Кіріспе
Британдық лейборист саясаткер (1960 жылы туған)
Эмили Энн Торнберри (1960 жылдың 27 шілдесінде туған) – 2005 жылдан бері Ислингтон-Саут және Финсбери округінен Парламент депутаты. Еңбек партиясының мүшесі, ол 2021 жылдан бастап Англия мен Уэльс бас прокурорының көлеңкелік өкілі, ал бұрын 2011 жылдан 2014 жылға дейін осы қызметті атқарған. Ол сонымен қатар Еңбек партиясының бас штабында бірнеше маңызды лауазымдарда болды, атап айтқанда 2016 жылдан 2020 жылға дейін Сыртқы істер министрінің көлеңкелік орынбасары, 2017 жылдан 2020 жылға дейін Бірінші мемлекеттік хатшының көлеңкелік орынбасары және 2020 жылдан 2021 жылға дейін Халықаралық сауда министрінің көлеңкелік орынбасары болып қызмет етті. Мұғалім мен дипломаттың қызы Торнберри Суррейдегі Гилдфорд қаласында дүниеге келді және жергілікті орта мектепте білім алды. Кент университетін бітіргеннен кейін 1985 жылдан 2005 жылға дейін адам құқықтары жөніндегі заңгер болып жұмыс істеді және Көлік және жалпы жұмысшылар кәсіби одағына қосылды. Торнберри алғаш рет 2005 жылы Парламентке сайланды және 2011 жылдан бастап Эд Милибандтың көлеңкелік кабинетінде Англия мен Уэльс бас прокурорының көлеңкелік өкілі болып қызмет етті. 2014 жылы Англия тулары бар үйді әжуалайтын хабарлама жариялағаннан кейін ол отставкаға кетті. 2015 жылы Еңбек партиясының лидерлігіне сайлауда Жереми Корбин жеңіске жеткеннен кейін Торнберри 2015 жылдың қыркүйегінде жұмыспен қамту жөніндегі мемлекеттік көлеңкелік министр, 2016 жылдың қаңтарында қорғаныс жөніндегі мемлекеттік көлеңкелік министр және 2016 жылдың маусым айында Сыртқы істер және Ұлттар Достастығы жөніндегі мемлекеттік көлеңкелік министр болып тағайындалды. Ол 2020 жылғы лидерлік сайлауда Корбиннің орнын басатын Еңбек партиясының лидері болуға үміткер болды, бірақ қажетті дауыс жиная алмағандықтан жарыстан шығарылды. Торнберри 2020 жылдың сәуірінде Кир Стармердің көлеңкелік кабинетіне Халықаралық сауда министрінің және Сауда кеңесінің көлеңкелік президенті ретінде тағайындалды. 2021 жылдың қарашасында Англия мен Уэльс бас прокурорының көлеңкелік өкілі болып тағайындалды.
Ерте өмір
Торнберри 1960 жылғы 27 шілдеде Суррейдегі Гилдфорд қаласында дүниеге келген. Оның ата-анасы – Салли Торнберри (қызметінде Боун), мұғалім, және Седрик Торнберри, сол кезде Лондон экономика мектебінде халықаралық құқықтан сабақ берген, кейін Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас хатшысының көмекшісі болған. Әкесі Белфаста туғандықтан ол Ирландия азаматы және Ирландия паспортын ұстайды. Торнберри жеті жасқа толғанда ата-анасы ажырасып, ол анасы мен екі інісімен үйден кетуге мәжбүр болды. Содан кейін ол тегін мектеп тамағына және азық-түлік жәрдеміне мұқтаж болды, ал ақшаны үнемдеу үшін олардың мысықтары усынылды. Кейіннен анасы Лейборист партиясынан кеңесші және қала әкімі болды (1983 жылдан 2003 жылға дейін Гилфордтағы Стоук округін өкілдік етті), ал әкесі 1966 жылғы жалпы сайлауда Гилфорд округінен Лейборист партиясынан кандидат болды. Ол "он бір плюс" емтиханын тапсыра алмағандықтан, орта мектепке барып оқыды. Ол Кент университетінде заң мамандығын оқып, 1982 жылы бітірді, содан кейін студенттік ұйымды толық уақытты сайланған лауазымда басқарды. Ол Gray's Inn адвокатурасына қабылданды және 1985 жылдан 2005 жылға дейін Tooks Chambers-те Майкл Мэнсфилд басшылығымен адам құқықтары саласындағы адвокат ретінде жұмыс істеді.
