейтенант-полковник П.Г. Доноп тергеу жүргізді. Поезд экипажы, сигнал беруші және станция бастығы барлық қызметкерлермен сұхбаттасқаннан кейін, кінәнің жүргізушіде екенін анықтады (ол оны мойындады), ол қауіпті сигналды ескермеген. Соқтығысқан локомотивтер – жүк пойызындағы GER 474 (GER T19 класы) және жолаушылар пойызындағы 791 (GER M15 класы) болды. Апаттан кейінгі оқиғаны бейнелейтін открытка шығарылды. 1900 жылдың 25 қыркүйегінде сағат 08:45-те, бір жасқа толған GER Y14 0-6-0 локомотиві 522, Феликсстоу тармағына бағыт күтіп, Вестерфилдтегі теміржол өткелінің Ипсвич жағындағы сигналда тоқтады. Бірден соң қазан жарылып, Ипсвич локомотив депосында жұмыс істеген жүргізуші Джон Барнард пен оның көмекшісі Уильям Макдональд қаза тапты. Қазандық теміржол өткелінен арғы жаққа ұшып, төменгі платформаға құлады. Локомотивтің бұрын қазандықтарында ақаулар болғандығы хабарланды, бірақ ресми есепте Ипсвичтегі қазандық шебері кінәлі деп танылды. Қаза тапқандар Ипсвич қалалық зиратына жерленді, олардың екеуінің де қабір тастарына Y14 локомотивінің суреті салынған. 1933 жылдың 19 шілдесінде сигналдағы қателік салдарынан локомотив вагондардан ажыратылғаннан кейін, вагондар тізбегіне кері соғылып кірді. Нәтижесінде 13 адам жарақат алды.

Феликсстоу темір жолы мен теңіз айлағы

Бастапқыда желіде Йоркшир Энджин Компаниясы жасаған үш 2-4-0 жақты танк локомотиві жұмыс істеді. Олардың 1,22 метрлік жетек дөңгелектері мен цилиндрлері болған. Кейін олар Ұлы Шығыс темір жолына беріліп, Лондонға көшірілді, онда 1888 жылға дейін маневрлік локомотивтер ретінде жұмыс істеді. Локомотивтер Феликсстоу жағалауындағы локомотив депосында сақталған.

Жеке сайдингтер

Келесі тұйықтар әр түрлі уақытта Феликсстоу тармақ желісіне қосылған, бірақ теміржол компаниясының меншігінде болған емес.

Ұсынылған өзгерістер

2019 жылдың тамызына дейін Феликсстоу бөлімшесіне қатысты ұсынылған өзгерістер жоқ.

Кино және теледидар

Феликсстоу қаласы 1954 жылы түсірілген "The Sea Shall Not Have Them" фильмінде Ипсвичке негізделген LNER Class F6 2-4-2T локомотивінің стансаға келгені көрсетілген екі эпизодқа ие. Майкл Пэлиннің "80 күн ішінде әлемді айналдыру" телесериалының соңғы бөлімінде осы тармақ желісі көрсетілді. Пэлин Феликсстоу портынан Феликсстоу қала стансасына жүк көлігінің жүргізушісімен жеткізілді және 101 сыныпты дизель-электр пойызға (DMU) отырып Ипсвичке баруы бейнеленді. Майкл Портильоның үшінші BBC Ұлыбритания теміржол саяхаттарының бір эпизоды Феликсстоу портында аяқталды, онда доктардағы теміржолдың дамуы түсіндірілді.