Зәкір Найк: салыстырмалы дінтанушы және даулы тұлға

Закир Найк – индийский теолог, основатель IRF и Peace TV. Сравнительное религиоведение, салафизм, обвинения в отмывании денег и статус беглеца в Индии.

17 мин оқу

100%

Дереккөз: Zakir Naik — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

Үндістандық салыстырмалы теолог

Зәкир Әбділ Кәрім Наик (18 қазан 1965 жылы туған) – салыстырмалы дінтануға бағытталған үндістандық исламдық публицист. Ислам зерттеулер қорының (IRF) және Peace TV арнасының негізін қалаушысы және президенті. Ол ислам әлемінде белгілі тұлға, және ол Исламның нақты бір мектебінің жақтасы емес екенін айтса да, салафилік мектеппен ең жақын байланыста. Наик қазір Үндістанда іздеп отырған қашқын. 2016 жылы билік оны Малайзияда болған кезде ақша жылынумен айыптады; Наик Үндістанға оралмады және Малайзияның тұрақты тұрғыны болды. Наик барлық айыптауларды жоққа шығарады. Ұлттық тергеу агенттігі оны ұстау үшін Интерполға қызыл хабарлама жіберуге тырысты, бірақ жеткіліксіз дәлелдерге байланысты бұл әрекет сәтсіз аяқталды.

Ерте өмір және білім

Закир Наик 1965 жылдың 18 қазанында Үндістанның Бомбей қаласында Абдул Кәрім Наик пен Рошан Наик отбасында дүниеге келді. Ол Кишинчанд Челларам колледжінде оқыды, содан кейін Топивала ұлттық медициналық колледжі мен БИЛ Наир қайырымдылық ауруханасында, ал кейін Мумбай университетінде медицина және хирургия бакалавры (МББС) дипломын алды.

Мансап

1991 жылы ол дауа саласында жұмыс істей бастады және Мумбаиде Ислам халықаралық мектебін, сондай-ақ кедей және мұқтаж мұсылман жастарын стипендиямен қамтитын Біріккен ислам көмегін құрды. Наиктің әйелі Фархат Наик Ислам зерттеулер қорының (ИЗҚ) әйелдер бөлімінің президенті. Ол кедей және мұқтаж мұсылман жастарын стипендиямен қамтитын Біріккен ислам көмегін құрды. 2006 жылы Наик 1987 жылы танысқан ислам уағыздаушысы Ахмет Дидаттан шабыттанғанын айтты. (Наик кейде Дидаттан берілген "Дидат плюс" деген атаумен аталады.) 2006 жылдың 21 қаңтарында Наик басқаратын Ислам зерттеулер қоры Peace TV телеарнасын іске қосты. Бұл коммерциялық емес, Біріккен Араб Эмираттарының спутниктік телеарнасы, ол тегін эфирде бағдарламалар көрсетеді. Бұл әлемдегі ең ірі діни спутниктік телеарналардың бірі. 2021 жылдың наурыз айының екінші жартысында Наик Ислам туралы білім беру мазмұнын ұсынатын Al Hidaayah платформасын іске қосты. Аталған платформада Ахмет Дидат, Юсуф Эстес, Хусейн Йе және Билал Филипс сияқты әлемнің 40-тан астам танымал ислам лекторының мыңдаған сағаттық бейнематериалдары бар. Ол бұл платформаның Netflix-тің "халал" нұсқасы екенін мәлімдеді.

Мельбурн университеті

2004 жылы Найк Австралияның Исламдық ақпарат және қызмет көрсету желісінің шақыруымен Мельбурн университетінде сөз сөйледі, онда тек ислам ғана әйелдерге нағыз теңдік береді деп сараптап айтты. Оның пікірінше, "ашық батыс киімдері" әйелдерді зорлау қаупіне ұшыратады. "The Age" газетінің журналисі Суши Дас бұл туралы: "Найк исламның моральдық және рухани жоғарылығын мақтап, басқа діндерді және Батысты жалпы түрде сынға алды", - деп жазды, сондай-ақ Найк айтқан сөздері "бөлінушілік рухты тудырып, көзқарастың керісін күшейтті" деді.