Парламент алдында
2001 жылғы жалпы сайлауда Торнберри Кантербери округінен Лейбористік партияның үміткері болды, бірақ консерватор Джулиан Брейзерден жеңілді. Крис Смит қайта сайлауға түспеу туралы шешім қабылдағаннан кейін, Торнберри 2005 жылғы жалпы сайлауда Ислингтон-Саут және Финсбери округі үшін Лейбористік партияның үміткері ретінде әйелдерден құрылған іріктеу тізімі арқылы таңдалды. Ол парламентке 484 дауыс айырмасымен сайланды, Либерал-демократтарды шамалы басып өтті. Ник Смит (кейіннен Бленау Гвент округінің депутаты болып сайланды) оның сайлау шаршысы болды.
Парламенттік мансабының алғашқы жылдары (2005-2010 жж.)
Торнберри өзінің алғашқы сөзін 2005 жылғы 24 мамырда Халықтар палатасында жасады. Парламентте ол Қоршаған ортаны саралау комитетінің мүшесі болды және 2005–2010 жылдар аралығындағы парламентте Қоғамдық және жергілікті басқару жөніндегі арнайы комитетте жұмыс істеді. Ол Барлық партиялық парламенттік велоспорт тобының және Барлық партиялық парламенттік «Про-ұсыну және жыныстық денсаулық» тобының төрағасының орынбасары болды. 2006 жылы Торнберри Сайлау комиссиясының баспасөз хабарламасына өзінің цитатасын қосып, Парламенттік стандарттар жөніндегі комиссар Филип Мауэрдің сынауына ұшырады. Ол Парламент кодексін бұзған жоқ деп танылды. Парламент депутаты болғаннан бері Торнберридің басты қызығушылықтары денсаулық сақтау, тұрғын үй, қоршаған орта және теңдік мәселелеріне байланысты болды. Ол сондай-ақ, әсіресе Ислингтонда қолжетімді тұрғын үйдің қажеттігі туралы сөз сөйледі. 2006 жылы Торнберри Тұрғын үй қауымдастығы заң жобасын ұсынды, бұл жеке мүшелік заң жобасы, ол тұрғын үй қауымдастығының пәтер жалға алушыларының үй иелеріне бақылауын күшейтуге бағытталған. Бұл заң жобасының көптеген идеялары «Пещералық сараптамада» қолданылды. Қоршаған орта мәселелері бойынша Торнберри «Жерді сақтау» және Дүниежүзілік табиғат қоры (WWF) ұйымдарымен бірлесіп, Климаттық өзгерістер заң жобасы мен Теңіз заң жобасын қабылдау үшін үгіт жүргізді. 2006 жылы Торнберри WWF ұсынғаннан кейін «Жылдың қоршаған орта чемпионы» ePolitix сыйлығын жеңіп алды. 2008 жылы Торнберри жалғыз әйелдер мен лесбиян жұптарына экстракорпоралды ұрықтандыру рәсімін жасауға рұқсат беру үшін заңға өзгеріс енгізуді қолдады. 2009 жылы ол Энергетика және климаттық өзгерістер министрлігінде министрдің көмекшісі болып тағайындалды және сол жылдың желтоқсан айында Джоан Руддок пен Эд Милибандпен бірге Копенгаген саммитіне қатысты.
