Кіріспе

Оңтүстік Калифорниядағы Лос-Анджелестен Сан-Диегоға дейінгі темір жол желісі.

Surf Line – Калифорнияның Тынық мұхиты жағалауымен Сан-Диегодан солтүстікке қарай Ориндж округіне дейін созылатын темір жол. Аталған жолдың көп бөлігі Тынық мұхитына жақын орналасқан, кейбір учаскелерде 30 метрден де жақын. Қазіргі таңда жолдар Ориндж округінің көлік басқармасы мен Солтүстік округінің транзиттік басқармасына тиесілі. Осы жолмен Metrolink Orange County Line және Inland Empire–Orange County Line, San Diego Coaster және Amtrak Pacific Surfliner жолаушылар пойыздары қатынайды. BNSF темір жолы жол пайдалану құқығы арқылы жүк тасымалын жүзеге асырады.

Тарих

Лос-Анджелес пен Сан-Диего арасындағы Сурф-линияның құрылысы 1880 жылғы 12 қазанда Калифорнияның Оңтүстік теміржол компаниясының құрылуымен басталды. 1882 жылғы 2 қаңтарда Калифорнияның Оңтүстігі Оушенсайдтың солтүстігінде орналасқан Национал-Сити мен Фолбрук-Джанкшн арасында жолаушылар мен жүк тасымалын жүзеге асыра бастады. Оушенсайдтан солтүстік-шығысқа бұрылып, Темекула каньоны арқылы иректелген жолға түсіп, 1882 жылғы 21 тамызда аяқталды. Дель-Мар арқылы өтетін бөлік 1881 жылы салынған, бірақ бастапқыда мұхиттан шамамен бір блок ішкі жағында салынған. 1910 жылы оны қазіргі орнына, теңіз жағалауындағы тік жарларға көшірді, себебі бұл жердің көлбеулігі аз және кесіп өтулердің саны да аз болды. 1885 жылы бұл желі Атчисон, Топека және Санта-Фе теміржолының құрлықтық теміржолының бір бөлігіне айналды, Калифорнияның Оңтүстігі Колтоннан солтүстікке Каджон жотасы арқылы Барстоуға дейін кеңейтілді. 1886 жылдан 1888 жылға дейін Риверсайд, Санта-Ана және Лос-Анджелес теміржолы Highgrove-ден оңтүстік-батысқа Риверсайд арқылы Санта-Анаға және Оранжден (Санта-Ананың солтүстігінде) солтүстік-батысқа Лос-Анджелесқа дейін тармақ салды. Сондай-ақ 1888 жылы Сан-Бернардино және Сан-Диего теміржолы Оушенсайдтан солтүстікке Санта-Анаға дейінгі желісін аяқтады, бұл бастапқыда Лос-Анджелес-Сан-Диего қысқа жолы деп аталды. 1891 жылы су тасқынынан бұрынғы маршрут қиратылып, жаңа желі, кейіннен Сурф-линия деп аталды, солтүстіктен Сан-Диегоға барудың жалғыз жолы болды. 1910 жылы Фуллертон және Ричфилд теміржолы Сан-Бернардино-Лос-Анджелес бағытынан Атводтан батысқа Фуллертонға дейін қысқа жол салды, осылайша Сурф-линияның солтүстік соңғы станциясы Фуллертон болды. 20 ғасырдың көп бөлігінде Сурф-линия (ресми түрде Лос-Анджелес бөлімінің төртінші ауданы) Санта-Фе үшін Нью-Йорк-Филадельфия дәлізі Пенсильвания теміржолы үшін не болса, сондай болды. Жаз айларында күндізгі қозғалыс тығыздығы әр бағытта он пойызға жете алатын. Бұл маршрут AT&SF Сан-Диего жолаушылар пойыздарын қабылдады, 2000 жылы Amtrak бұл пойыздарды Pacific Surfliner деп атады. Санта-Фе 1943-1944 жылдары жол қозғалысын орталықтандырылған басқару жүйесін орнатты, бұл желінің өткізу қабілетін арттырды. Санта-Фе 1992 жылы желіні жергілікті көлік органдарына сатты, меншік құқығы Оранж округіндегі Оңтүстік Калифорния аймақтық теміржол басқармасы мен Сан-Диего округіндегі Сан-Диего Солтүстік теміржолы арасында бөлісті.