Сент-Дэвид залы

2006 жылдың тамызында Найк Кардиффке келгені мен өткізген конференциясы Уэльстің консервативті депутаты Дэвид Дэвис оның қатысуын тоқтатуға шақырғанда дау тудырды. Ол Найкты "келекешіл, зұлымдық ой таратушы" деп атап, оның пікірлерінің көпшілік алдында жариялануға лайық емес екенін айтты. Бірақ Кардифф мұсылмандары Найкке қалада сөйлеу құқығын қорғады. Уэльс мұсылмандары кеңесінің бас хатшысы Салим Кидвай: "Оны [Найкты] білетін адамдар оның ең даусыз, бейтарап адам екенін жақсы біледі. Ол діндердің ұқсастықтары және олардың ортақ тұстарында қалай жұмыс істеу керектігі туралы айтады", - деп мәлімдеді, сондай-ақ Дэвисті конференцияда Найкпен жеке сұхбаттасуға шақырды. Кардифф кеңесі оның экстремистік көзқарастарды уағыздамайтынына көз жеткізгеннен кейін конференция жоспарланғандай өтті.

Гамбияға шақыру

2014 жылы Найк Гамбия президенті Яхья Джамме шақыруымен Гамбия революциясының 20 жылдығын тойлауға арналған салтанатты шараға қатысты. Осы сапар барысында ол президент Яхья Джаммемен, Гамбияның Жоғарғы ислам кеңесімен кездесіп, Гамбия имамдарымен бірге ислам конференциясын өткізді.

Малайзия

2012 жылы Наик Малайзияда төрт лекция оқыды. Лекциялар Жохор-Бахруда, Шах Аламдағы Universiti Teknologi MARA, Куантан және Куала-Лумпурдағы Putra Дүниежүзілік сауда орталығында өтті. Малайзияның бұрынғы премьер-министрі Махатхир Мохамад, көрнекті тұлғалар және бірнеше мың адам ХИНДРАФ мүшелерінің наразылығына қарамастан, әртүрлі жерлерде өткен лекцияларға қатысты. Наиктің сөздерін ұйымдастырушылар олардың мақсаты түрлі діндердегі адамдар арасындағы келісімді нығайту екенін мәлімдеді. 2016 жылдың сәуір айында ол тағы алты лекция оқыды. Оның Малайзиядағы екі лекциясының тақырыбы «Индуизм мен Ислам арасындағы ортақтықтар» және «Құран – Құдайдың сөзі ме?» болды. ХИНДРАФ және басқа да ҮЕҰ-лар бұл лекциялар этникалық шиеленісті тудыруы мүмкін деп наразылық білдірді. Үкімет тарапынан бастапқы қолдау көрсетілгеннен кейін, іс-шара жоспарланғандай өтті. 2019 жылдың 9 тамызында Наик Келатан штатының Кота-Бару қаласындағы Сұлтан Мұхаммед IV стадионында «Исламофобия» тақырыбында сөз сөйледі, онда 100 000-нан астам адам қатысты.

Көзқарастар

Закир Наик исламның белгілі бір мектебінің жақтасы екенін айтпайды. Оның жоққа шығаруына қарамастан, кейбір адамдар оның көзқарастары мен идеологиясы салафилерге ұқсас деп санайды. Наик өзінің мақсаты – «өз дінінен ұялып, діндерінің ескіргенін сезіне бастаған білімді мұсылман жастарын назарға алу» екенін айтады. Ол әрбір мұсылманның міндеті – Ислам туралы бұрыс түсініктерді жою және 2001 жылдың 11 қыркүйегінде АҚШ-та болған шабуылдардан кейін Батыс БАҚ-тың Исламға қарсы бағытталған көзқарасына қарсы тұру деп санайды. Наик «Исламға қарсы күшті науқанға қарамастан, 2001 жылдың қыркүйегінен 2002 жылдың шілдесіне дейін 34 мың америкалық ислам дінін қабылдады» деді. Наикке сәйкес, Ислам – ақыл мен логикаға негіделген дін, ал Құранда ғылымға қатысты 1000 аят бар, ол Батыста исламды қабылдағандардың көптігін түсіндіреді. Оның кейбір мақалалары «Ислам дауысы» сияқты журналдарда жарияланады.

Исламның үстемдігі

Наик ислам дінінің "ең жақсы" дін екенін айтты, себебі "Құран осылай дейді. Басқа ешқандай діни кітап немесе жазу мұндай мәлімдеме жасамайды". Ол сондай-ақ, "Ислам діні кейде төзімсіздікпен айыпталады, және ол шындығында да солай, бірақ бұл жемқорлыққа, кемсітушілікке, әділетсіздікке, зинаға, маскүнемдікке және барлық жамандықтарға қарсы. Адамдық құндылықтарды қолдау тұрғысынан алғанда, ислам ең 'төзімді' дін".