Эд Милибэндтің басшылығымен оппозиция (20102015)
2010 жылғы мамыр айында Торнберри 2010 жылғы жалпы сайлауда Либерал-демократтардың Англиядағы басты мақсаты ретінде белгіленген Ислингтон-Оңтүстік және Финсбери округінен депутат болып қайта сайланды, бұл округте оның үлкен артық дауысымен жеңіске жеткеніне куә болды. 2010 жылғы мамыр айында Торнберри Энергетика және Климаттық өзгерістер министрлігінің көлеңке министрі болып тағайындалды. Ол бұл қызметте Чарльз Хендридің саясатын бақылады. Торнберри Лейбористік партияның көлеңке кабинетіне кіре алмады, бірақ Лейбористік партия депутаттарының сайлауында бір дауысқа қана жеңіліп қалды. Оның орнына ол денсаулық сақтау министрі Джон Хиллидің көлеңкесінде әлеуметтік қамқорлық министрі болып тағайындалды. Әлеуметтік қамқорлық министрі ретінде Торнберри коалициялық үкіметтің Southern Cross күтім үйі операторының жұмысындағы кемшіліктерге назар аудармай, тиісті шаралар қабылдамағаны үшін сынады, сондай-ақ оператор банкрот болған жағдайда үкіметтің қосымша жоспары болуын талап етті. Ол Winterbourne View күтім үйіндегі зорлық-зомбылыққа қатысты даулы оқиғаға байланысты үкіметті сынап, оқиғаны толыққанды тергеуді сұрады. 2011 жылдың сәуір айында Торнберри ересектерге әлеуметтік көмек көрсетумен айналысатын барлық жергілікті басшыларды сауалдап, коалициялық үкіметтің жергілікті билікке қаржыны қысқартуының қарттарға көрсетілетін күтімге қаншалықты қысым жасағанын атап өтті. 2011 жылдың қазан айында Торнберри көлеңке бас прокуроры болып тағайындалды және осы қызметінде көлеңке кабинетінің отырыстарына қатысты. Торнберри Доминик Гривтің Applied Language Solutions компаниясының сот отырыстары үшін аудармашыларды қамтамасыз етудегі сәтсіздігіне байланысты шаралар қабылдауын талап етті. 2011 жылы Торнберри премьер-министр Дэвид Кэмеронның Ислингтон кеңесіндегі жалақы туралы берген жалған мәлімдемелеріне қарсылық білдірді, сондай-ақ Ислингтондағы балалардың кедейлігін ушықтырған үкіметтік шараларға қарсы науқан жүргізіп, сайлаушылардың ай сайынғы 1000-нан астам сұрақтарына жауап берді. Торнберри 2014 жылдың 20 қарашасында, Рочестер және Строд округіндегі сайлау аяқталғаннан кейін көлеңке кабинетінен кетті. Бұған дейін ол "#Рочестерден" деген белгімен, округтегі үйдің алдында үш Англия туы және үй иесінің ақ фургоны тұрған суретін Twitter-ге жариялағаннан кейін сынға ұшырады, бұл оның жоғары сыныптық көзқарасын көрсеткеніне байланысты наразылық тудырды. Лейбористік партияның басшысы Эд Милибанд, оның ішіндегілер, оның бұл жазбасы "сыйсыздық сезімін" білдіргенін айтты, ал Крис Брайант бұл "саясаттың бірінші ережесін" бұзғанын, ал Саймон Данчук партияны "Солтүстік Лондондағы либералды элита басып алғанын" мәлімдеді. Торнберри 2015 жылғы Лейбористік партия басшылығына үміткер ретінде Джереми Корбиннің кандидатурасын ұсынған 36 депутаттың бірі болды, бірақ кейін ол Иветт Куперді қолдайтынын мәлімдеді.