Операциялар

Бұл бағыт Сан-Луис-Обиспо мен Сан-Диего арасындағы 565 км (351 миль) LOSSAN теміржол дәлізінің оңтүстік бөлігі болып табылады. 1989 жылы Los Angeles–San Diego–San Luis Obispo Rail Corridor Agency (LOSSAN) агенттігі құрылды. 1990-шы жылдарда қалалық пойыздар жұмыс іле бастады, бастапқыда бұл 1992 жылы Калифорния штатының заң шығарушы органы Metrolink және Coaster құрылғанға дейін, қолданыстағы Amtrak қызметтерінің дамуы ретінде болды. Coaster Сан-Диего округінде, Сан-Диего мен Оушенсайд арасында қатынайды, ал Metrolink қызметтері Оушенсайдтың солтүстігінде жұмыс істейді. Amtrak-тың Pacific Surfliner пойызы дәліздің бойымен жүреді. Сан-Диего троллейбусы (San Diego Trolley) жеңіл рельстік көлігі Сан-Диегода Surf Line-ның жол алабын ауыр рельстік жолдармен бөліседі. Оушенсайдта шамамен 1.6 км (бір миль) бойы Sprinter қызметі Surf Line-ға параллель жүреді, содан кейін Эскондидоға қарай, Калифорния штатының Эскондидо бағытына бұрылады. Жүк тасымалына Camp Pendleton әскери базасына және Сан-Диегодағы Әскери-теңіз портына әскери көліктер мен жабдықтар кіреді. Жолаушылар пойыздары күнделікті кесте бойынша жүргендіктен, BNSF жүк пойыздары көбінесе түнде Surf Line арқылы өтеді, бұл "Daygo" деп аталады. Surf Line – АҚШ-тағы екінші ең қызықты теміржол дәлізі, Вашингтон мен Бостон арасындағы Солтүстік-Шығыс дәлізінен кейін. Surf Line Pacific Surfliner пойызын қабылдайды, ол Солтүстік-Шығыс дәлізінде жүретін Acela және Northeast Regional пойыздарынан кейін Amtrak-тың үшінші ең қызықты бағыты болып табылады. Surf Line пойыздары Orange округі мен Сан-Диего округінің кейбір бөліктерінде жылдамдықты арттырады, сондықтан қаражат болғанда 6-сыныпты жолдарға жаңарту жоспарлануда. Orange округінің желісінен Сан-Диего қаласының орталығындағы Santa Fe Depot-қа дейінгі учаскесінің шамамен екі үшін бір бөлігі екі жолмен жабдықталған. Елдегі ең қызықты дәліздердің бірі ретінде, жергілікті көлік және жоспарлау агенттіктері бүкіл учаскені аяқтауды қалайды. Эльвира (SR 52) мен Морена (Balboa Avenue) арасындағы екі жолдың бөлігі 2020 жылдың шілдесінде аяқталды. 2015 жылдың тамызында басталған 192 миллион долларлық жоба Сан-Диегодан солтүстікке қарай екі жолды аяқтады. Сан-Диего округінің LOSSAN дәлізінің сегменті 2018 жылдың желтоқсанында осы сегментте жұмыс істейтін барлық жолаушылар және жүк пойыздары үшін оңды бақылау жүйесін толыққанды енгізуге қол жеткізді.

Жолдардағы мәселелер

Оңтүстік Калифорния жағалауында орналасқандықтан, бұл желі теңіз деңгейінің көтерілуі және жағалау эрозиясының салдарынан үнемі мәселелерге тап болады, бұл мәселелер климаттың өзгеруімен күшейеді. Рельстер Дел-Мар қаласында 3 километрге жуық қашықтықта, жағалаудың биік жартастарының үстінен өтеді, кейбір жерлері жағажайдан жоғары орналасқан. Сан-Клементе жағалауындағы төмен жатқан учаскедегі тағы бір бөлігі ежелгі, қайталап тұратын көшкін арқылы өтеді. Дауылдар мен су тасқыны кезінде пайда болатын толқындар кейде жоғары толқынмен тар жағажайға жақын рельстерге шағылысады. Рельстердің үстіндегі эрозияға ұшыраған жартастар кем дегенде үш жерде жағдай тұрақталғанша жолдарды уақытша жабуды қажет етеді.

Дель-Мар Блаффтары

Жағалау эрозиясы жыл сайын Дель-Мар жартастарын тозуда, ал климаттың өзгеруіне байланысты теңіз деңгейінің көтерілуі салдарынан бұл үрдіс жылдамдады. Жыл сайын жартастар шамамен 15 сантиметрке дейін тозып, құлдырайды. 2020 жылдың қыркүйегінде жартастың бетін 20 немесе 30 жылға тұрақтандыру үшін болат арқалықтар жартастың табанындағы жағажайға қадалып қойылды. Тамыз айында Калифорния жағалау комиссиясы тұрақтандыру жұмыстарына қатысты төтенше рұқсаттарды қарау кезінде теміржол жолын ішкі жаққа жылжыту қажеттігін атап өтті. Сан-Диего аймақтық үкіметтік ұйымы (SANDAG) теміржол жолын ауыстыру бойынша 3 миллион долларлық зерттеу жүргізіп жатыр. Дель-Мардың астынан өтетін, құны 3 миллиард доллардан аспайтын туннель салу мәселесі қарастырылуда. 2022 жылы SANDAG үшін мемлекеттік бюджеттен 300 миллион доллар бөлінді, бұл жобаны федералдық қаржыландыруға ие болуға мүмкіндік береді. Жергілікті басшылар, оның ішінде SANDAG-тың атқарушы директоры 2022 жылдың қазан айында Көлік хатшысы Пит Бутиджигке жартастардағы жағалау эрозиясын көрсетті. Дель-Мар қалалық кеңесі 2023 жылдың 13 қарашасында көшіруге қатысты басшылық принциптердің тізімін бекітті. SANDAG туннельге арналған оннан астам мүмкін маршрутты қарастырды. Тұрғындар ең қысқа және ең жылдам маршрутқа қатысты алаңдаушылық білдірді, ол пойызды тұрғын үйлердің астынан өткізеді.

