Оризаба: АҚШ Әскери-теңіз күштерінің көліктік кемесінің тарихы

Кіріспе

АҚШ Әскери-теңіз күштерінің көліктік кемесі

3 100
4 100 (Атыраудан кейін)
Екінші дүниежүзілік соғыс:
2 928
|Кеме қарулануы: *Бірінші дүниежүзілік соғыс:
4 × 5 дюймдік зеңбірек
2 × 1 фунттық зеңбірек
Екінші дүниежүзілік соғыс: Ол тоңазытылған жүк салуға арналған кеңістікпен жабдықталды. Тоңазытқыш тұзды су болды, ал жылу оқшаулау үшін пробка қолданылды.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

Оризаба – Мексиканың Веракрус штатындағы Оризаба қаласының атымен аталған. Ол Филадельфиядағы Уильям Крамп пен ұлдарының кеме және қозғалтқыш құрастыру компаниясымен Ward Line үшін салынды және 1917 жылдың ақпанында суға түсірілді. Оризаба аяқталғаннан кейін, USSB оны 1918 жылдың 11 сәуірінде АҚШ Әскери-теңіз күштеріне тасымалдау міндеті үшін тапсырды және 27 мамырда USS Orizaba (ID 1536) ретінде тіркелді. Атлантикалық тасымалдау қызметіне бекітілген Оризаба, Бірінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін Францияға алты конвоймен 15 000-нан астам әскерді тасымалдады. Төрт күннен кейін, 21 тамызда сағат 08:30-да Сибонимен бірге келе жатқан Оризаба суға батып бара жатқан суасты қайығын байқады. Оризаба суасты қайығына шабуыл жасауға тырысып, тереңдік бомбаларын тастады, бірақ шабуыл сәтті болғанына ешқандай дәлел жоқ. 1918 жылдың желтоқсанында ол француз, бельгиялық және итальяндық соғыс тұтқындарын елдеріне қайтаруға көмектесу үшін Франция үкіметіне уақытша тағайындалды. 1919 жылдың 10 қаңтарында ол бұл міндеттен босатылып, Бресттегі крейсерлік және тасымалдау күштеріне қосылды. Тоғыз сапарда ол 31 700-ден астам әскерді АҚШ-қа қайтарды. 1919 жылдың жазында тасымалдау қызметін аяқтағаннан кейін, 4 қыркүйекте қызметтен босатылды және кейіннен USAT Orizaba ретінде тасымалдау қызметін жалғастыру үшін Армияға берілді. Кеме 1920 жылы Ward Line-қа қайтарылғанға дейін осы қызметте болды.