Әлеуметтік мәселелер

Наик музыканы алкогольмен теңестіріп, екеуінің де адамды сарысуға ұшырататынын айтты. Ол билеу мен ән салуға қарсы шығып, олардың исламда тыйым салынғанын мәлімдеді. Наик пікірінше, көптеген ғалымдар «теорияны қолдайды, себебі ол Киелі кітапқа қайшы келді – шындық болғандықтан емес». Наик түрлі гоминидтердің жоғалған буындарының бар екенін жоққа шығарып, ғалымдардың көпшілігі эволюцияны толығымен қабылдамайтынын айтады. Наик ғылыми теориялардың Құранда болжамдалғанын дәріптейді. Мысалы, 2010 жылы ол Құранның белгілі бір аяттарының ұрықтың дамуын дәл сипаттайтынын мәлімдеді. Наик: «Дарвин айтқан тек «теория» ғана. «Эволюцияның фактісі» деп айтылған ешбір кітап жоқ – барлық кітаптар «Эволюция теориясы» деп айтады». Одан әрі ол: «Құранда ғылым дұрыс емес деп дәлелдеген бірде-бір мәлімдеме жоқ. Гипотеза Құранға қайшы келеді – теориялар Құранға қайшы келеді. Құрандағы бірде-бір ғылыми факт орнықты ғылымға қайшы келмейді – ол теорияға қайшы келуі мүмкін». Тағы бір дерекке сәйкес, Наик: «Жолдан тайған адам жаңа дінін уағыздамайынша, исламда өлім жазасына кесілмейді: содан кейін оны өлімге кесуге болады». Дубайдағы Әл-Хауаниджде өткен тағы бір лекциясында Наик ислам туралы мұсылман емес және тіпті кейбір мұсылмандар арасында ең көп қате аударылған және түсініксіз сөз – «жиһад» екенін айтты. Оның сөзіне қарағанда, бұл сөздің «қасиетті соғыс» деген сөзбен ешқандай қатысы жоқ, бұл фраза Құранда немесе сүннетте ешқашан қолданылмаған, ал оны христиандық атынан миллиондаған адамдарды өлтірген крестоносшылар алғаш рет қолданған. Ол «жиһад» сөзінің мағынасы – өзінің жаман ойларымен күресу, қоғамды жақсарту, шайқас алаңында өзін-өзі қорғау және зұлымдыққа қарсы күрес екенін қосты. Оның 11 қыркүйек оқиғасына қатысты ұстанымы Мемлекеттік департамент тарапынан «репрессивті» деп бағаланды және оған Ұлыбритания мен Канадаға кіруге тыйым салынды.

Терроризмге қатысты көзқарастар

2010 жылы Найк терроризм туралы айтқан сөздерінің контекстінен тыс келтірілгенін мәлімдеді. "Терроризмге келсек", деді ол, "мұсылмандарға әрбір мұсылман террорист болуы керек екенін айтамын. Террорист деген сөздің мағынасы қандай? Террорист – анықтама бойынша, қорқытушы адам. Сондықтан осы тұрғыда әрбір мұсылман әрбір қоғамға зиян келтіретін элементке қарсы террорист болуы керек. Террорист сөзі көбінесе бейкүнә адамдарды қорқытатын адамдар үшін қолданылатынын жақсы білемін. Сондықтан ешбір мұсылман ешбір кінәсіз адамды қорқытуға болмайды". Найк терроризм тақырыбына байланысты көптеген даулардың ортасында болды, әсіресе ол террористерге үлгі-өнеге ретінде қарастырылды. Сондай-ақ ол БАҚ-ты "Құран аяттары мен хадистерді алып, оларды контекстінен бұрмалап, исламды зорлық-зомбылықты және кісі өлтіруді қолдайтын дін деп жаңсақ көрсеткені үшін" сынға алды.

Нажибулла Зази

2009 жылы Нью-Йорк метрополитені мен Ұлыбританиядағы қастандық ісінде кінәлі деп танылған, «Аль-Каидамен» байланысы бар афған-американдық Нажибулла Зази Найк айтқан уағыздардың "жанкүйері" болған.

