Кіріспе

АҚШ Әскери-теңіз күштеріндегі Клемсон класының эсминшісі

USS Greene (DD 266/AVD 13/APD 36) – 1919 жылдан 1922 жылға дейін АҚШ Әскери-теңіз күштерінде қызмет еткен Клемсон класының эсминшісі. 1940 жылы қайтадан қолданысқа енгізіліп, 1945 жылғы қазан айындағы дауылда қирады.

Тарих

Гринге Самуэль Гриннің құрметіне ат қойылды және 1918 жылдың 2 қарашасында Массачусетс штатының Куинси қаласындағы «Бетлехем кеме құрылысы корпорациясының» «Фор Ривер» кеме жасау кешенінде суға түсірілді; оны атауын берген адамның қызы, Джон Стивенс Коновердің әйелі спонсорлық етті және 1919 жылдың 9 мамырында комиссияға қабылданды.

Жойғыш (1919-1922)

Грин 1919 жылғы 5 маусымда Ньюпорттан, Род-Айлендтен, Англияның Плимут қаласы арқылы Брестке шықты және 27 шілдеде Нью-Йоркке оралды. 18 тамызда тағы да жолға шығып, 22 желтоқсанда Калифорния штатының Сан-Диего қаласына тоқтады, ал 1920 жылдың наурыз айында онда қызметтен босатылды. 1921 жылғы 10 қыркүйекке дейін резервтік эсминецтер күшінің құрамында болды. Сол күні Сан-Диегодан Пьюгет-Саунд теңіз кеме жасаушылығына жөнелді. Грин көп ұзамай Сан-Францискоға, Калифорнияға оралды, 1921 жылғы 2 желтоқсанда жетті және 1922 жылғы 17 маусымда қызметтен толық босатылды.

Су ұшақтары тендері (1940-1944)

1940 жылғы 28 маусымда Сан-Диегода қайта іске қосылған «Грин» Сан-Францискоға буксирленді және 1941 жылғы 6 сәуірде АВД 13 ретінде қайта тағайындалды. 27 сәуірде Кариб теңізіне аттанды, Пуэрто-Рико және Бермуда аймақтарында оқу-жаттығулар өткізіп, гидроұшақтарға қызмет көрсетті. Жапондықтар Перл-Харборға шабуыл жасағаннан кейін бір апта өткен соң «Грин» Бразилияға жол тартты. 1942 жылдың жазына дейін ол Наталда гидроұшақтарға қызмет көрсететін кеме ретінде қызмет етті, ал 1942 жылдың ақпан айында жөндеу үшін Рио-де-Жанейроға бір рет барды. 1942 жылғы 18 шілдеде Оңтүстік Каролина штатының Чарльстон қаласына оралды. «Грин» Норфолк, Вирджиниядан Бермудаға конвойды сүйреп апарды және келесі 6 ай бойы Оңтүстік Атлантикада конвойды сүйреп жүріп, Рио-де-Жанейроға екі рет сапар жасады. 1943 жылғы 26 ақпанда Норфолкке қайтып келгеннен кейін, ол NS Argentia, Ньюфаундлендке, Солтүстік Атлантикада неміс су асты қайықтарын іздеуге арналған жаңа эскорт тасымалдаушысы «Бог»пен бірге жұмыс істеу үшін аттанды. Екі әскери кеме де 23 сәуірде Солтүстік Ирландияның Лондондерри портына конвойды сүйреп апарды және шығысқа қарай ешқандай оқиғасыз сапарлады. Алайда, саяхаттың кері жолында, 21 мамыр – 22 мамыр аралығында әуе кемесінен ұшырылған және су асты қайықтары арасындағы алғашқы ірі қақтығыстардың бірі болды, онда «Бог» ұшақтары су асты қайықтарына алты рет шабуыл жасап, 50°40′N 35°21′W координаталарында U 569 неміс су асты қайығын баттырды. Жиырма төрт неміс әскері тұтқынға алынды. 1943 жылғы 31 мамырдан 20 маусымға дейінгі екінші су асты қайыққа қарсы патрульдеу кезінде «Бог» және оның эскорттары, соның ішінде «Грин», тағы да бірнеше су асты қайықтарды баттырды: 5 маусымда 30°18′N 42°50′W координаталарында U 317 неміс су асты қайығы және бір аптадан кейін 30°49′N 33°49′W координаталарында U 118 неміс су асты қайығы. Осы екі сәтті су асты қайыққа қарсы операциясы үшін «Грин» Президенттік бірлік марапатын алды. «Бог» тобы Атлантикадағы U қайықтарының шабуылдарына қарсы күреске жауап ретінде жасалған шабуылдық су асты қайыққа қарсы патрульдердің алғашқы тобы болды. Содан кейін, 1943 жылдың күзіне дейін «Грин» Норфолктан Ұлыбританияға және кері жолмен жылдам әскер конвойын сүйреп апарды, сондай-ақ Бермуда аймағында жұмыс істеді. 5 қазанда «Грин» «Core» кемесіне «Belknap» және «Goldsborough» кемелерімен бірге эскорт ретінде аттанды. 20 қазанда топ 47°40′N 28°27′W координаталарында U 378 неміс су асты қайығын баттырды.