Джереми Корбиннің басшылығымен оппозиция (20152020)
2015 жылдың қыркүйегінде ол жаңа Лейборист партиясының лидері Джереми Корбиннің жұмыспен қамту жөніндегі көлеңке министрі болып тағайындалды. Торнберри Ұлыбританияның «Трайдент» ядролық бағдарламасына емес, әскерге қаржы жұмсауды жақтады. Қорғаныс министрі ретіндегі қызметі кезінде Торнберри қорғаныс саясатын, соның ішінде ядролық тежеудің рөлін қарастырды, бірақ 2016 жылғы Ұлыбританияның Еуроодаққа мүшелігі жөніндегі референдумнан кейін бұл жұмыс кейінге шегерілді. Ядролық тежеу туралы жеке талқылау барысында Торнберри АҚШ-тың ядролық қорғаныс рейтингісінің бір деңгейі болып табылатын «Defcon One» терминінің мағынасын сұрады. 2016 жылдың маусымында Корбин Хилари Беннді қызметтен босатқаннан кейін Торнберри Сыртқы істер жөніндегі көлеңке министрі болып тағайындалды. Ол сол жылының соңында Кеир Стармер бұл қызметке кіріскенше Brexit жөніндегі көлеңке хатшысы лауазымын да бірге атқарды. Sky News жүргізушісі Дермот Мурнаган одан Францияның сыртқы істер және халықаралық даму министрі Жан Марк Эйро мен Оңтүстік Корея президентінің есімдерін атауын сұрағаннан кейін, ол сексизмге ұшырады деп айыптады, өйткені ол бұл ақпаратты білмеді. 2017 жылғы жалпы сайлаудан кейін оған Корбиннің бірінші орынбасары рөлі берілді. Торнберри Ұлыбританияның Сауд Арабиясы бастаған Йемендегі шиит хуситтеріне қарсы әрекеттеріне қарсы болды. Ол: «Сауд Арабиясы алдағы жылдары стратегиялық, қауіпсіздік және экономикалық тұрғыдан маңызды серіктес болып қала береді, бірақ Йемендегі күштерімізге қолдау көрсетуіміз осы қақтығыстағы халықаралық гуманитарлық құқық бұзушылықтары толыққанды және тәуелсіз түрде тергелгенге дейін тоқтатылуы керек» деді. 2018 жылдың мамыр айында Торнберри Сирия президенті Башар Асадқа көрсетілген қолдау Батыс елдері тарапынан «жеткіліксіз бағаланғанын» айтты. 2018 жылдың қазан айында Торнберри Джамал Хашоггидің жоғалуына қатысты Тереза Мэй үкіметінің жауабын «тыйырмалы және кешіккен» деп сынады. Ол: «Егер Ресей немесе Иран басқа елдің аумағында олардың наразы журналисін ұрлап, өлтірген болса, бұл үкімет қалай реакция жасар еді?» деді. Корбин лидерліктен кетіп жатыр деген хабардан кейін Торнберри Лейборист партиясының лидері болуға үміткер екенін бірінші болып ресми түрде жариялады. Жеңіліске ұшыраған Лейборист депутаты Кэролайн Флинт Sophy Ridge бағдарламасында Торнберридің Солтүстік Англиядағы Brexit дауыс берушілерін «ақымақ» деп айтқанын мәлімдеді. Торнберри ITV News бағдарламасында Флинтті «өзі ойлап тапқан өтіріктерді айтты» деп айыптап, сотқа жүгінуге дайын екенін жеткізді. Ол сайлау округтері партияларынан немесе олармен байланысты топтардан жеткілікті мөлшерде қолдау алмағандықтан көшбасшылық сайлауынан шығарылды. 2020 жылы Бағдад халықаралық әуежайындағы әуе шабуылы кезінде Қасем Сүлеймани қаза болғаннан кейін Торнберри АҚШ үкіметінің әрекеттерін айыптады. Ол оның өліміне қайғы білдірмегенін, бірақ аймақтағы жағдайдың ушығуынан қорқатынын айтты.
Кейр Стармердің басшылығымен оппозиция (2020 жылдан қазіргі уақытқа дейін)
Кейр Стармердің Еңбек партиясының төрағасы болып сайлануымен Торнберридің орнын Лиза Нэнди сыртқы істер жөніндегі көлеңкелі хатшы ретінде басты. Торнберри ресми оппозиция қатарынан шығарылмады, керісінше, басқа қызметке ауыстырылып, халықаралық сауда жөніндегі жаңа көлеңкелі мемлекеттік хатшы болды. Ол Барри Гардинерді алмастырды және Twitter-де: «Барри Гардинермен соңғы төрт жыл бойы жұмыс істегеніме қуандым. Ол қаншалықты тиімді болса, мен де халықаралық сауда мәселесінде үкіметке қарсы күресе аламын деп үміттенемін, сондай-ақ оның кеңесіне ие болуым маған үлкен бақыт әкелер еді» деді. 2020 жылдың желтоқсан айының соңында Торнберри Еуропалық Одақ (болашақ қарым-қатынас) заңына, Еңбек партиясының бас қамшысының ұстанымына сәйкес дауыс берді. 2021 жылдың қараша айындағы көлеңкелі кабинеттің қайта құрылуында Торнберри Англия мен Уэльс бойынша көлеңкелі бас прокурор болып тағайындалды.