ИМ

Найк Ислам мемлекеті Ирак және Сирияны (ИМИ) «Ирак пен Сирияның Ислам мемлекетіне қарсы» деп атады және исламның жаулары ИМИ-ді насихаттап отырғанын айтты. Ол сондай-ақ: «Біз ИГИЛ емес, AISIS деп айтуға тиіспіз. Себебі олар исламға қарсы. Мен бүкіл әлемдегі мұсылмандарға және мұсылмандық ақпарат құралдарына: Исламның жауларына исламға шабуыл жасауға көмектеспеулеріңізді сұраймын», – деді. Ол: «Егер сіз растасаңыз, менің терроризмге қарсы екенімді білесіз. Мен ешбір кінәсіз адамды өлтіруге мүлдем қарсымын», – деді. Дубайдағы тағы бір лекциясында ол: «Осылайша, ИМ немесе Ислам мемлекеті бейкүнә сириялықтар мен ирактыларды өлтірді деп айту дұрыс емес. Біз ислам мемлекетіне қарсы оларды өлтіреді деуіміз керек, өйткені Құран Кәрімде бір күнәсіз адамды өлтірген адам бүкіл адамзатты өлтіргендей, ал бір адамды құтқарған адам өз дінін елемеген адам бүкіл адамзатты құтқарғандай деп жазылған», – деді. Наик колониалды Үндістанның солтүстік-батыс провинцияларынан Пакистан құруды жақтағандар «ешқандай мұсылмандық қағидаларын ұстанбайды» деп санайды. 2019 жылы Week журналына берген сұхбатында Наик Моди мен БЖП-ны саяси мақсаттар үшін оған қарсы жалған айыптаулар мен үгіт-насихат жасағаны үшін қатты сынға алды және ол өзінің танымалдылығы үшін нысанаға алынғанын айтты. Ол Моди билікте болған кезде Үндістанға қайтып бармайтынын айтып, Мұхаммедтің хижрадағы үлгісіне ұқсас көрінді. Ол Моди мен БЖП-ны үнді мұсылмандарының қауіпсіздігіне қауіп төндіретіндер ретінде сипаттап, Модиді «жалғаншы» және «Google-дың пікірінше Үндістанның бірінші террорисі» деп атады. Сонымен қатар, ол Модиді өзімен бірге индуизм туралы пікірсайысқа қатысуға шақырды. Наик 2020 жылдың 11 қаңтарында Моди үкіметі 2019 жылдың қыркүйегінде оған елші арқылы келіп, егер ол Джаму мен Кашмирдегі 370-бапты жою туралы үкіметтің жолын қолдаса, оған Үндістанға «қауіпсіз жол» ұсынуды ұсынды деп мәлімдеді. 14 қаңтарда Конгресс басшысы Дигвиджая Сингх Модиден Наиктің Үндістанға қауіпсіз жол беру туралы мәлімдемесін түсіндіруді сұрады. 2019 жылдың 8 тамызында Малайзияның Келантан штатының Кота Бару қаласында өткен лекция кезінде Наиктен Закир Наикті Малайзиядан шығарып беруді қалаған оңшыл малайзиялық топтарға берген жауабы туралы сұралды. Ол: «Малайзия толықтай мұсылман болды. Содан кейін қытайлар, үндістер, ағылшындар келді. Олар біздің жаңа қонақтарымыз. Біреу мені "қоныстанушы" деп атады. Сондықтан мен қытайларды қонақ деп айттым. Олар мұнда туылмаған. Егер сіз жаңа қонақты кетіргіңіз келсе, бұрынғы қонақты қайта оралуын сұраңыз», – деді. Сол лекцияда ол Малайзияда тұратын индустар Үндістандағы мұсылман азшылыққа қарағанда «100 есе көп құқыққа» ие екенін және Малайзияның премьер-министрі Махатхир Мохаммадқа қарағанда Үндістанның премьер-министрі Нарендра Модиге көбірек адал екенін мәлімдеді. Бұл пікірлер бүкіл Малайзия қоғамында ашу тудырды, өйткені олар нәсілдік және діни жеккөрушілікті қоздырып, қоғамдастықтар арасындағы бейбітшілік пен келісімді бұзады деп саналды. 15 тамызға қарай төрт министр Закир Наиктің тұрақты тұруға рұқсатын алып тастауды және оны Үндістанға экстрадициялауды талап етті. Осы арада Малайзияның ең үлкен штаты Саравак 15 тамызда Закир Наикке штатқа кіруге тыйым салды, ал Перлис штаты 16 тамызда оған қоғамдық іс-шараларда сөйлеуге тыйым салды, содан кейін 17 тамызда Кедах штаты; Наик екі штатта да сөйлеуге тиіс еді. 20 тамызға қарай Сабах, Малакка, Пенанг және Селангор басқа үш мемлекетке қосылып, Наикке көпшілік алдында сөйлеуге тыйым салды, осылайша оны Малайзияның 13 штатының 7-інде тыйым салды. 19 тамызда тағы 10 сағатқа созылған полиция тыңдауларынан кейін, Free Malaysia Today 20 тамызда полиция Закир Наикке бүкіл ел бойынша сөйлеуге тыйым салғандығын хабарлады, оны полиция Malay Mail-ке растады. 19 тамызға дейін Закир Наик өзінің адвокаттарына бес малайзиялық саясаткерге қарсы «құрметсіздік» үшін шағымдарды беруді тапсырды, олар оның мәлімдемесін мән-жайын ескермей, оның беделін бұзады деп мәлімдеді. Келесі күні ол өзінің мәлімдемелерін мән-жайын ескермей айтты, бірақ «бұл түсініспеушілік үшін шын жүректен кешірім сұраймын», өйткені «біздің ешбір адамды немесе қоғамдастықты ренжіту ниетіміз болған жоқ».