Жоғары жылдамдықты көлік (1944-1945 жж.)

Грин 1944 жылдың 19 қаңтарында Чарльстонға оралды және 1 ақпанда APD 36 болып тағайындалды. Ынталы жаттығулардан кейін, 12 сәуірде Оңтүстік Францияға шабуыл операциясы – "Драгунға" қатысу үшін Оран, Алжирге аттанды. 14 тамызда Корсикадағы Проприанодан шығып, Франция жағалауындағы Тулон мен Канн арасындағы Левант және Порт-Крос аралдарына американдық және канадалық әскерлерді түсірді. Грин әскерлеріне стратегиялық маңызды аралдарды басып алу және онда орналасқан деп есептелетін ұзақ қашықтықтағы жағалау артиллериялық батареяларын жою міндеті жүктелді. Сол күні аралдар бақылауға алынды – неміс "зеңбіректерінің" көп бөлігі пеш түтіктері болып шықты, ал 15 тамызда құрлыққа шабуыл жасауға жағдай жасалды. Міндеттерін орындағаннан кейін Грин 1944 жылдың 6 желтоқсанында Ораннан Норфолкке аттанып, 21 желтоқсанда жетті. 1945 жылдың 29 қаңтарында қайта жолға шығып, соғыс кемесі Панама арқылы өтіп, 31 наурызда Улитиге жетіп, эскорт міндеттерін бастады. Сәуір айында Окинава үшін шайқас жүріп жатқанда төрт авианосецті эскорттап жеткізді. Окинава конвойымен кездесу үшін Гуамға оралды және Окинава жағалауында суасты қайықтарға қарсы күзетшілікке тұрды. 1945 жылдың күзіне дейін Грин Окинава, Сайпан және Филиппин арасында эскорт міндеттерін жалғастырды. Соғыс аяқталғаннан кейін, Жапонияға тасталған екінші атом бомбасынан қиратылған Нагасакиден бұрынғы әскери тұтқындарды эвакуациялады және 24 қыркүйекте Окинаваға қайта оралды.

Тағдыр

Гриннің ұзақ қызметі 1945 жылғы 9 қазанда Окинавадағы Луиза тайфуны кезінде аяқталды. 100 түйінден астам жылдамдықпен соққан жел оны Кудаканың солтүстік-батыс жағалауына тірелтіп, экономикалық тұрғыдан жөндеуге келмейтіндей зақым келтірді. Кемеден барлық қолданылатын материалдар құтқарылды. 1945 жылғы 23 қарашада кеме қызметтен босатылды. Грин 1945 жылғы 5 желтоқсанда Әскери-теңіз күштерінің тізімінен алынып тасталды. Оның құлаған кемесі 1946 жылғы 11 ақпанда жарылғыш заттармен жарылды.

Марапаттар

Грин Екінші дүниежүзілік соғыстағы қызметі үшін үш шайқас жұлдызы және Президенттік бірлік наградасын алды.