Соғыстан кейінгі азаматтық қызмет

Оризаба мен Сибониді Ward Line қайта сатып алғаннан кейін, Оризаба сауда кемесі ретінде тіркелді. Оның тіркелу порты Нью-Йорк болды, және оған АҚШ ресми нөмірі 216294 және LJKM кодты әріптер тағайындалды. 1921 жылдың қазанында Оризаба Нью-Йорк–Куба–Мексика бағытына қойылды, онда бизнес гүлденді, бұл АҚШ-тағы тыйым салудың нәтижесі болды. Ward Line круиздері Гаванаға – алкогольді демалысқа барудың ең жылдам және арзан жолы болды, деп бір автор атап өткен. Бұл кездегі әдеттегі сапар Нью-Йорктен басталып, Нассау, Гавана, Прогресо, Веракрус және Тампико қалаларында тоқтады. 1930 жылдардың басында Оризабаның стандартты бағыты шамалы өзгерді, бірақ Нассау мен Тампико порттары тоқтатылды. Осы кезеңде американдық ақын Харт Крейн Оризабадан өлімге секірді. 1932 жылдың 27 сәуірінде, шамамен сағат 12-де, кеме Нью-Йоркке бет алғанда – Гаванадан 275 миль (443 км) солтүстікке және Флорида жағалауынан 16 км қашықтықта – Крейн пижама мен пальто киіп, кеменің кормасындағы рельске шығып, мұхитқа құлады. Оризабаның капитаны дереу кемені тоқтатып, екі сағат бойы іздеу жұмыстарын жүргізген төрт құтқару қайығын жіберді, бірақ ақынның денесі табылмады. Крейн секіргенге дейін ішімдік ішкен және күні бұрын, экипаж мүшесінің ұсынысын қабылдамағандықтан, зорлық-зомбылыққа ұшыраған. 1934 жылы Оризабаға WECX кодты әріптері берілді. 1934 жылдың сәуірінде американдық актриса Кэтрин Хепберн Оризабамен Нью-Йорктен Юкатан штатының Мерида қаласына сапар жасады. 22 сәуірде ол жерге келгеннен кейін, 1928 жылдың желтоқсанында үйленген бизнесмен Лудлоу ("Луди") Огден Смиттен ажырасу туралы өтініш берді. Ажырасу рәсімі аяқталғаннан кейін ол және оның саяхат серігі Лора Хардинг Гаванада бір апта демалып, Ward Line кемесімен Нью-Йоркке оралуды жоспарлады. 1930 жылдары Оризабамен саяхат жасаған танымал жолаушылардың қатарында Эквадор дипломаты Гонсало Зальдумбиде және Куба президенті Фульгенсио Батиста болды. Зальдумбиде, Эквадордың АҚШ-тағы өкілі, 1932 жылдың тамызында Мексикадағы өкілдігіне бару үшін Мексикаға барды. 1939 жылдың ақпан айында Оризаба Куба басшысы Фульгенсио Батистаны Мексикаға жасаған екі апталық достық сапарынан кейін Гаванаға қайтарды. 1930 жылдардың ортасынан бастап Оризаба жиі Веракрустан Нью-Йоркқа алтын мен күміс тақталарын Нью-Йорк Федералдық резервтік банкіне, Chase National Bank-ке немесе кейіннен Лондонға тасымалдау үшін тасымалдады. 1933 жылдың қазан айында Оризабамен Лондонға жеткізілуі тиіс үш тонна (2,7 тонна) алтын тақталар мен монеталар жіберілді, бұл кейбір адамдарды Мексиканың алтынға салық салмайтын саясатын пайдаланып, алтынды контрабандалық жолмен әкеліп отыр деген күдікке түртті. 1934 жылдың шілдесінде Оризаба 16 қап мексикалық алтын, ал 1935 жылдың қаңтарында 20 қап алтын әкелді; екі жағдайда да олар Chase National Bank-ке жеткізілді. 1935 жылы екі рет Ward Line кемесі Федералдық резервтік банк үшін 1000-нан астам күміс тақталарды жеткізді, наурыз айында 1390 тақта, ал шілде айында 1933 тақта жеткізілді. Мексика – Оризаба бағалы металдарды жеткізген жалғыз орын емес еді. 1934 жылдың наурыз айында ол Хаванадан Чейске 84 тақтадан тұратын және құны 1 624 000 доллар болатын 12 қап алтынды жеткізді. 1939 жылдың ортасында Оризаба АҚШ азаматтарының соғыстан қашуын жеделдету үшін қосылған бес кеменің бірі ретінде United States Lines компаниясына жалға берілді. Қыркүйекте кеме 3 қыркүйекте U 30 торпедалаған "Галвей" кемесінен аман қалған американдықтарды алу үшін Галвейге бағытталды. Оризаба сол айдың соңында 240 аман қалғандармен оралды. Эвакуациялық жұмысты аяқтағаннан кейін кеме 1940 жылдың жазында Нью-Йоркте орналастырылды, содан кейін 27 ақпанда 1941 жылы Әскери ведомство атынан Теңіз комиссиясы сатып алды.

After Orizaba and Siboney were reacquired by the Ward Line, Orizaba was registered as a merchant vessel. Her port of registry was New York, and United States Official Number 216294 and Code Letters LJKM were allocated to her. led to the abandonment of the route. By October 1921, Orizaba was placed in New York–Cuba–Mexico service, where business thrived, in part because of Prohibition in the United States. Ward Line cruises to Havana were one of the quickest and least expensive ways to what one author called "alcohol enriched vacations". A typical voyage at this time sailed from New York and called at Nassau, Havana, Progreso, Veracruz and Tampico. By the early 1930s, Orizaba typical route had remained virtually the same, though Nassau and Tampico were dropped as ports of call. It was in this period that American poet Hart Crane leapt to his death from Orizaba. At around noon on 27 April 1932, while the ship was headed to New York—some 275 mile (443 km) north of Havana and 10 mile (16 km) off the Florida coast—Crane, clad in pajamas and overcoat, climbed the rail at the stern of the ship and plunged into the ocean. The captain of Orizaba immediately stopped the ship and launched four lifeboats that searched in vain for two hours, but no trace of the poet was ever found. Before he jumped, Crane had been drinking and, the night before, had been the victim of violence after an unwanted pick up attempt of a crewman ended with a severe beating. In 1934, Orizaba was allocated the Code Letters WECX. In April 1934, American actress Katharine Hepburn sailed from New York on Orizaba, eventually ending up in Mérida, Yucatán. After her arrival there on 22 April, she filed for divorce from businessman Ludlow ("Luddy") Ogden Smith, whom she had married in December 1928. After the divorce was finalized she and her travel companion, Laura Harding, planned to spend a week in Havana and return to New York on the Ward Line ship Other notable passengers on Orizaba in the 1930s included Ecuadorean diplomat Gonzalo Zaldumbide and Cuban president Fulgencio Batista. Zaldumbide, the Ecuadorean Minister to the United States, sailed to Mexico for his new posting as Minister to Mexico in August 1932. In February 1939, Orizaba carried Cuban leader Fulgencio Batista back to Havana after a two week goodwill visit to Mexico. Beginning in the mid 1930s, Orizaba often carried gold and silver bars from Veracruz to New York for the Federal Reserve Bank of New York, Chase National Bank, or for later transshipment to London. In October 1933 three short tons (2.7 tonnes) of gold bars and coins were shipped on Orizaba for eventual delivery to London, prompting some to believe that gold was being smuggled into Mexico to take advantage of its policy of not charging duties on gold. In July 1934 Orizaba brought in 16 cases of Mexican gold, and in January 1935, 20 cases; in both instances, for delivery to Chase National Bank. Twice in 1935, the Ward liner delivered over 1,000 bars of silver for the Federal Reserve Bank, bringing 1,390 bars in March, and 1,933 bars in July. Mexico was not the only place from which Orizaba delivered precious metals. In March 1934, she delivered 12 cases of gold—consisting of 84 bars, and worth $1,624,000—from Havana for Chase. In mid 1939, Orizaba was chartered to United States Lines as one of five ships added to increase what was perceived as a slow rate of return of US citizens fleeing war torn Europe. In September, the ship was diverted to Galway to pick up American survivors of , torpedoed by U 30 on 3 September; Orizaba returned with 240 of the survivors later that month. After completing evacuation service, the ship was laid up in New York in the summer of 1940, and subsequently purchased by the Maritime Commission on behalf of the Army on 27 February 1941.

Екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын

Соғыс департаменті оны қайта сатып алғаннан кейін, «Оризаба» Панама каналы аймағына бір рет барып-қайтты. Қайтып келген соң, Нью-Йорктегі «Бейтлехем Болат» компаниясында жөндеуге жіберді. 1941 жылдың 4 маусымында Әскери-теңіз күштеріне берілгеннен кейін, ол 1941 жылдың 15 маусымында «Оризаба» (AP 24) деп аталды. Осылайша, WS 12X конвойы ерекше жағдай. Жапонияның 1941 жылдың 7 желтоқсанында Перл-Харборға шабуыл жасауына 30 күн бұрын және Германияның 1941 жылдың 11 желтоқсанында АҚШ-қа соғыс жариялауына 30 күн бұрын, біз алты американдық көлікті және американдық эскортты британдық сарбаздарды тасымалдап жатырмыз.

Уильям Сейл WS-12X конвойы

Қарашаның басында әскер тасымалдау кемесі британдық әскерлерді бортына алу үшін Галифаксқа (Жаңа Шотландия) бағытталды. 6000 сарбазбен бірге Уэкфилд (AP 21) және тағы бес көлік: Вернон тауы (AP 22), Вест-Пойнт (AP 23), Оризаба (AP 24), Леонард Вуд (AP 25) және Джозеф Т. Дикман (AP 26) 1941 жылғы 10 қарашада WS12 X конвойы ретінде жолға шықты. Рейнджер де бар күшті эскортпен, конвой Ирактың Басра қаласына бағытталды. 1941 жылғы 17 қарашада конвой Тринидадқа жетті. Барлық кемелер жабдықталды, ал конвой 1941 жылғы 19 қарашада Тринидадтан аттанды. 7 желтоқсан күні сағат 20:00-де конвой Жапонияның Перл-Харборға жасаған шабуылы туралы радиохабарлама алды.

WS12-X конвойы (қадамы)

9 желтоқсанда WS12 X конвойы Оңтүстік Африканың Кейптаун қаласына келді. 1941 жылдың 13 желтоқсанында сағат 08:00-де әскер тасымалдау кемелері Кейптауннан Бомбейге қарай жолға шықты. 1941 жылдың 21 желтоқсанында сағат 06:50-де USS Маунт Вернон (AP 22) және USS Orizaba конвойдан бөлініп, Бомбейге бет алды, ал бағыттары Момбаса қаласы. Конвойдың қалған бөлігі DORSETSHIRE сүйемелдеуімен Бомбейге қарай жалғастырып, 1941 жылдың 27 желтоқсанында жетті.