Naik called Islamic State of Iraq and Syria the "anti Islamic State of Iraq and Syria" and said that the enemies of Islam were promoting ISIS. He also added, "We should not say ISIS, we should say AISIS. Because they are anti Islamic. I request all the Muslims of the world, as well as the Muslim media: Please don't help the enemies of Islam in attacking Islam." He further added, "If you verify you will know that I am totally against terrorism. I am totally against killing any innocent human being." In another lecture in Dubai, he stated, It is, therefore not correct to say ISIS or Islamic State has killed Syrian or Iraqi innocents. He said, "We should say anti Islamic state kills them as Quran affirms that whoever kills an innocent person is as if he kills all humanity, and he who saves a single person – disregard his religion, is like saving all humanity." Naik holds that those who advocated the creation of Pakistan out of the northwestern provinces of colonial India were "not even practising Muslims". In 2019, in an interview in Week magazine, Naik strongly criticized Modi and the BJP for what he called false charges and propaganda against him for political purposes, and said that he is targeted for his popularity. He stated that he would not return to India while Modi remained in power, drawing parallels with the example of Muhammad in Hijrah. He also described Modi and the BJP as dangerous for Indian Muslims' security, labelling Modi a "liar" and the "number one terrorist of India according to Google." He also invited Modi to take part in a debate with him about Hinduism. Naik claimed on 11 January 2020 that the Modi government approached him in September 2019 through an envoy and offered to provide him "safe passage" to India if he spoke in support of the government's move to abrogate Article 370 in Jammu and Kashmir. In a 14 January 2020 tweet, Congress leader Digvijaya Singh asked Modi to clarify Naik's claim of an offer of safe passage to India. During a lecture held on 8 August 2019 in Kota Bharu, Kelantan state, Malaysia, Naik was asked about his response to right wing Malaysian groups wanting Zakir Naik to be extradited out of Malaysia. He replied, "Malaysia became fully Muslim. Then you had the Chinese coming, you had the Indians coming, the British coming. They are our new guests. You know, somebody called me a 'guest'. So I said before me [Naik is Indian] that the Chinese are the guest. They aren't born here. So if you want the new guest to go, first ask the old guest to go back." In the same lecture, he also claimed that Hindus living in Malaysia had "100 times more rights" than the Muslim minority in India, and were more loyal to Indian PM Narendra Modi than to Malaysian PM Mahathir Mohamad. These comments sparked outrage across Malaysian society, being perceived as inciting racial and religious hatred and disrupting the peace and harmony between communities. By 15 August, four government ministers called for revocation of Zakir Naik's permanent residency and for him to be extradited to India. Meanwhile, Sarawak, the largest state of Malaysia, banned Zakir Naik from entering the state on 15 August, while the state of Perlis barred him henceforth from speaking at public events on 16 August, followed by the state of Kedah on 17 August; Naik was scheduled to speak in both states. By 20 August, Sabah, Malacca, Penang and Selangor had joined the other three states in prohibiting Naik from speaking in public, thus barring him in 7 out of 13 Malaysian states. After another 10 hour round of police hearings on 19 August, Free Malaysia Today reported that on 20 August the police had imposed a nationwide speaking ban on Zakir Naik, which the police confirmed to the Malay Mail. By 19 August, Zakir Naik had had his lawyers file legal complaints against five Malaysian politicians for 'defamation', claiming that they had taken his statements out of context and thus unduly damaged his reputation. The next day he maintained that his statements had been taken out of context, but expressed 'heartfelt apologies for this misunderstanding', as it 'was never my intention to upset any individual or community.'

