Қош Садовыйка: Тарихи марш және ән

Кіріспе

Орыс/кеңестік ән, Тамбов облысының әнұраны. "Славянкамен қоштасу" – композитор Василий Агапкиннің Бірінші Балқан соғысына күйеулерін ертіп жүрген славян әйелдерінің құрметіне жазған орыс патриоттық маршы. Марш 1912 жылдың соңында Тамбов қаласында жазылып, тұңғыш рет орындалды. 1915 жылдың жазында Киевте граммофон тасқа жазылып шығарылды. "Славянка" сөзі "славян әйелі" дегенді білдіреді.

Тарих

Бұл әуен Ресей мен оған жақын елдерде Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде, орыс сарбаздары үйлерін тастап, марш әуенімен аттанғанда танымал болды. Ол 1941 жылғы 7 қарашада Қызыл алаңда өткен парадта да орындалды, содан кейін сарбаздар тікелей Екінші дүниежүзілік соғыстың Мәскеу шайқасына қатысу үшін кетті. Бұл марш адмирал Колчак басқарған Ақ әскердің ресми емес әнұраны ретінде де қолданылды. Көздердің мәлімдемесінше, әнге тыйым салынған тақырыптарды қамтитын сөздері болғандықтан, 1957 жылы марапат алған "Лебедь улетает" ("Құстар ұшып барады") фильмінде пайдаланғанға дейін тыйым салынған екен. Алайда, әннің осыған дейін орындалған көптеген мысалдары бар, олардың көпшілігін өзінің Агапкин дирижерлік еткен. "Славянкаға қош сау" әні Совет кезеңінде алғаш рет 1929 жылы жарық көрді, ал коммунистік әскерлер оны 1918 жылы алғаш рет орындады. Ең танымал мысалы – 1941 жылғы Қазан төңкерісінің мерекелік парадында Қызыл алаңда орындалған төрт марш әнінің бірі. Ән алғаш рет 1912 жылы Циммерман өндірістік бірлестігінде жарияланды. Марш Қызыл Армия оркестрлері үшін ресми музыка жинағына енгізілді және 1940 жылдардың басында Иван Петров (1906–1975) дирижерлік еткен әскери оркестр орындады, бірақ басқа сөздер қолданылды. Қазіргі кезде әннің сөздерін әдетте Қызыл Армия хоры орындайды. Кейіннен бірнеше композиторлар әннің әртүрлі тілдердегі сөздерін жазды. Финляндия азамат соғысы кезінде финляндиялық қызылдар әнді жұмысшы табының маршы "Vapaa Venäjä" ретінде өңдеді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде неміс оккупациясы астындағы Польшада, Роман Сленжак сөздеріне негізделген "Rozszumiały się wierzby płaczące" ("Жылаушы ителдер сыбырлай бастады") әнінің "жер асты" нұсқасы польшалық қарсыласу қозғалысында танымал болды. 1990 жылдары либералды "Яблоко" партиясы маршты Ресейдің мемлекеттік әнұраны ретінде қабылдауға сәтсіз тырысты. "Славянкаға қош сау" әні "Лебедь улетает" және Совет-Ауған соғысы туралы "Чарли Уилсонның соғысы" сияқты фильмдерде, сондай-ақ "72 метр" және "Кавказский пленник" ("Тау тұтқыны") сияқты орыс фильмдерінде пайдаланылды. Әннің аспаптық нұсқасы 1974 жылғы советтік "Свой среди чужих, чужой среди своих" ("Біздіңше, бөтенше") және 1990 жылғы украиндық "Распад" ("Ширеу") фильмінде Припять эвакуациясы сахнасында қолданылды. 1945 жылы әнші-сазгер Хаим Хефер "Палмах" үшін иврит тілінде ән жазды. Әннің "בין גבולות" ("Шекаралар арасында") нұсқасында Хефер "אנו פה חומת מגן" ("Біз – қорғаныс қабырғасымыз") фразасын ойлап тапты, бұл фраза 2002 жылы Израиль қорғаныс күштері "Қорғаныс қабырғасы" операциясын атау үшін қолданды.

The melody gained popularity in Russia and adjoining countries during the First World War, when the Russian soldiers left their homes and were accompanied by the music of the march. It was also performed during the parade of 7 November 1941 on the Red Square after which soldiers went straight to fight in the Battle of Moscow as part of the Second World War. This march was also used as an unofficial anthem of Admiral Kolchak's White Army. Sources alleged that the song was banned prior to its use in the award winning 1957 film The Cranes Are Flying, because of its lyrics about supposedly banned subjects. However, there are multiple documentations of the song being performed prior to this, many conducted by Agapkin himself. The earliest recorded publication of Farewell to Slavianka in the Soviet era was in 1929, and its earliest known performance by communist troops was in 1918. Most famously, it was one of four marching tunes performed during the 1941 October Revolution Parade on the Red Square. The song was originally published by Zimmerman Production Association around 1912. The march was published in an official collection of music for Red Army orchestras, and it was recorded in the early 1940s by a military orchestra under the conductor Ivan Petrov (1906–1975), but different lyrics were then used. Other lyrics are now usually sung by the Red Army Choir. Subsequently, several composers have written lyrics for the music in various languages. During the Finnish Civil War the Finnish Reds adapted the song into Vapaa Venäjä, a working class marching song. During the Second World War in German occupied Poland, an adapted "underground" version of the song, Rozszumiały się wierzby płaczące ("Weeping Willows Began to Hum"), became popular in the Polish resistance and was based on lyrics by Roman Ślęzak. In the 1990s, the liberal political party Yabloko lobbied unsuccessfully for the march to be adopted as the Russian national anthem. "Farewell of Slavianka" was used in movies like The Cranes Are Flying and Charlie Wilson's War, which is about the Soviet–Afghan War, and in the Russian movies 72 Meters (72 метра) and Prisoner of the Mountains (Кавказский пленник, Kavkazskiy plennik). An instrumental version of the song was also featured in the 1974 Soviet film At Home Among Strangers (Свой среди чужих, чужой среди своих; Svoy sredi chuzhikh, chuzhoy sredi svoikh), and the 1990 Ukrainian film Raspad ("Decay") during the Pripyat evacuation scene. A Hebrew version was written in 1945 by the singer/songwriter Haim Hefer for the Palmach. In his version of the song, בין גבולות ("Between Borders"), Hefer coined the phrase אָנוּ פֹּה חוֹמַת מָגֵן (We are here a defensive wall), which was used by Israel Defense Forces to call Operation Defensive Shield (literally "Operation Defensive Wall") in 2002.

Ресейдің Vapaa

Әннің тағы бір нұсқасы – Vapaa Venäjä, оны финляндиялық қызыл гвардия өздерінің марш әні ретінде жазған.