Кіріспе
Жаңа Зеландиядағы ботаникалық бақтар
Жаңа Зеландияның Крайстчерч қаласының орталығында орналасқан Крайстчерч ботаникалық бақтары 1863 жылы Данияның Альберт ханзадасы мен Александра ханшайымының некесін тойлау үшін ағылшын емені отырғызылғанда құрылған. Бақтардың ауданы 21 гектарды құрайды және ол Хагли паркіне жақын, Эйвон өзенінің иірімдері бойында жатыр. Крайстчерч ботаникалық бағында Жаңа Зеландияның экзотикалық және жергілікті өсімдіктерінің алуан түрлі коллекциялары, бірнеше консерваториялар, көшеттер өсіретін орын, ойын алаңы және климаттық станция бар.
Келушілер орталығы
2014 жылдың сәуір айында ашылған Ботаникалық бақтардың келушілер орталығында кафе, сыйлық дүкені және Кантерберидегі өсімдіктер мен бағбандарлықтың тарихын көрсететін интерактивті тұрақты көрме орналасқан. Келушілер орталығымен бірге Ilex көшеттемесі орналасқан, онда 10 000 түрлі өсімдік консерваторияларды қамтамасыз ету және түрлерді сақтау мақсатында көбейтіледі.
Армстронгтың көгал
Джон Армстронг, бақтардың алғашқы кураторларының бірі, Армстронг алаңында еске алынған. Көктем мен жаз айларында петуния, бегония және сальвия гүлдерінің әсем гүлзарлары құлпырады, ал қыстан кейін түсті түлетін түлпандар, примула және Исландия мақтары гүлдейді. "Таусылмайтын" фонтаны Англиядан әкелініп, баққа алғаш орнатылған. Уильям Сефтон Мурхаусқа қойылған ескерткіш Кентербери провинциялық үкіметінің төрт басшысының екіншісін құрметтейді. Алаңның ең шетінде 1920 жылы салынған Куратор үйі орналасқан, қазір ол жоғары деңгейдегі қызмет көрсету және білім беру орталығы ретінде пайдаланылады. Оның бағында нәстірт, шөптер, сондай-ақ, ескі сортты және таңдаулы көкөністер өседі.
Шөптесін шекара
1926 жылы жасалған бақтардың шекарасы екі бөлікке бөлінген, оларды 1873 жылы Кентербери басқарушысы Уильям Роллстон сыйға берген әшекейлі күн сағаты екіге бөледі. Шығыс жағындағы құмды топырақ ыстық, құрғақ климатқа бейімделген өсімдіктерге өте қолайлы және Роберт Макдугалл өнер галереясынан желден қорғалған. Түсті еуропалық және Солтүстік Америка өсімдіктері, оның ішінде флокс, астер және герань ылғалды батыс жағында басым. Ең көлеңкелі жерлерде хосталар өседі.
Орталық роза бақшасы
1909 жылы мұнда алғашқы раушан бағы құрылғанда, ол Австралазиядағы ең үлкен және ең әдемі бақ деп есептелді, тікбұрышты розарийі 132 гүлзардан және шамамен 2500 раушан бұтасынан тұрды. Раушан бағы 1930 жылдардың ортасында қайта жаңартылды, төрт жол дөңгелек үлгінің ортасындағы айна бассейніне жиналды. Жиырма жыл өткен соң, бассейннің орнына ескерткіш күн сағаты қойылды. Қазір 104 гүлзар өрмелегіш, стандартты және гибридті шай раушандарының көптеген түрлерін қадағалайды.
Тас бақша
Тау бағында жыл бойы гүлдейтін өсімдіктер кездеседі. Рок-бақшаның оңтүстікке қарай бұрылған террасалы беткейлері көптеген альпілік өсімдіктерді өсіруге өте қолайлы, ал мұндағы өсімдіктердің көпшілігі экзотикалық (жергілікті субальпілік түрлер Жаңа Зеландия коллекциясының құрамына кіреді). Жолдың ар жағында күнге қарайтын солтүстік беткейде Хезер бағы орналасқан, онда көптеген хезер және қызылжапырақ түрлері өседі. 1917 жылы алғашқы тау бағы құрылғанда, бағбандар липа ағаштарының аллеясын отырғызды. Бұл жолға Крайстчерчтің бұрынғы мэрі Гарри Бесвик есімімен Бесвик жолы деп ат қойылды.