Даулар

Наик қазіргі уақытта Үндістан билігі терроризмді қаржылау, жеккөрушілік сөздер айту, діни араздық тудыру және ақша жылуға қатысты қылмыстар бойынша іздеп отыр. Наик өзінің сөздерінің контекстен тыс алынғанын бірнеше рет мәлімдеген. Ислам зерттеулер қорының сайтында Наик "Peace TV желісінің идеологы және басшы күші" деп сипатталған. Наик веб-сайтында Ислам зерттеулер қоры мен Peace TV "ақиқатты, әділдікті, моральды, үйлесімді және бүкіл адамзат үшін даналықты" таратуды мақсат етеді деп көрсетілген. 2012 жылы Үндістан үкіметі Peace TV арнасын тыйым салды. 2015 жылы The New York Times газеті анонимді үнді журналисіне сілтеме жасап, Мумбай полициясы оның "жанжал тудыратындығына" байланысты конференциялар өткізуіне тыйым салғанын, ал үнді спутниктік провайдерлер Peace TV телеарнасын көрсетуден бас тартқанын хабарлады. 2019 жылы Ofcom жүргізген тергеулерден кейін, телерадио хабар тарату органы Peace TV-нің Ұлыбританияда хабар тарату лицензиясын тоқтату туралы шешім қабылдады. Сонымен қатар, Ofcom Peace TV Urdu-ның бұрынғы лицензия иелеріне 200 000 фунт стерлинг, ал Peace TV-ге 100 000 фунт стерлинг айыппұл салды. 2020 жылдың сәуір айында Англия мен Уэльс бойынша қайырымдылық комиссиясы Peace TV-ді қаржылаған тіркелген қайырымдылық ұйымы Islamic Research Foundation-ға қатысты ресми тергеуді бастады.

Үндістанның терроризмді насихаттауға қатысты айыптаулары

Автор Правин Свами Найқтың кейбір тұжырымдары зорлық-зомбылықты қолдайтын ұйымдардың пікірлерімен ұқсас екенін айтады, бірақ Найқ өзі терроризмді батыл түрде жоққа шығарады. Свами пікірінше, Найқтың IRF-і "Лашкар-е Тайба" тобымен байланысы бар тұлғалар үшін "тартыс ортасы" болған, ал оның үгіті радикалды исламистерді баурап алған, ал оның еңбектері "үнділік жауынгерлердің джихадқа қатысу себептерін түсінуге көмектеседі".

Үндістанның мәлімдемелерін сынға алу

Закир Наик терроризмді тарату туралы айыптамалары Үндістанда жағымсыз реакция тудырды. 2020 жылдың қаңтар айында Үндістанның Конгресс партиясының жетекші мүшесі Дигвиджая Сингх, Ислам уағыздаушысының премьер-министр Моди мен министр Амит Шахқа қарсы айыптаулар жасаған видеосын Twitter-ге жариялады. Сингх Twitter-де былай деп жазды: "Олармен келіспейтін адамға – 1. Оны көндіруге тырысыңыз, 2. Егер ол сенбесе, оны қорқытыңыз, 3. Әлі де сенбесе, оны ақшамен сұраңыз. 4. Егер ол әлі де келіспесе, жалған айыптаулар арқылы оның беделін түсіріңіз". Доктор Закир Наиктің жауабына сүйене отырып, Сингх БЖП-ның "жалған айыптаулармен адамдарды жамандау" стратегиясын ұстанатынын мәлімдеді. Сингх премьер-министр Моди мен Амит Шахқа қарсы айыптаулар жасаған Наиктің видеосын қоса, Моди мен Шах Наиктің айыптауларын ресми түрде жоққа шығармаса, онда айыптамалардың "рас" екенін мәлімдеді.

