Кіріспе
Түс кеңістігінде түсіру және көбейту үшін "ақ" түсті анықтайтын шама. Ақ нүкте (техникалық құжаттарда көбінесе эталондық ақ немесе мақсатты ақ деп аталады) – бұл суретті түсіру, кодтау немесе көбейту кезінде "ақ" түсті анықтауға арналған тристимул шамаларының немесе хроматикалық координаттардың жиынтығы. Қолданылуына қарай, қанағаттанарлық нәтиже алу үшін ақ түстің әртүрлі анықтамалары қажет болуы мүмкін. Мысалы, үй ішінде түсірілген фотосуреттер күндізгі жарықтан гөрі қызғылт сарырақ шамдармен жарықтандырылуы мүмкін. "Ақ" түсті күндізгі жарық деп анықтау, қыздырғыш шаммен түсірілген фотосуретті түс бойынша түзетуге тырысқанда қабылдауға келмейтін нәтиже береді.
A white point (often referred to as reference white or target white in technical documents) is a set of tristimulus values or chromaticity coordinates that serve to define the color "white" in image capture, encoding, or reproduction. Depending on the application, different definitions of white are needed to give acceptable results. For example, photographs taken indoors may be lit by incandescent lights, which are relatively orange compared to daylight. Defining "white" as daylight will give unacceptable results when attempting to color correct a photograph taken with incandescent lighting.
Жарық берушілер
Жарық берушіге оның салыстырмалы спектрлік қуаттылық үлестірімі (СПД) тән. Жарық берушінің ақ нүктесі – жарық берушінің астындағы ақ нысанның түстік сипаттамасы, және оны CIE 1931 түстік диаграммасындағы x, y координаттары сияқты түстік координаттармен анықтауға болады (сондықтан салыстырмалы СПД қолданылады, абсолютті СПД емес, себебі ақ нүкте тек түске байланысты және қарқынға әсер етпейді). Жарық беруші және ақ нүкте – екі бөлек ұғым. Белгілі бір жарық беруші үшін оның ақ нүктесі бірегей түрде анықталады. Ал, керісінше, берілген ақ нүкте көбінесе тек бір жарық берушіге ғана сәйкес келмейді. CIE 1931 түстік диаграммасынан көрініп тұрғанындай, барлық спектрлік емес түстер (күлгін сызықтағылардан басқа), соның ішінде ақ деп сипатталатын түстер де, спектрлік түстердің шексіз көп комбинацияларымен, демек, шексіз көп түрлі жарық беруші спектрлерімен жасалуы мүмкін. Жарық берушілер мен ақ нүктелер арасында әдетте тікелей сәйкес келу болмаса да, CIE D сериясының стандартты жарық берушілері үшін спектрлік қуаттылық үлестірімі математикалық тұрғыдан сәйкес келетін ақ нүктелердің түстік координаттарынан шығарылады. Жарық берушінің спектрлік қуаттылық үлестірімін, көрсетілген ақ нысанның шағылысу спектрін (көбінесе бірлік ретінде алынады) және бақылаушының сандық сипаттамасын білу арқасында кез келген түстік кеңістіктегі ақ нүктенің координаттарын анықтауға болады. Мысалы, ең қарапайым жарық берушілердің бірі – "E" немесе "Тең энергия" спектрі. Оның спектрлік қуаттылық үлестірімі тегіс, кез келген толқын ұзындығында бірлік толқын ұзындығына шамамен бірдей қуат береді. 1931 және 1964 CIE XYZ түстік кеңістіктерінде оның түстік координаттары [k, k, k] болып табылады, мұнда k тұрақты шама, ал оның түстік координаттары [x, y] = [⅓, ⅓].
Ақ нүктелерді түрлендіру
Егер бір жарықтандыру көзімен заттың түсі тіркелсе, онда екі жарықтандыру көзінің ақ нүктелерін ғана ескере отырып, басқа жарықтандыру көзімен сол заттың түсін бағалауға болады. Егер кескін "калибрленбеген" болса (жарықтандыру көзінің ақ нүктесі белгісіз болса), ақ нүктені бағалау қажет. Дегенмен, егер тек ақ теңгерімді жасау қажет болса (бейтарап нысандарды жазбада бейтарап көрсету үшін), мұндай қажеттілік тумауы мүмкін. Түсті LMS түстік кеңістігіндегі тристимулдық координаттар арқылы білдіре отырып, заттың түсін Фон Кристің түрлендіруіне сәйкес "аударылуы" мүмкін. Бұл үшін LMS координаттарын екі ақ нүктенің тристимулдық мәндерінің ең жоғарғысының қатынасымен масштабтау керек. Бұл қарапайым, бірақ жуық шамамен есептеу болып табылады. Кейде Брэдфорд түрлендіруі немесе басқа хроматикалық бейімделу түрлендіруі қолданылады; әдетте, олар аралық кеңістікке түрлендіру, сол кеңістіктегі негізгі түстердің мөлшерін масштабтау және кері түрлендіру арқылы қайта түрлендіру арқылы жұмыс істейді. Басқа жарықтандыру көзіндегі заттың түсін нақты есептеу үшін, оны қалай қабылдауға болатынын ғана емес, көп спектрлі немесе гиперспектрлі түстік ақпаратты тіркеу қажет.