Құпиялы қызыл суректік энцефалит вирусы және оның эволюциясы
Tick-borne encephalitis virus
Құсқы безге ұқсас вирустар тобына жататын TBEV вирусы, қан сорғыш кенелер арқылы берілетін энцефалиттің себебі. Геномы, құрамы және байланысты вирустар туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Вирустың түрі Құйрықпен тасымалданатын энцефалит вирусы (TBEV) – Flavivirus туысына жататын, оң бағытты РНК вирусы, ол құйрықпен тасымалданатын энцефалитке себеп болады.
Species of virus
Tick borne encephalitis virus (TBEV) is a positive strand RNA virus associated with tick borne encephalitis in the genus Flavivirus.
Таксономия
TBEV – Flavivirus туысына жататын вирус. ТБЭВ серокомплексіне жақын туыс вирустардың ішінде Омск геморрагиялық қызба вирусы, Кьясанур орман ауруы вирусы, Алхурма вирусы, Лупинг ауруы вирусы және Лангат вирусы бар.
TBEV is a member of the genus Flavivirus. Other close relatives, members of the TBEV serocomplex, include Omsk hemorrhagic fever virus, Kyasanur Forest disease virus, Alkhurma virus, Louping ill virus and Langat virus.
Құрылымы
TBEV – 40-60 нм шар тәрізді, қапталған капсидте орналасқан оң мағыналы бір тізбекті РНК вирусы. TBEV геномы он вирустық белокты кодтайды, оның ішінде үш құрылымдық және жеті құрылымдық емес белок бар. Вирустық бөлшектердің шығарылу кезінде E белгісінің конформациясына гликозилдеу де әсер етеді. TBEV NS1 белгісінің иммуногенділігі көрсетілді, ол тотығу стресін тудыруға және иммунопротеазома кішібірліктерінің экспрессиясын ынталандыруға қабілетті. Сонымен қатар, ол цитокиндердің өндірісін стимуляциялайтындығы байқалады. NS5 белгісі интерферонға қарсы әрекет етеді, себебі ол IFN рецепторының суббөлімшесінің экспрессиясын төмендетеді. Құрылымдық емес белок 5 (NS5) нейриттердің өсуін басу арқылы нейропатогенезге әсер етеді. Аудармаланбаған 3-аймақ (UTR3) және UTR 5 геномдық РНК-ның циклизациясы мен репликациясына, сондай-ақ дендриттердегі вирустық РНК тасымалына әсер етеді, бұл нейрогенез бен синаптық байланысқа әсер етеді.
TBEV is a positive sense single stranded RNA virus, contained in a 40 60 nm spherical, enveloped capsid. the TBEV genome codes for ten viral proteins, three structural, and seven nonstructural. The conformation of the E protein during viral particle secretion is influenced by glycosylation as well. The immunogenicity of TBEV NS1 has been demonstrated, showcasing its ability to trigger oxidative stress and elicit the expression of immunoproteasome subunits. Additionally, it has been observed to stimulate the production of cytokines. The NS5 protein has interferon antagonist activity as it downregulates the expression of IFN receptor subunit. Non structural protein 5 (NS5) affects neuropathogenesis by attenuation of neurite outgrowth. Untranslated region 3 (UTR3) and UTR 5 affect genomic RNA cyclization and replication, and viral RNA transport in dendrites, which impacts neurogenesis and synaptic communication.
Көшіру
Адамда инфекция теріде басталады (тамақ арқылы жұқтырылған жағдайларды қоспағанда, инфекциялардың шамамен 1% құрайды), жұқтырған қызыл теңіздің тістеген жерінде, онда терідегі Лангерханс жасушалары мен макрофагтар басымдықпен зардап шегеді. Бұл тану цитокиндердің, соның ішінде интерферонның (IFN) α, β және γ, сондай-ақ хемокиндердің бөлінуіне әкеледі, олар тістеу орнына миграциялық иммундық жасушаларды тартады. Бастапқы виремиялық кезең бірнеше артықшылықты тіндерге кіруге мүмкіндік береді. Дегенмен, TBEV-нің орталық нерв жүйесіне (ОНЖ) қалай өтетінінің нақты механизмі белгісіз. Сібірлік және Қашық Шығыстың субтиптері шамамен 2250 жыл бұрын бөлініп шықты. Екінші талдау эволюцияның одан да ертерек болғанын (3300 жыл бұрын) және шамамен 300 жыл бұрын штаммдардың санының жылдам өскенін көрсетеді. Вирустың әртүрлі штамдары кемінде үш рет 260-430 жыл бұрын Жапонияға әкелінген. Латвияда айналымдағы штаммдар Ресейден де, Батыс Еуропадан да шыққан сияқты, ал Эстониядағылар Ресейден шыққанға ұқсайды. Литвалық штаммдар Батыс Еуропалық штаммдармен байланысты сияқты. Филогенетикалық талдау көрсеткендей, Еуропалық және Сібірлік TBEV субтиптері тығыз байланысты, ал Қашық Шығыс субтипі Louping Ill вирусына жақын.