Үнді мұсылмандары Наикке қарсылық білдіреді

Бареллидің аға дінбасысы Асжад Раза Хан, шиит дінбасысы Калбе Джавад Нақви және Батыс Бенгалияның Шахи имамы Нұрр Рахман Баркати – Наиктің Исламды түсіндіруі мен біліміне сын айтқан, оның көзқарасын "жалған", "қастық" деп сипаттаған Үндістанның ең беделді ислам ғалымдарының қатарында. 2007 жылы хабарларға сәйкес, Дарул Улум Деобанд оны төрт дәстүрлі сүнни исламдық құқық мектебінің (фикх) ешқайсысына жата қоймаған, өзін-өзі жариялаған уағызшы деп санайды және осы себепті көптеген фәтуалар шығарған. 2016 жылы Дарул Улум өкілі, Дарул Улум Наикке қарсы заңдық мәселелер бойынша бірнеше фәтуа шығарғанын, бірақ бұлардың бұқаралық ақпарат құралдары тарапынан "әдейілеп назарға алынып отырғанын" мәлімдеді. Дарул Улумның вице-канцлері Абдул Халик Мадраси оны қолдап: "Біздің Закир Найкпен пікіріміз келіспейді. Бірақ ол бүкіл әлемде ислам ғалымы ретінде танылған. Оның терроризммен байланысы болуы мүмкін емес деп санаймыз." Сондай-ақ, сүнни бағытындағы көптеген ғалымдар идеологиялық айырмашылықтарын мойындап, Наикке қарсы бағытталған шабуылдарға және оны терроризммен байланыстыруға қарсылық білдірді. Дегенмен, шииттік ұлттық фронт сияқты шииттік бағыттар Наикке қатысты тәуелсіз тергеу жүргізуді талап етті.

Дака шабуылдарынан кейінгі өлім қаупі

2016 жылдың 13 шілдесінде Vishva Hindu Parishad жетекшісі Садхви Прачи Закир Наиктің басын кесуге дайын болған әркімге сыйақы жариялады. Бұл, өзін "Хусейни жолбарыстары" деп атаған шииттік топ оның басына сыйлық тағайындағаннан кейін бір күн өткен соң болды.

2019 жылы Шри-Ланкадағы Пасхалық бомбалаудың әсері

2019 жылы Шри-Ланкадағы Пасха бомбалауын жасаған Ұлттық Тоухид Джамаатының басшысы Захран Хашим, тыйым салынбастан мұсылмандарды қоздырғаны үшін Наикке мақтау айтты және «Шри-Ланка мұсылмандары доктор Закир Наик үшін не істей алады?» деп сұрады. Шабуылдан кейін Шри-Ланканың кабельді телеарналары PeaceTV телеарнасын көрсетуді тоқтатты. Үндістан премьер-министрі Нарендра Моди 2019 жылдың мамыр айындағы сайлауалды насихат сапарында Наикті айыптап, Шри-Ланка бомбалауына оның шабыттандырғанын айтты, соған қарамастан Конгресс Закир Наикті қолдайды деді.

