Кіріспе

Василий Григорьевич Перов (Василий Григорьевич Перов; 2 қаңтар 1834 [е.с. 21 желтоқсан 1833] – 10 маусым [е.с. 29 мамыр] 1882) – орыс суретшісі, орыс реалистік өнерінің маңызды өкілі және "Передвижники" тобының негізін қалаушылардың бірі.

Өмір және мансап

Василий Перов 1834 жылдың 2 қаңтарында (Ескі стиль бойынша 1833 жылдың 21 желтоқсанында) Тобольск қаласында, Тобольск губернаторлығы, Ресей империясы, Василий Григорьевич Васильев болып дүниеге келді. Перов – жергілікті прокурор, барон Грегор Густав Фридрих фон Крюденердің заңсыз ұлы. Крюденер неміс және Балтық немістерінің асыл тегінен шыққан, Ураделге жататын әулеттің өкілі еді. Перовтың анасы – орыс әйелі, Акулина Иванова, Тобольск қаласының тумасы. Перовтың ата-анасы оның туылғаннан кейін көп ұзамай неке қиып, бірақ оның әкесінің атын және барондық атағын мұраға алуға заңдық мүмкіндік болмады. Сондықтан ол құдасының тегі – Васильевпен тіркелді. Кейіннен ол өзінің тегін Перов деп өзгертті, бұл лақапты оған бала кезінде каллиграфия сабақтарын берген мұғалімі қойған (орыс тілінде «перо» сөзі қауырсынды білдіреді). Арзамас уезд мектебінде білімін аяқтағаннан кейін Перов Арзамас қаласындағы Александр Ступин атындағы өнер мектебіне ауысты. 1853 жылы Перов Мәскеудегі Сурет, мүсін және сәулет мектебіне қабылданды, онда ол бірнеше белгілі суретшілерден тәлім алды. 1856 жылы Перов Императорлық өнер академиясына ұсынылған кішкентай күміс медальмен марапатталды, оның ер баланың басын салған эскизі үшін. Кейіннен академия оған тағы көптеген марапаттар берді: 1857 жылы ауылдық полицияның тергеу комиссары бейнеленген суреті үшін үлкен күміс медаль, «Қабірдегі көрініс» және «Дьяк ұлының бірінші дәрежеге көтерілуі» үшін кішкентай алтын медаль, ал 1861 жылы «Ауылдағы уағыз» үшін үлкен алтын медаль. 1862 жылы мемлекеттік қаржымен шетелге сапар шегу құқығын алғаннан кейін, алтын медальмен бірге Перов Батыс Еуропаға сапар шекті, бірнеше неміс қалаларын, содан кейін Парижді аралады. Осы кезеңде ол еуропалық көше өмірінен көріністерді бейнелейтін суреттер жасады, мысалы, мүсіндер сатушы, Савойялық, Париждегі орган тартушы, музыканттар мен жанындағы адамдар, Париждің қоқыс жинаушылары. 1865-1871 жылдары Мәскеуге ерте оралған Перов өзінің ең танымал туындыларын жаратты: «Шығанақтағы кезек», «Монастырдағы тамақ», «Соңғы сапар», «Тройка», «Аршалы дүйсенбі», «Саудагер үйіне жаңа тәлімгердің келуі», «Сүрлеу мұғалімі», «Теміржолдағы көрініс», «Қала қақпасындағы соңғы қонақ үй», «Құс аулаушы», «Балықшы» және «Аңшылар демалысы». 1866 жылы Перов академик атағын алды, ал 1871 жылы Мәскеу өнер, мүсін және сәулет мектебінің профессоры болды. Осы шарада Перов академиялық шектеулерге қарсы наразылық білдірген орыс реалист суретшілерінің кооперативтік бірлестігі – «Передвижники» (Көшпенділер) қатарына қосылды. Перов 1882 жылдың 10 маусымында (Ескі стиль бойынша 29 мамырында) Кузьминки ауылында (қазіргі Мәскеудің Кузьминки ауданы) туберкулезден қайтыс болды, оның денесі Донской зиратында жерленді.