In humans, the infection begins in the skin (with the exception of food borne cases, about 1% of infections) at the site of the bite of an infected tick, where Langerhans cells and macrophages in the skin are preferentially targeted. Recognition causes the release of cytokines including interferons (IFN) α, β , and γ and chemokines, attracting migratory immune cells to the site of the bite. The initial viremic stage allows access to a number of the preferential tissues. However, the exact mechanism by which TBEV crosses into the central nervous system (CNS) is unclear. The Siberian and Far Eastern subtypes diverged about 2250 years ago. A second analysis suggests an earlier date of evolution (3300 years ago) with a rapid increase in the number of strains starting around 300 years ago. Different strains of the virus have been transmitted at least three times into Japan between 260–430 years ago. The strains circulating in Latvia appear to have originated from both Russia and Western Europe while those in Estonia appear to have originated in Russia. The Lithuanian strains appear to be related to those from Western Europe. Phylogenetic analysis indicates that the European and Siberian TBEV sub types are closely related while the Far eastern sub type is closer to the Louping Ill Virus.
Тарих
ТБЭ туралы алғашқы сипаттама Скандинавияда 1700 жылдары тіркелгенімен, тергеу Жапон империясымен шекарада орналасқан совет әскерлері арасында Жапон энцефалиті ("жазғы энцефалит") деп саналған індеттің басталуына байланысты басталды. Экспедицияны вирусолог Лев А. Зилбер басқарды, ол акрология, микробиология, неврология және эпидемиология сияқты бірнеше сала бойынша жиырма жас ғалымнан команда құрды. Экспедиция 1937 жылдың 15 мамырында Хабаровскіге келді және екі топқа бөлінді: солтүстік бөлімді Елизавета Н. Левкович басқарды және Хабаровск өңірінде жұмыс істеді, ал оңтүстік бөлімді Александра Д. Шеболдаева басқарды, олар Приморье өңірінде жұмыс істеді. Мамыр айының ішінде экспедиция таратушы ретінде кенелерді анықтады, энтомолог Александр В. Гуцевич ашық теріге кене шағу арқылы I. persucatus кенелерін жинады, ал вирусолог Михаил П. Чумаков қасақана жұқтырылған тышқандардан тамақтанған кенелерден вирусты оқшаулады. Жаз бойы экспедиция мүшелерінің бесеуі ТБЭ вирусына (TBEV) шалдықты, бірақ қаза болғандар жоқ, ал бесеуінің үшеуі ауыр зардаптарға ұшырады. Экспедиция тамыздың ортасында оралды, ал 1937 жылдың қазан айында Зилбер мен Шеболдаева Жапон энцефалитін таратуда айыпталды. Экспедиция эпидемиологы Тамара М. Сафонова келесі қаңтарда Зилбер мен Шеболдаеваға тағылған айыптауларға наразылық білдіргені үшін тұтқындалды. Тұтқындалудың салдарынан экспедиция акрологы Василий С. Мироновтың авторлығымен маңызды алғашқы еңбектердің бірі жарияланды. Зилбер 1939 жылы босатылды және Шеболдаевамен бірге осы алғашқы жұмыстың авторлығын қалпына келтіре алды; алайда Сафонова мен Шеболдаева (босатылмаған) еңбек лагерьлерінде 18 жыл өткізді.
Though the first description of what may have been TBE appears in records in the 1700s in Scandinavia, The investigation began due to an outbreak of what was believed to be Japanese Encephalitis ("Summer encephalitis"), among Soviet troops stationed along the border with the Japanese empire (present day People's Republic of China), near the Far Eastern city of Khabarovsk. The expedition was led by virologist Lev A. Zilber, who assembled a team of twenty young scientists in a number of related fields such as acarology, microbiology, neurology, and epidemiology. The expedition arrived in Khabarovsk on May 15, 1937, and divided into squads, Northern led by Elizabeth N. Levkovich and working in the Khabarovski Krai and Southern led by Alexandra D. Sheboldaeva, working in the Primorski Krai. Inside the month of May, the expedition had identified ticks as the likely vector, collected I. persucatus ticks by exposure of bare skin by entomologist Alexander V. Gutsevich and virologist Mikhail P. Chumakov had isolated the virus from ticks feeding on intentionally infected mice. During the summer, five expeditions members became infected with TBEV, and while there were no fatalities, three of the five suffered damaging sequelae. The expedition returned in mid August and in October 1937 Zilber and Sheboldova were arrested, falsely accused of spreading Japanese encephalitis. Expedition epidemiologist Tamara M. Safonov, was arrested the following January for protesting the charges against Zilber and Sheboldova. As a consequence of the arrests, one of the important initial works was published under the authorship of expedition acarologist, Vasily S. Mironov. Zilber was released in 1939 and managed to restore, along with Sheboldova, co authorship on this initial work; however, Safanov and Sheboldova (who was not released) spent 18 years in labor camps.