Кіріспе

XVI ғасырдағы жапон самурайы, Ода Нобунаганың ұлы Ода Нобутта (織田 信忠) – самурай және Ода Нобунаганың үлкен ұлы, Жапонияның Сенгоку дәуірінде көптеген шайқастарға қатысқан. Ол әкесінің басшылығымен Мацунага Хисахидеге және Такеда кланына қарсы шайқастарда әскерлерге қолбасшылық етті.

Өмірбаян

Ода Нобутада 1557 жылы Овари провинциясында (尾張国) Ода Нобунаганың (織田信長) үлкен ұлы ретінде дүниеге келді (егер Ода Нобумаса болған болса, екінші ұлы). Оның күтушісі – Токигава Казумасудың (滝川一益) қызы Жотоку Ин, ол Ода Нобунаганың сенімді вассалдарының бірі болған. Сондай-ақ, Нобутаданы Нохиме асырап алған деген де болжам бар. Бала кезінде оның есімі Кимё Мару (япон тілінде «кимё» – ерекше) болған. Алғашқыда ол өзін Ода Канкуро Нобусиге (織田勘九郎信重) деп атады, кейін Нобутада (織田信忠) деп өзгертті. Эйроку дәуірінде Ода кланы Мино провинциясы арқылы Каи провинциясындағы (甲斐国) Такэда әулетімен байланыс орнатты. Мино провинциясының оңтүстік-шығысындағы әскери сардар (国人) Тояма Наокадоның (遠山直廉) қызы Нобунаганың асырап алған қызы болды және Такэда Кэцуйориге (武田勝頼), Такэда Шингеннің үлкен ұлына үйленді. Осылайша одақ құрылды. Койо Гункан мәліметінше, Кэцуйоридің әйелі 1567 жылдың қараша айында қайтыс болды, ал Нобутада мен Такэда Шингеннің алтыншы қызы Мацухиме арасында Такэдамен одақты нығайту мақсатында келісім жасалды. Такэда мен Ода достық қарым-қатынасты сақтап келді, бірақ Эйроку дәуірінде Такэда Оданың одақтасы Токугава Иэясудың (徳川家康) Микава (三河国) және Тотоми (遠江国) аймақтарына шабуыл жасады. Генки жылдың 3-ші жылы (1572) Нобунагаға қарсы болған сёгун Ёшиаки Ашикаганың шақыруымен Шинген Оданың иеліктеріне шабуыл жасады (Батыс жорығы – 西上作戦). Шингеннің қазасынан кейін бұл келісім күшін жойды және Нобутаданың үйлену тойы болмады. Бұл оқиғалар 1573 жылы Ашикага сёгунатының құлауына ықпал етті. Кейін, Кэцуйори билігінің соңында Такэда әулеті Ода әулетімен қарым-қатынасты жақсартуға тырысты, бірақ Нобунага кешірім жасаудан бас тартты. Нобутада Ода Нобунаганың жанынан табылып, Ишияма Хонган-дзи соғысы (石山戦争), 1574 жылдың ақпанында Ивамура қамалын қоршау (岩村城の戦い) және 1574 жылдың шілдесінен қыркүйегіне дейін Исе Нагасимаға жасалған шабуыл сияқты түрлі шайқастарға қатысты. 1577 жылы Нобутада Шигисанды қоршауда Мацунага Хисахидені жеңді. 1582 жылы Такато қамалын қоршауда Нишина Моринобуды жеңіп, Тенмокузан шайқасында Такэда Кэцуйориға қарсы күресті.

