Кіріспе

Шығармалық этникалық топ Вистани – Dungeons & Dragons фантастикалық рөлдік ойынындағы көшпелі этникалық топ. Олар рома халқының бейнелеріне негізделген, бірақ уақыт өте бұл бейнелеу тым стереотипті және жағымсыз сынға ұшырап, D&D канонында өзгерістер енгізілді. Вистани халқының бейнесі кейіннен 2020 жылғы Strahd Revamped-тің 5-ші басылымында қайта қарастырылды. Ойыншылар көбінесе бір ашық әлемнен екіншісіне қауіпсіз саяхаттау үшін Вистанидің көмегіне мұқтаж. Вистаниде күшті саяхат құмарлығы болады және белгілі бір нүктеден бір шақырымнан аспайтын жерде бір аптадан артық тұра алмайды, әйтпесе "Статикалық күйік" деп аталатын жағдайға ұшырайды, онда Вистани тұмау немесе қызба сияқты ауруға шалдығады. Мұндай жағдайда Вистанидің қажетті қашықтықты 2 мен 7 күн аралығында жүріп өтуі керек, әйтпесе барлық мистикалық күштерін жоғалтып, "Тірі өлген" деп аударылатын "мұрт" атанған, тайпадан шеттетілген адамға айналады. Бұл механизм Вистанимен кездесу тек ойын шебері қалағанда ғана болады дегенді білдіреді. Вистаниде халық мәдениетіндегі рома халқының бейнесін еске түсіретін күшті, туа біткен сиқырлық қабілеттер бар. "Қарғыстың күші" түсінікті: Равенлофттағы қарғыстар өте күшті, ал Вистани қарғыстарының орындалу ықтималдығы жоғары. "Зұлым көз" – бұл мистикалық жолмен басқа адамның бақытын жоя білу қабілеті, ал "Көз" – болашақты болжауға мүмкіндік беретін күшті болжамдық сиқыр. Көз тек Вистани әйелдерінде ғана кездеседі; ол Вистани еркектерінде де болуы мүмкін, бірақ Көзі бар еркек бала табылса, ол өлтіріледі. Рауни – лагерьдегі ең күшті Көз иесі әйел Вистанидің атағы. Қараңғылық – тайпадан қуылған Вистани қылмыскері; олар Вистанилер тарапынан жек көрінеді және олар да Вистанилерді жек көреді. Дұққар – Көзбен туған және ересек болған еркек Вистани. Мұндай тұлға Вистаниге зор қайғы әкеледі. Қазіргі уақытта тірі Дұққар – Инвидия аймағын билейтін жартылай джин (бірақ ол осы аймақтың қараңғы иесі емес). Ұлы қосылуды болжаған пайғамбарлықты жазған Вистани Дұққар болған деп есептеледі. Шығарма кейіпкері Рудольф ван Рихтен, Равенлофттағы әйгілі Монстр аңшысы және түрлі монстрларды аңшылыққа және өлтіруге арналған нұсқаулықтар сериясының авторы, өзінің монстр аңшылық мансабының көп бөлігінде Вистаниге зор дұшмандықпен қарады, бірақ ол Ван Рихтеннің Вистаниге арналған нұсқаулығын жазған кезде пікірін өзгертті, сол кезде ол мұртпен достық қарым-қатынас жасады.

Мұра

Вистани халқы "жоланиетті" деп сипатталған және "ойыншыларды қарғып, гипнозға түсіре алуға немесе Зұлым Көз сияқты сиқырларды орындауға" қабілетті болған. Wizards of the Coast компаниясы 5-ші басылымдағы "Страхтың қарғысы" атты оқиғалық оқиғасында "оқиғаға соңғы түзетулер мен Вистанилердің жаңадан қарастырылған бейнесі енгізілгенін" мәлімдеді, олар Рома халқы туралы стереотиптерге негізделген. 2020 жылы Wizards of the Coast компаниясы "Страхдтың қайта басылымының және екі жоспарланған өнімнің редакциялық процесінде Вистанилерді редуктивті троптарды қолданбай көрсету үшін Рома консультантымен жұмыс істелгенін" хабарлады. IGN үшін Джон Райан "Страхтың қарғысы" туралы жазғанда, "оқиғаға енгізілген жаңалықтардың көп бөлігі кітапқа бұрын жарияланған түзетулерден тұрады, мысалы, қосымша кейіпкер опцияларына түзетулер немесе баспа қателерді түзету, бірақ ең маңызды жаңарулар бастапқы жарияланғаннан кейін сезімтал немесе қорлаушы деп танылған кейбір элементтерге қатысты. Кітаптағы Вистанилердің суреттері әлі де Рома мәдениетін еске түсіреді, ал кейбір ойыншылар белгілі бір қабілеттерді ескірген мәдени стереотиптермен байланыстыра алады". Джули Манси Io9 үшін "Вистани халқына" енгізілген "ұсақ өзгерістерді" жеткілікті емес деп сынға алды және "жұмысты жақсырақ жасауға нақты мүмкіндік бар, аталған әртүрлілікке берілген уәдеде Вистани халқының бейнесін күрделілендіруге бағытталған болашақ жұмыстар да айтылған, сондықтан осы жұмысты әсем коллекционерлік басылыммен бастау, жақсырақ жұмыс істеуге деген уәдеге қарағанда, жеңіске жеткендей сезіледі". Манси еррата мен қайта қарастырылған басылымның "Вистани халқының зиянды стереотиптерін жоюға, сондай-ақ кейіпкердің мүмкіндіктеріне қатысты мүгедектікке қатысты стереотиптерді болдырмау үшін кітаптың көзқарасын қайта қарастырғанын" атап өтті. [ ] Түзетулер Вистани халқының "цивилизацияланбаған" және көп ішетін адамдар ретінде бейнеленуі сияқты стереотиптерді түзетсе де, модуль әлі де Вистанилерге қабілеттер береді [ ], сонымен қатар, Рома халқының стереотиптік бейнелерін қатты еске түсіретін, Рома халқының мистикалық, қауіпті күштері бар екенін көрсететін, бұрын Рома халқын қуғын-сүргінге ұшырату үшін қолданылған троптарға сүйенетін өңделмеген суреттерді де қамтиды.