Сан-Клементе жағажайы

2021 жылдың 15 қыркүйегінде жағажайдың кең аумақты эрозиясына байланысты толқындар рельстерге соғып, Сан-Клементтегі жолдарға зақым келтірді. Бұл учаске 3 қазанға дейін жабылуға мәжбүр болды, себебі дауылдар мен үлкен толқындар жағдайды одан әрі ушықтырды. Әр оқиғадан кейін жағажай мен теміржол арасына қосымша тас төселді. Жолаушылар пойыздарының қозғалысы тоқтатылды, ал зәкірлер жартасқа орнатылды. Жол 2023 жылдың сәуірінде толыққандай ашылды, бірақ теміржол қызметі солтүстікке қарай екі шақырым жерде қайтадан тоқтатылды. Құлаған қиындықтар жолдарға зақым келтірмеді, бірақ үстіңгі жартастағы Casa Romantica қатысқан жер көшкінінен жер қозғалысы жалғасты. Май айының соңында толық қызмет қайта жаңғыртылды, бірақ маусым айының басында мерзімі белгісіз тоқтатылды. Жұмыс тоқтатылған кезде жүк пойыздары қауіпсіз болғанда оларды тазалау үшін қызметкерлер болғандықтан, белгілі бір жылдамдықпен жүре алды. Жолдың бұл бөлігінің иесі Orange County Transportation Authority (OCTA) 12 маусымда төменгі беткейде уақытша кедергі қабырғасын салуды жеделдету үшін төтенше жағдай жариялады. Кедергі қабырғасының биіктігі шамамен алғанда, тіректері жерге терең орнатылды. Қызмет 2023 жылдың 19 шілдесінде қайта басталды. Жаңбырдан кейін жартастар тұрақсыз болуы мүмкін. 2024 жылдың 25 қаңтарында Сан-Клементе теңіз жағасынан солтүстікке қарайғы жеке меншік жерден болған жер көшкіні салдарынан қызмет тоқтатылды. Жоғарыдағы беткейде орналасқан Mariposa жаяу жүргіншілер көпірінің екі зақымдалған бөлігі алынып тасталды. Калифорниялық көлік комиссиясы бастапқыда қиындықтарды тазалау үшін 2 миллион доллар бөлді, ал ақпан айында теміржол желісін жөндеуге көмектесу үшін тағы 7,2 миллион доллар қосты. Casa Romantica көшкініндегідей кедергі қабырғасы салынады. Жер көшкіні болған аймақтағы шектеулі қызмет 6 наурызда қайта басталды. Содан кейін 25 наурызда толық қызмет қайта жаңғыртылды. OCTA-ның мәлімдеуінше, жағалау бойындағы жолды қорғау үшін қайта құру және басқа да мүмкін шешімдерді зерттеу үшін 7 миллион доллар қажет. 2023 жылдың тамызында басталған алғашқы зерттеу теміржол дәлізін әсер ететін мәселелерді анықтайды, оны қорғау үшін шешімдер ұсынады және қажетті жақсартулардың құнын бағалайды.

Болашақ

Жоғарыда айтылғандай, Del Mar және San Clemente аймақтарындағы Surf Line учаскелері қызмет тоқтау жиілігін азайту мақсатында қазіргі орналасқан жерлерінен ішкі жаққа көшіріледі. Бұл Сан-Клементе мен Дель-Марда ішкі жаққа қарай тоннельдер салынатынын білдіреді. Жолаушылар пойыздарының жылдамдығын арттыру үшін рельстерді 5-ші классқа дейін жаңарту жоспарланған, бірақ 2024 жылға қарай қаржыландыру әлі дайын емес. Калифорния жоғары жылдамдықты темір жолы (California High-Speed Rail) Лос-Анджелес пен Анахайм арасындағы Surf Line-ның қысқа бөлігімен өтеді, бұл оның 1-ші кезеңінің толық бағытының бір бөлігі болады. Сол сияқты, Калифорния жоғары жылдамдықты темір жолының 2-ші кезеңі үшін Лос-Анджелестен Сан-Диегоға дейін Inland Empire арқылы өтетін соңғы учаске, Университет қаласынан бастап Сан-Диего халықаралық әуежайына, Сан-Диегоның Ескі қаласына немесе Сан-Диегодағы Санта-Фе депосына дейін Surf Line-ға параллель жүреді. CAHSR 2-ші кезеңінің жоспары әлі бекітілген жоқ.