Кіріспе

Папа Иоанн Павел II, басқа нәрселермен қатар, Католик шіркеуінде балаларға жасалған жыныстық зорлыққа тиісінше жауап бермегендігі үшін сынға ұшырады.

Балаларды жыныстық қорлау туралы аңыздар

Иоанн Павел II-ні, дін қызметкерлерінен зорлық көргендер тобының мүшелері, «Зорлық-зомбылықтан зардап шеккен священниктер желісі» (SNAP) сынға алды, себебі ол сексуалдық зорлық-зомбылық дағдарысына тиісті деңгейде жауап бермеді. 2002 жылы ол: «Жастарға зиян келтіретіндерге діни қызмет пен діни өмірде орын жоқ» деп жазды. Шіркеу болашақта зорлық-зомбылықтың алдын алу үшін реформалар жасады, шіркеу қызметкерлерінің тексерулерін міндетті етті. Қазіргі таңда, діоцездерге күдік туған жағдайда, билік органдарына хабарлауды, тергеу жүргізуді және айыпталушыны қызметтен шеттетуді талап етеді. Зорлық-зомбылыққа қатысты жағдайлардан өзге, даудың көп бөлігі католик шіркеуінің жоғары лауазымды өкілдеріне қатысты, олар зорлық-зомбылық туралы азаматтық билікке хабарламады. Көп жағдайда олар айыпталушыларды басқа жерлерге ауыстырып, олардың кәмелетке толмағандармен байланысын жалғастыруына мүмкіндік берді. Әрекеттерін қорғай отырып, кейбір епископтар мен психиатрлар сол кездегі басым психологиялық көзқарас, кеңес беру арқылы адамдарды мұндай мінез-құлықтан емдеуге болады деген пікірді айтты. Шіркеу иерархиясының өкілдері бұқаралық ақпарат құралдарының жарияланымдары шамадан тыс екенін мәлімдеді. Дағдарының кеңейе түсуіне жауап ретінде, папа Иоанн Павел II бұл құқық бұзушылықтардың рухани мәніне баса назар аударды. 2001 жылы ол: «Діни қызметкердің 18 жасқа толмаған баламен жасаған Десятияның алтыншы бұйрығын бұзуы – ауыр күнә» деп мәлімдеді. Ватиканның мақұлдауымен, АҚШ-тағы шіркеу иерархиясы болашақта зорлық-зомбылықтың алдын алу үшін реформалар енгізгенін хабарлады, оның ішінде шіркеу қызметкерлері мен еріктілерінің тексерулерін міндетті ету және сексуалдық зорлық-зомбылық істері бойынша мерзімнің ұзартылуына қарсылық білдіру.

Мәсіхтің легионы

Иоанн Павел II Марсиал Масиел Деголладоға қатысты жыныстық тәртіпсіздік айыптауларын тергеуге кедергі келтіргені үшін сынға ұшырады. Бұл, Масиел 1956 жылы Ирландияда Легионерлерді құрған кезде есірткіге тәуелділігі үшін Ватикан тарапынан тергеліп жатқан болатын. Осы кезде Ватикан оны Легионерлердің басшысы лауазымынан шеттетуге және морфинге тәуелді деген айыптауды зерттеуге кірісті. Масиел туралы айыптаулар 1980-ші жылдары қайтадан көтеріле бастады, бірақ Ватикан шенеуніктері оларды үнемі назардан тыс қалдырды. Олар топтың ішінде Масиелге қарсы сынды тиымдайтын және оның айналасында жеке басымдыққа табыну культінің дамуына жол беретін жарғыларды бекітті. Соңында, ол көптеген семинаристерді зорлаған және пәктілікке серт бергеніне қарамастан, түрлі әйелдерден туған балаларын зорлаған болып табылғаны анықталды. Белсенділер Иоанн Павел II-ді Католик шіркеуінің мүддесін бәрінен жоғары қойып, балаларға қатысты жыныстық зорлық-зомбылық туралы айыптауларды елемегені үшін айыптайды.

Дін мен СПИД

Джон Пауылдың жасанды контрацепцияға, соның ішінде ВИЧ жұқтырудың алдын алу үшін презервативтерді қолдануға қарсы пікірін дәрігерлер мен ЖИТС-ке қарсы күресшілер қатаң сынады. Олардың пікірінше, бұл сансыз өлімге және миллиондаған ЖИТС жетімдеріне әкеп соқты. Бірақ Гарвард халық және даму орталығының ЖИТС-тің алдын алу зерттеу жобасының директоры Эдвард К. Грин: «Презервативтерді қолдану мен ВИЧ инфекциясының төмендеуі арасында тұрақты байланыс таба алмадық. Пандемия басталғанына 25 жыл болса да, егер бұл шара тиімді болғанда, біз оны көруіміз керек еді», – деді. АҚШ Халықаралық даму агенттігінің өкілі Джеймс Шелтонның айтуынша, ЖИТС-ке қарсы күрес туралы он зиянды мифтің бірі – презервативтер мәселенің шешімі деген сенім. «Презервативтер жалпы сипаттағы эпидемияларда [Африка сияқты] шектеулі нәтиже береді», – деп жазды Шелтон. Сыншылар сондай-ақ, көп балалы отбасылардың себебі контрацепцияның жетіспеушілігі екенін және бұл үшінші әлем елдеріндегі кедейлікті және Оңтүстік Америкадағы көше балалары сияқты проблемаларды ушықтырады деп мәлімдейді. Католик шетелдегі даму агенттігі жариялаған құжатта: «Кез келген стратегия, егер ол адамды жоғары тәуекелден төменгі тәуекелге қарай жылжытса, біз оны тәуекелді азайтудың дұрыс жолы деп санаймыз», – делінген.

Орталықтандыру

Ол, Иоанн XXIII-нің децентрализация деп қараған кейбір шараларынан кейін билікті қайта Ватиканға шоғырландырғаны үшін сынға ұшырады. Сондықтан, кейбіреулер оны қатаң авторитар деп есептеді. Алайда, ол шетелдік сапарларға дайындалуға және оларды жүзеге асыруға тым көп уақыт жұмсады деп те айтылды. Оның сапарларының жиілігі ғана емес, сонымен қатар пап сапарларының мәртебесін төмендетіп қойды, Ватиканның маңызды істерінен алшақтатты және шіркеудің әкімшілік тұрғыдан нашарлап, құлдырауына жол ашты. Әсіресе Оңтүстік Америкада, ол епископтарды тағайындауда консервативті көзқарас танытқаны үшін сынға ұшырады. 25 жылдан астам билік құрғандықтан, оның қайтыс болған кездегі епископтардың көп бөлігі оның тағайындауымен болды.

Оның ақталуына қарсылық

Кейбір католик теологтары Иоанн Павел ІІ-ді қасиетті деп жариялау туралы шақырумен келіспеді. Он бір наразы теолог, оның ішінде иезуит профессоры Хосе Мария Кастильо және итальяндық теолог Джованни Францони жеті мәселені көтерді, соның ішінде контрацепцияға қарсы ұстанымы, әйелдерді дін қызметкерлеріне бекіту және шіркеудегі жанжалдар, олардың санасы мен сенімдері бойынша қасиеттілікке кедергі келтіруі керек болған "фактілерді" ұсынды.