Коккейн ескерткіш бақшасы
1938 жылы Жаңа Зеландия бағы альпілік өсімдіктер, гебе және лептоспермум гүлзарларын орналастыру үшін кеңейтілді. Жаңа бөлім доктор Леонард Кокэйнге (1855–1934) арналған ескерткіш ретінде, Жаңа Зеландияның ботаникасы, бағбандары, экологиясы және табиғатты қорғау саласына осы адамның зор үлесін құрметтеу мақсатында салынды. 1960 жылдары бұл бақ толығымен қайта жобаланып, қайтадан Kōwhai, Hotorka, гебе және tōtara сияқты өсімдіктермен толықтырылды.
Азалия және магнолия бақшасы
Ескі емен мен күміс қайың астында азалия қазан айының ортасынан бастап шамамен бір ай гүлдейді. Жапырақты рододендрон моллис – негізгі түр, олардың көктемдегі гүлдеуі сәл ертерек гүлдеген магнолиялардың әсем гүлдерімен және жылқы қастанағының конус пішіндес гүлдерімен толықтырылады.
Мұралық гүлбақша
Бұл коллекция 1952 жылы басталып, 1999 жылы қайта жаңғыртылды. Бақта 18-шы, 19-шы және 20-шы ғасырдың басында жиі кездесетін роза түрлері, гибридтері және сорттары өсірілген. 1979 жылы Әлемдік Роза қоғамдары федерациясы розаларды жіктеудің қарапайым жүйесін қабылдады, ал «мұралық розалар» 1867 жылға дейін селекцияланған розалар ретінде белгіленді.
Азияның қалыпты коллекциясы
Мұнда Қытай, Жапония және Гималайдан алынған, Азияның қоңыржай аймақтарына тән ағаштар мен бұталардың жинағы бар.
Сулы бақ
Бұл аймақтан қиыршық тас пен құм 1900 жылдардың басында арбамен тасылып, өсіп келе жатқан қаланың төңірегіндегі жолдар салуға қолданылды. Қалған шұңқырлар бірнеше тоғанға айналды. Тоғандардың лайлы, сазды түбі су лилияларын (Нимфея) өсіруге өте ыңғайлы, сондықтан оларды тазалау немесе мазалау сирек кездеседі. Су бақтарындағы көптеген өсімдіктер – қыста жататын көп жылдық шөптесін өсімдіктер, мысалы, ақкөк сибір ирисі және батпақ гүлді қалампыр. Басты тоғанның батысында юка коллекциясы да бар.
Дафнод орманды жерлері
Алғашқы отарлаушылар Хагли паркінде әлемнің түкпір-түкпірінен келген өсімдіктер мен жануарлардың Жаңа Зеландия жағдайларына қалай бейімделетінін сынап көру үшін жер бөліп қойды. Кентербери акклиматизациялық қоғамы осы аймақты дамытып, еуропалық балықтар мен құстарды, сондай-ақ бірнеше түрді, оның ішінде Калифорниялық гризли аюын да қамтитын шағын зообақты ұйымдастырды. 1928 жылы акклиматизациялық қоғам көшіп кеткен соң, жер қайтадан Хагли паркінің бір бөлігіне айналды, ал 1933 жылдан бастап нарцисс гүлдері отырғызыла бастады.
Ормандық бақ
Көктемде, примулалар Аддингтон Брук ағысы бойында, Оңтүстік Хагли паркінен Авон өзеніне құятын шағын өзеннің жанында, гүлдердің көптеген түрлі түстерін құрайды.
Пинетум
Пинетум – қарағай және оған жақын қылқан жапырақты ағаштардың дендропаркі. Бақтардағы пинетумға ағаштар егу Екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын басталды. Коллекция жетіліп, кедр, кипарис, шырша, қарығай, арша және майлы қылқан жапырақты ағаштардың көптеген түрлері мен сорттарын қамтитын әдемі кеңістікке айналды.
Құстар тіршілігі
Бақтар мен Хэгли паркінің кеңірген аймағы соңғы қырыққа жуық әкелінген және жергілікті құстарға қалалық пана болып табылады. Кереру – жылтыр жасыл денесі, лаванда түсті арқасы және ақ кеудесі бар мықты құс. Ірі жемістерді қорытып, тұқымдарды таратуға қабілетті көгершін, қанат қағуының дыбысы оны көруден бұрын естіледі, жергілікті орманды жаңартуда маңызды рөл атқарады. Бұталардың басқа да жергілікті тұрғындары – көк шашыраңқы, көбінесе естілетін, бірақ сирек көрінетін, және акробатикалық Жаңа Зеландия фантаілі, ол жәндіктерді іздеп шапшаң қимылдайды. Көміс көзді құстар үйірімен шақырады және бірге тамақтанады, ал кішкентай рирорриролар да көптеп кездеседі. Ең көп таралған бұта құстары – қарақұс, құс, сұрқайыр және үй құсы – 1860 жылдары әкелінді.