Нобунаганың мұрагері ретінде

1575 жылғы мамыр айында Нагашино шайқасында Ивамура қамалына шабуыл жасағанда ол бастап кетті. Түнде Ода әскеріне шабуыл жасаған Такеда әскерін тойтарды және 1100-ден астам жауынгерді жеңіп, Такеда кланының қолбасшысы Акияма Нобутомоны жеңіп, Ивамура қамалын ашты. Содан кейін Такеда кланымен болған бірнеше шайқаста да көзге түсті. 1576 жылғы 28 қарашада Нобунага Ода кланының иелігіндегі шығыс Мино және Овари провинциясының бір бөлігін оған тапсырып, басқаруын сеніп тапсырды. Сонымен қатар, Нохимедің кіші інісі Сайто Тошихару Нобутаданың кеңесшісі (бас вассалы) болды. Сол жылы ол бесінші дәрежеге (正五位) көтеріліп, Девасуке (出羽介) және кейін Акита Жосуке (秋田城介) лауазымдарына тағайындалды, бұл шогун болуға бағытталған қадам еді. Ашикага Йошиаки әлі де сёгун болғандықтан, Ода әкімшілігі кезінде де Бинго провинциясындағы генерал деген мәні бар еді, сондықтан Ода кланының баламасы қалмады. Бұл лауазым Эчигоның қамқоршысы болған Уэсуги әулетіне қарсы да маңызды болды. Теншоның 5-ші жылы (1577) ақпанында Нобутада Накано қамалына шабуыл жасап, оны басып алды, ал наурыз айында Судзуки Шигехиде (Соничи Сайка) және басқалары оған бағынды. Тамыз айында ол Мацунага Хисахидеге қарсы көтерілісті басудың жоғарғы генералы болды. Осы жетістіктері үшін 15 қазанда үшінші дәрежеге (従三位) Саконоэфу (左近衛府中将) тағайындалды. Осы уақыттан бастап ол Нобунаганың орнына генералдарға басшылық етті. 28 желтоқсанда Нобунаганың сегіз түрлі шай жиынтығы оған сыйға берілді, ал келесі күні тағы үш жиынтық сыйға берілді. 1578 жылы Мори кланының басшысы Мори Терумото Харима провинциясындағы Козуки қамалын қайта басып алу үшін 100 мыңнан астам сарбаздық күшін жұмылдырды. Терумото өзі Такамацу қамалының жанында негізгі лагерь құрды және Кобаякава Такакаге, Укита Тадаи және Мураками теңіз күштері сияқты өзінің басты вассалдарымен Харима провинциясына орналастырып, 61 мың сарбаздық күшімен Козуки қамалын қоршады. Нобунага да Нобутаданы Акечи Мицухиде, Нива Нагахиде, Такигава Казумасу және басқа да генералдармен бірге Козуки қамалын құтқару үшін жіберді. Мики қамалын қоршап тұрған Хидэёши Хасиба да Нобутаданың қолбасшылығына көшті, осылайша барлығы 70 мың сарбаз жиналды. Харимаға 2000 Ода әскері жіберілді. Бірақ, жағдай тұрақтанбағандықтан, Нобунага стратегиялық себептермен Козуки қамалынан шегінуге бұйрық берді және Мики қамалын басып алуға күшін жұмсады. Үш ай бойы Ода әскерінің күтіп келген Амаго Кацухиса және оның адалдары бағынды, соның нәтижесінде Козуки қамалы құлады. 1578 жылғы 4 қазанда Нобутаданың туысы Сайто Тошихару Нобунагамен Джинбо Нагазумиге күштерді нығайту үшін жіберілді. Нобутада да Мино және Оваридегі вассалдарымен күштерді нығайтты. Сондай-ақ, ол сол жылдан бастап келесі жылға дейін Сетцу провинциясында болған Араки Мурасиге көтерілісін (Итами қамалы) басуға қатысты. 1580 жылы оңтүстік Овариді басқарған Сакума Нобумори және Миноның үш билеушісінің бірі Андо Моринари қуылды, бұл Нобутаданың Мино және Оваридағы билігін кеңейтті.

Кошуды жаулап алу

Теншоның 10 жылы (1582) Нобутта 50 000 мино және овари әскерін бастап, Кошуды (Кай провинциясы) жаулап алды. Бас қолбасшы ретінде ол Токугава Иэясу мен Ходжо Удзимасамен бірге Такеда аумағына қадам басты. Нобутада Каважири Хидетака мен Такигава Казумасумен бірге Инадан Ида және Такато қамалдарын, Шинано провинциясының оңтүстігіндегі Такеданың бекіністерін басып алу үшін жорыққа шықты. Такато қамалын қоршау кезінде Нобутада әскерінің алдыңғы қатарында тұрды, орға секіріп түсті, кедергілерді бұзып, қамалдың қабырғасына өрлеп, әскерін шабуылға жігерлендірді. Такеда Кацуйори Нобутаданың жылдам ілгерілеуіне байланысты орнын қайтаруға үлкермеді және Сувадан шегінді. Ол Шинпу қасқынға от қойып, қашып кетті. Нобутада Такеда әскерін қуды. Нобунаганың бас корпусы Такеда аумағына кірмес бұрын, Нобутта Тенмокузан шайқасында Такедамен кездесті. Такеда Кацуйори мен оның ұлы Нобуюки сеппуку жасады, ал Такеда әулеті жойылды. Нобунага 26 наурызда Кофуға кірді. Ол Нобутаданың әскери еңбегін жоғары бағалап, оған қылыш (梨地蒔) сыйлады. Сондай-ақ ол "әлемнің рәсімдерін қабылдауға" ниеттенгенін білдірді. Нобутада сол кезде бас тартты, бірақ Нобунаганың пікірінше, Ода әулетінің және барлық әлемнің билігі Нобутадаға мұрагерлікпен өтуі керек еді. Қызметі үшін Каважири Хидетакаға Кай провинциясы (Анаяма Байсецудан басқа) және Шинано провинциясының Сува аймағы берілді. Мори Нагайошиге Шинано провинциясындағы Такай, Мизучи, Сарашина және Ина аймақтары берілді. Мори Нагайошиге Шинано провинциясындағы Ина аймағы берілді. Бұл оқиғалар Мино, Овари, Кай және Шинаноның төрт аймағына зор әсер етті.

Хонно-джи оқиғасы

1582 жылы оның әкесі Киотодағы Хонно-дзи буддалық ғибадатханасында болғанда, Акечи Мицухиде атты оның генералдарының бірі шабуыл жасағандықтан өзін-өзі өлтіруге мәжбүр болды. Нобутада сол жерге жақын жерде Акечидің әскері шабуыл жасағаннан кейін сеппуку жасады.