Кіріспе

Гавиота жағалауындағы дамылмаған жағалау аймағы

Холлистер ранчосы – Калифорния штатының Санта-Барбара округындағы Гавиота жағалауында орналасқан, жұмыс істейтін мал фермасының ортасындағы қоршалған тұрғын үйлер қауымдастығы. Көрнекті тік жарлар, уединенді жағажайлар және террасалы далалар Оңтүстік Калифорнияның соңғы дамылмаған жағалау бөлігінде жатыр. Осы жердің шөлейт және құнарлы жазықтары, таулары мен аңғарлары жаңа дүниедегі ең көне адам қоныстарының бірі, соңғы жергілікті халық – чумаш тайпасы. 1769 жылы испан Портола экспедициясы, Калифорнияны құрлықтан ашқан алғашқы еуропалықтар, осы жағалау бойымен саяхаттады. 1794 жылдан бастап Хосе Франсиско Ортега отбасы басқарған, Ранчо Нуэстра Сеньора дель Рефугио деп аталатын кең испан жерінің бір бөлігі болды. Азамат соғысынан кейін Уильям Уэллс Холлистер бұл жерді ірі сатып алу аясында сатып алды, оның орталығы Глен Энни және Теколотито шатқалында орналасқан. Гавиота мемлекеттік паркі мен Пойнт Консепшн арасында жатқан бұл ранчоның жағалау бөліктеріне қоғамдық қол жеткізу мәселесі бойынша шамамен 40 жылдан бері даулар болып келеді. Калифорния штатының заңдарына сәйкес, ранчоның жағажайлары техникалық тұрғыдан жұртшылыққа ашық, бірақ оған қол жеткізу қиын, себебі ранчоның өзі жеке меншікке тиесілі және қорғалған. Ортегалар заманынан бері мал шаруашылығымен айналысып келе жатқан Холлистер ранчосы Санта-Барбара округындағы төртінші ірі мал фермасы болып саналады және 2005 жылдың жазында көп мөлшерде ет жіберді. Холлистер ранчо иелері қауымдастығының CC&R ережелері, Санта-Барбара округының жерді пайдалану жоспары және Калифорнияның Ауыл шаруашылығын сақтау бағдарламасының арқасында, толық құрылыс аяқталғаннан кейін мүліктің 98%-дан астамы мал жаюға арналған болады. Мал шаруашылығының нәтижесінде Холлистер ранчосының иелеріне қосымша пайдалар да бар, оларға өрт кезінде отын жүктемесін азайту және Ауыл шаруашылығын сақтау ережелеріне сәйкес келуден туындайтын салық жеңілдіктері жатады. Алайда, Холлистер ранчосындағы жер учаскелерінің бағасын ескеретін болсақ, мал шаруашылығы ықтимал түрінде тиімсіз болуы мүмкін және негізінен өрттен қорғану үшін отын жүктемесін басқару, Ауыл шаруашылығын сақтаудың салық салдары және эстетикалық талаптар үшін жалғастырылуы мүмкін.

Рекреациялық пайдалану

Холлистер отбасы, бұл жердің бұрынғы иелері, аумақты демалыс мақсатында пайдалануға рұқсат берді. 1950 жылдардың соңында олар аймақтық Спортшылар аңшылық клубына жолдама берді, кейін ол бірнеше кіші клубтарға бөлінді, соның ішінде Санта-Барбара серфинг клубы. Он жылдан астам тұрақты пайдалану кезінде Санта-Барбара серфинг клубы 13 шақырымдық жағалау бойындағы көптеген серфинг орындарын ашты және атады, мысалы, Razor Blades, Drake's, Little Drake's, Utah, Rights and Lefts, St. Augustine, Lefts and Rights, ал іргелес Биксби ранчо жерінде Cojo Point, Perko's Point және Government Point. Жағажай мен оның айналасындағы аумақты демалыс мақсатында пайдалану Холлистер және Биксби ранчоларының иелеріне, сондай-ақ жағажай бойымен және жағалау суларында қайықпен келетін жұртқа ғана шектелген. Он жылдар бойы Гавиота пирсіндегі қайық түсіру орны барлық калифорниялықтарға және штаттың жағалау суларына келгендерге Консепция мүйісіне дейін еркін кіруге мүмкіндік берді. 2015 жыл шамасында қайық түсіру тоқтатылды. Қоғамдық қолжетімділікті қалпына келтіру жұмысы қазір Калифорния жағалау комиссиясы тарапынан тоқтатылып отыр. Калифорния заңнамасы орташа ең жоғары тарылу сызығынан төменгі барлық жерге қоғамдық қолжетімділікті қамтамасыз етеді, ал көптеген серфингшілер, суға түсушілер және балықшылар шығыстағы Гавиота мемлекеттік паркінен және батыстағы Джалама округтік жағажай паркінен қайықпен немесе жаяу жүріп штат суларына жетеді. Бұл аймақты серфингшілер, суға түсушілер және балықшылар арасында "Ранч" деп атайды.

