Кіріспе

Конфедерация армиясының сарбазы

Томас С. Дула (23 маусым 1844 – 1 мамыр 1868) «Кингстон триосы» 1958 жылы кісі өлтіру туралы балладаның танымал нұсқасын жазды. Трио әнді, авторлығын жарияламай, әнші және фольклоршы Фрэнк Уорнерден алды, ол оны дәстүрлі мәдениетті сақтаушы Фрэнк Проффиттен үйренген. Фрэнк Проффит және оның фольклоршы әйелі Энн Солтүстік Каролинадағы Проффиттер мен Хикстер үйлерінде өткен көптеген ән айту және әндермен бөлісу кештерінің бірінде осы әнді естіген. Фрэнк Проффит осы әнді, тағы да басқа көптеген әндермен бірге, Том, Лора Фостер және Энн Фостерді білген Нэнси Пратер деген әпкесінен үйренген. Фрэнк Уорнер Фрэнк Проффиттің атынан сотқа жүгініп, әннің «меншігі» мәселесін соңғысының пайдасына шешті, соның нәтижесінде ол «Кингстон триосының» және басқа орындаушылардың әннен түскен авторлық гонорарын алды.

Ерте өмір

Том Дула Солтүстік Каролина штатының Уилкс округіндегі кедей Апалачи таулық аймағындағы шаңырақтың баласы ретінде дүниеге келді, көбінесе үш ұлдың ең кішісі, бір кіші әпкесі, Элиза болған. Балалар өссе, Том мен Энн жақын қарым-қатынаста болған көрінеді. Энн Фостердің анасы Энн мен Томды 14 жастағы Энн және 12 жастағы Том бірге төсекте жатқанда тапты. 18 жасқа толуына үш ай қалғанда, 1862 жылдың 15 наурызында Том Конфедерация армиясына 42-ші Солтүстік Каролина жаяу әскер полкінің K ротасындағы қарапайым сарбаз ретінде қатарына қосылды. Ол тұтқындалды, бірақ 1865 жылдың сәуір айында босатылды.

Лора Фостердің өлтірілуі

Энн Фостер Джеймс Мелтонға, жасы үлкен ер адамға үйленді. Ол фермер, аяқ киім жасаушы және Фостерлер мен Дулалардың көршісі болған. Мелтон соғыста да қызмет етті, Геттисбург шайқасына қатысты. Мелтон мен Дула екеуі де тұтқындалып, солтүстік түрмесіне жіберілді. Соғыс аяқталғаннан кейін босатылып, үйлеріне қайтты. Үйге оралғаннан кейін көп ұзамай Дула Аннамен арадағы қарым-қатынасын жаңартты. Лора, еркіндікті ұнататын қыз, тым жасырын түрде үйінен шығып, әкесінің атымен жолға шықты. Одан кейін ол тірі көрінбеді. Лораның денесі табылғанға дейін ол аймақтан қашып кетті, жергілікті тұрғындар оны Лораны өлтірген деп айыптады. Өзін Том Холл деп таныстырып, Теннесси штатының Трейд қаласында полковник Джеймс Грейсонға шамамен бір апта жұмыс істеді. Грейсон кейінірек Дула туралы әнде есімдері айтылды, содан кейін ол Дуланың Лаура Фостерге деген махаббаты үшін бәсекелес болды деген аңыз пайда болды, бірақ шындығында Грейсонның Дуламен немесе Фостермен бұрыннан таныстығы жоқ еді. Тағы бір әңгіме бар: Энн Мелтон өлім төсегінде кісі өлтіргенін мойындады. Ол қызғаныштан Лораны өлтіргенін айтып, Томнан денесін жасыруға көмектесуін өтінді. Аймақтағы адамдар әлі күнге дейін Аннаның өлім төсегінде қабырғаларда қара мысықтарды көргенін, беконның қуырылған иісін сезінгенін және дыбысын естігенін айтады.

Музыка

Томас Лэнд Дула дарға асылғаннан кейін көп ұзамай, трагедия туралы "Том Дули" (Дуланың есімі осылай айтылған) деген ән жазды деп есептеледі. Бұл, сот процесіне кеңінен жарияланған жаңалықтар қосылғанда, Дуланың Солтүстік Каролина жырларындағы орнын нығайтты. Stonewall Jackson-ның АҚШ кантри музыкасы және Billboard хит-парадындағы "Waterloo" (1959) әнінің соңғы шумағында Том Дули еске алынады. Windows to Sky музыкалық жобасы, SJ Tucker қатысуымен, "Tom Dooley" әнінің "Tom Dula: Madness Made Us Wild; a Play in Five Verses and a Hanging" (2012) деген нұсқасын жариялады, ол оқиға мен әннің бірнеше нұсқасының элементтерін біріктіреді және түпнұсқа сот хаттамаларынан алынған цитаталарды ән сөздері ретінде пайдаланады. Олар оны "2012 жылғы маусым айындағы Neil Young Americana конкурсы үшін «Том Дула» туралы біздің түпкілікті жаңа баяндамамыз" деп сипаттайды. Боб Диланның "Murder Most Foul" (2020) әнінде де Том Дулиге сілтеме жасалған.

Басқа

Майкл Лэндон "Том Дули туралы аңыз" (1959) фильмінде Дула рөлін ойнады.