Қолжетімді тұрғын үй
Торнберридің сайлау округі Лондонның Ислингтон ауданында орналасқан, бұл елдегі ең кемтар аймақтардың бірі, онда үй бағасы мен жеке сектордағы жалдау ақысы пропорционалды түрде жоғары. Ол Ислингтон кеңесінің бос тұрған үйлерді ашуға бағытталған шараларын қолдады, соның ішінде тұрғындарды кішірек үйге көшуге қолдау көрсету және шетелдік инвесторлардың жаңа үйлерді сатып алып, оларды бос қалдыруына қарсы тұру. Ол сондай-ақ жеке сектордағы жалдау ақысын бақылау күшейтуді және әлеуметтік тұрғын үй салуға көбірек қолдау көрсетуді талап етті. Торнберри үнемі қолжетімді және әлеуметтік тұрғын үйге басымдық беруді жақтады. Ол, жергілікті Islington Tribune газеті күйеуінің бұрынғы әлеуметтік тұрғын үйді сатып алып, оны өзінің көмекшілеріне жалға бергенін жариялағанда сынға ұшырады. Торнберри бұл сатып алудың "мүліктік спекуляция емес" екенін айтты. Камден және Ислингтон кеңестері нәтижедегі жаңа үйлердің үлкен бөлігін әлеуметтік жалдауға беруді талап етті, бірақ Джонсон бұл талапты қабылдамады және "қолжетімді" деп белгіленген үйлерге базар бағасының 80 пайызына дейін жалдау төлеуге рұқсат берді. Торнберри Джонсонды сынап, оның қолжетімділік туралы анықтамасын "абсурдты" деп сипаттап, жаңа құрылыстағы үйлердің кем дегенде 50 пайызын әлеуметтік жалдауға беруді ұсынды.
Тең жалақы
2015 жылдың наурыз айында Торнберри жаңа Тең Ақы Заңы үшін науқан бастады. Оның сөзінше, 1970 жылы алғашқы Тең Ақы Заңы қабылданғанына 45 жыл өткенімен, әйелдердің орташа табысы ерлерге қарағанда 19%-ға төмен болып қалып отыр.
Жеке өмір
Торнберри 1990-шы жылдардың басынан бері Ислингтонда тұрады. 1991 жылғы шілдеде ол Кристофер Нюгиге үйленді, ол Тауэр-Хамлетс қаласындағы Уилберфорс Чемберс мүшесі, және олардың екі ұлы мен бір қызы бар. Кейіннен Нюги Корольдік кеңесші, содан кейін Жоғарғы Сот судьясы болды, ол рыцарь атағына ие болғанда Торнберри Леди Нюги атағын алуға құқылы болды, бірақ ол бұл атақты қолданбайды. Кейіннен Нюги Апелляциялық сот төрешісі болды. 1993 жылдан бері олар Барнсберидегі Ричмонд Крессентте тұрып келеді, онда Тони Блэр да 1997 жылғы жалпы сайлауға дейін тұрды, Блэрлермен бір күні көшіп келді. Торнберри Гилфорд пен Оңтүстік Лондонда да мүлікке ие; оның мүлік портфелінің құны шамамен 4,6 миллион фунт стерлинг деп есептеледі. 2005 жылғы сәуірде Торнберри мен Нюги ұлын үйінен 14 миль (23 км) қашықтықтағы, оның сайлау округінен тыс орналасқан, ішінара таңдаулы Дам Элис Оуэн мемлекеттік мектебіне жібергендері хабарланды. Бұл мектеп бұрын Ислингтонда орналасқан және оның оқу орындарындағы 10% квотасы Ислингтон оқушыларына арналған. Лейборист партиясы таңдауға қарсы болды, нәтижесінде Торнберри бұл мәселе бойынша сынға ұшырады. Кейіннен Торнберридің қызы да сол мектепке оқуға барып қайтты.