Даму және қоршаған ортаны қорғау мәселелері

Көптеген адамдар қазіргі Холлистер ранчосымен байланысты, өздерін жердің жауапты басқарушылары ретінде сипаттайды және экологиялық сақтау мен тұрғын үй құрылысын үйлестіретін табысты формулаға қол жеткізгендерін жарыққа шығарады. Бұл формула жұмыс істейтін коммерциялық ауыл шаруашылығы және флора мен фаунаның алуан түрлілігі бар салауатты табиғи ортада өмірді қамтамасыз етеді. Калифорния жағалау комиссиясы Холлистер ранчосының ұзақ жылдар бойы қолданылып келген "жағажайда жүргізу бағдарламасын" жағажайдағы тіршілік ортасына және табиғи жағалауға зиян келтіретін және заңға қайшы екенін мәлімдеді. 2018 жылы ранчо ережелері жағажайда көлік құралын жүргізуге тыйым салу мақсатында өзгертілді. Жақсы және жаңбырлы жылдары 1 миллион фунтқа дейін сиыр етін жіберіп тұратын жұмыс істейтін мал шаруашылығы, негізінен салықтық жеңілдіктер алу үшін құрылған және иелерінен субсидия алатын әрекет деп сынға ұшырады. 1860 жылдан бері Холлистер ранчосында мал жайылып келе жатқанына қарамастан, кейбір экологиялық белсенділер мұндай шаруашылықтың жергілікті флора мен фаунаға тигізетін әсеріне назар аударады. Ранчо сонымен қатар Калифорния штатының заңдарына қайшы келіп, жеке меншікке тиесілі жағажайларға қоғамдық қол жеткізуді шектегені үшін де сынға ұшырады. Ранчо иелері, 45 жылдан кейін ранчоның табиғи сұлулығын сақтап қалғанын мақтан тұтады, ал үкіметтік шенеуніктер мен қоғамның бір бөлігі ранчо саясатын эксклюзивті және адал емес деп санайды. 2004 жылы Ұлттық саябақтар қызметі Гавиота жағалауының, Холлистер ранчосының алдындағы теңіз жағалауын қоса алғанда, бір бөлігін ұлттық жағажай ретінде белгілеу туралы ұсыныстан бас тартты. Жергілікті жер иелері, әсіресе Холлистер ранчосындағылар, зерттеуге қарсы лоббилік кампания ұйымдастырды. Санта-Барбара округының басқа да жер иелері ұсынылатын мәртебе туралы білгеннен кейін Ұлттық жағажайға қарсы шығу үшін адвокаттарды жалдады, ал Холлистер ранчо иелерінің қауымдастығы ұлттық жағажай ұсынысына қарсы лоббилеу үшін бұрынғы конгрессменді жалдау үшін мүшелерінен қаражат жинады. Санта-Барбара айманындағы бастауыш сынып оқушылары жиырма жылдан бері Холлистер ранчосының "Тайдпул сыныбына" (мектептерге ешқандай қаржылық жүктеме салмай) қатысуға шақырылуда, бұл сынып жағалаудың басқа жерлерінде кездеспейтін су астындағы тіршілік формаларын сақтап қалады.