1942-1945 жылдар

Бірнеше ай бойы жағалауда жұмыс істегеннен кейін, «Оризаба» 1942 жылдың сәуірінде Нью-Йорктен екінші дүниежүзілік соғыстың алғашқы трансатлантикалық рейсіне шықты. Исландия арқылы Англияға, Кейптаунға, Ресифке және Норфолкке (Виргиния штаты) дейін жүзіп, одан Бермуда мен Пуэрто-Рикоға қарай жолға шықты. 1943 жылдың қаңтар айында Норфолкке қайтып оралғаннан кейін ол шығыс жағалауда бір ай бойы жүріп, кейін тағы да Атлантиканы ашатын міндеттерді атқарды. Шілде айына дейін ол океанды аралап, Алжирдің Оран қаласына дейін, әскерлерді тасып, соғыс тұтқындарын Нью-Йоркке әкелді. «Дуке де Каксиас» Неапольге бағыт алып, 1945 жылдың 28 тамызында Бразилия экспедициялық күштерінің бөлімдерімен бірге сол жерден кетіп қалды. 1945 жылдың 17 қыркүйегінде кеме алғаш рет Рио-де-Жанейроға келді. 1947 жылдың 31 шілдесінде Рио-де-Жанейродан Еуропаға қарай жүзіп шыққаннан кейін бір күн өткен соң, кеменің қазандықтарына мұнай төгіліп, машина бөлімінде өрт шықты, ол бірінші сынып кабиналарына жылдам таралып, 27 адамның қазасына себеп болды. 1947 жылдың 1 тамызында кеме Кабо-Фриодан Рио-де-Жанейроға сүйретілді. Кемеде Лиссабонға, Неапольге және Марсельге бара жатқан 1060 жолаушы мен 500 экипаж мүшесі бар еді. Кеме кері сапарда итальян босқындарын тасымалдау жоспарланған еді. 1953 жылы «Дуке де Каксиас» оқу кемесіне айналдырылды. Сол жылдың тамызында Еуропа және Жерорта теңізі бойынша оқу сапары басталды, ол 1954 жылдың наурызында Нью-Йоркке 12 күндік сапармен аяқталды. Кеме 1955 жылдың желтоқсанында АҚШ-қа тағы да келді, бортында АҚШ Әскери академиясын аралап жүрген мичмандар болды, олар Вашингтондағы Бразилия елшілігінде Бразилия елшісі Жоао Карлос Мунизге ұйымдастырылған коктейль кешінде құрметке ие болды. Келесі жылдың қазан айында «Дуке де Каксиас» Филадельфияға келді, ал жаңа Бразилия елшісі Эрнани до Амарал Пейшото – сонымен қатар Бразилия Әскери-теңіз күштерінің адмиралы – және оның әйелі капитан Антонио Андраде, кеменің басқа офицерлері мен кемедегі мичмандардың құрметіне шай кешін ұйымдастырды; Пейшото Филадельфияға Андрадені күтіп алу үшін келді, ол бұрын елшіліктегі әскери атташе болған. Кеме 1959 жылдың 13 сәуірінде қызметтен босатылды және 1963 жылы жартылай қиратылды. Бұл – су бетінде сақталған ең көне Ward Line компаниясының соңғы кемесі болды.

Following several months of coastal operations, Orizaba, now armed with two guns and four guns, departed New York in April 1942 on the first transatlantic run of her Second World War. Sailing via Iceland, she steamed to England, Cape Town, Recife, and Norfolk, Virginia, from which she got underway for Bermuda and Puerto Rico. Returning to Norfolk in January 1943, she plied the eastern seaboard for a month, then took up transatlantic duties again. Until July she traversed the ocean to Oran, Algeria, carrying troops over and prisoners of war back to New York. Duque de Caxias headed to Naples and on 28 August 1945 left there with elements of the returning Brazilian Expeditionary Force. The ship arrived at Rio de Janeiro for the first time on 17 September 1945. On 31 July 1947, a day after sailing from Rio de Janeiro for Europe, oil spilled on the ship's boilers, causing an engine room fire that quickly spread through the first class cabins and killed 27. The ship was towed from its position off Cabo Frio into Rio de Janeiro on 1 August 1947. The ship had been carrying 1,060 passengers bound for Lisbon, Naples, and Marseille, along with 500 crew members, and had been scheduled to carry Italian refugees on its return voyage. In 1953, Duque de Caxias was converted into a training ship, and in August of that year began a European and Mediterranean training cruise, which included a 12 day visit to New York in March 1954 as part of its homeward leg. The ship visited the United States again in December 1955, with midshipmen aboard who were touring the United States Naval Academy and who were honored at a cocktail party by the Brazilian Ambassador, João Carlos Muniz, at the Brazilian Embassy in Washington, D. C. In October the following year, Duque de Caxias called at Philadelphia, and the new Brazilian Ambassador Ernani do Amaral Peixoto—also an Admiral in the Brazilian Navy—and his wife sponsored a tea dance in honor of Captain Antonio Andrade, other officers of the ship, and the midshipmen aboard the ship; Peixoto had traveled to Philadelphia to greet Andrade, a former naval attaché at the embassy. The ship was decommissioned 13 April 1959, and finally scrapped in 1963. It was the last surviving member of the older Ward Line to survive above water.