Мұсылман және индустар азшылықтарына қарсы жаулық

Таймс оф Индия газеті Ұлыбританияда тыйым салынғаннан кейін Найк туралы «Тәуекелді уағызшы» деген тақырыпта мақала жариялады. «Таймс» газетінде жазылғандай, «Наик исламның үстемдігі туралы сөздері арқылы қорланған мақтанышын жақсылайтын мұсылмандар тобын қоспағанда, көптеген саналы мұсылмандар мен мұсылман емес адамдар оның ислам түрін діннің масқарасы деп санайды». «Таймс» сондай-ақ «мұнайға бай Сауд Арабиясы қаржыландыратын және Найк сияқты уағызшылар таратып жүрген уахаби-салафит ағымы, көп түрлілік идеясын қабылдамайды» деп мәлімдеді. Мақалада мұсылман ғалымы Вахидуддин Ханның сөздері келтірілген: «Наик өзі де діни жұмыспен айналысамын деп мәлімдеген дағуаттың мақсаты – адамдарды Алланың жаратылыс жоспары туралы хабардар ету, Найк сияқты қоздыратын, күмәнді идеяларды тарату емес». Ол былай деп қосты: «9/11 оқиғасынан кейін исламофобия толқыны мен Ирак пен Ауғанстанның оккупациясы мұсылмандардың қорланған сезімін күшейтті. Осындай жағдайда, Закир Наик сияқты шешен ағылшын тілінде басқа діндердің уағызшыларымен пікірсайысқа түсіп, жеңіске жеткенде мұсылмандардың көкірегі мақтанышпен толады. Алданып, әділетсіздікке ұшыраған сезімімен жүрген қоғам, оған мақтаныш сыйлаған кез келген адамды құрметтейді. Бұл – жалған мақтаныш болса да». «Art of Living Foundation» ұйымының мәлімдемесіне сәйкес, Закир Наик Ведадан үзінділерді контекстен тыс алып, индуизм мен басқа да көпқұдайлы діндерді қорлауға тырысқан. Үндістандық журналист Хушвант Сингх «Наиктің ислам туралы айтқан барлық жаңсақ пікірлерімен келіспеймін» дейді. Сингх Наиктің мәлімдемелерін «жасөспірімдікке тән» деп атап, «олар көбінесе студенттік пікірсайыстар деңгейінен аспайды, онда қатысушылар бір-бірінен басымдықтарды жеңіп алуға тырысады» деді. Сингх сондай-ақ, Наиктің тыңдаушылары «оны қызығушылықпен тыңдайды және ол басқа діни мәтіндерді сынағанда ынталы қол соғысқа түседі» дейді. Норвегиялық дін тарихы профессоры Торкель Брекке Найкты «өте даулы тұлға» деп атайды, себебі ол басқа діндерге және исламның басқа түрлеріне қарсы риторикалық шабуылдар жасаған. Ол Наиктің үнділік ғалымдардың билігін елемегені және Құранды кез келген адам түсіндіре алатынын айтқаны үшін «көптеген мүшелері тарапынан ұнатпайтынын» жазады. Консервативті Деобанди муллалары Найкты мұсылмандарды дұрыс діни биліктерден алшақтатқандығы үшін «исламды жойып жатыр» деп айыптайды. «Firstpost» басылымында жарияланған Сримой Талукдардың мақаласында: «Жұмсақ сөйлейтін телеуағызшының регрессивті және проблемалық ілімдері, мұқият талданған және жан-жақты талқыланған нәрселер, біздің өмір салтымыздың көп түрлі мәдени құрауына нұқсан келтіреді және қазіргі заманғы әлеммен үйлеспейтін, көңілсіз ислам нұсқасын насихаттайды» делінген.

The Times of India published a profile of Naik entitled "The controversial preacher" after he was banned from the United Kingdom. According to The Times, "the fact is that barring the band of Muslims whose bruised egos Naik suitably massages through his Islam supremacist talks, most rational Muslims and non Muslims find his brand of Islam a travesty of the faith". The Times also claimed that "the Wahabi Salafist brand of Islam, bankrolled by petro rich Saudi Arabia and propagated by preachers like Naik, does not appreciate the idea of pluralism." The article quotes Muslim scholar Wahiduddin Khan: "Dawah, which Naik also claims to be engaged in, is to make people aware of the creation plan of God, not to peddle some provocative, dubious ideas as Naik does." He adds: "The wave of Islamophobia in the aftermath of 9/11 and the occupation of Iraq and Afghanistan have only added to the Muslims' sense of injury. In such a situation, when a debater like Zakir Naik, in eloquent English, takes on preachers of other faiths and defeats them during debates, the Muslims' chests puff with pride. A community nursing a huge sense of betrayal and injustice naturally lionises anyone who gives it a sense of pride. Never mind if it's false pride." According to the Art of Living Foundation, Zakir Naik quoted verses from the Vedas out of context and tried to insult Hinduism and other polytheist religions in a debate with its founder – his talk was according to them, "misguiding and inciting people". Indian journalist Khushwant Singh says he "disagree[s] with almost everything [Naik] has to say about misconceptions about Islam". Singh argues that Naik's pronouncements are "juvenile", and said "they seldom rise above the level of undergraduate college debates, where contestants vie with each other to score brownie points." Singh also says Naik's audiences "listen to him with rapt attention and often explode in enthusiastic applause when he rubbishes other religious texts". Torkel Brekke, a professor of religious history in Norway, calls Naik a "very controversial figure" because of his rhetorical attack on other religions and other varieties of Islam. He writes that Naik is "strongly disliked" by many members of the Indian ulema for ignoring their authority and stating that anybody can interpret the Quran. Conservative Deobandi mullahs have accused Naik of "destroying Islam" by driving Muslims away from the correct religious authorities. In Firstpost, reporter Sreemoy Talukdar wrote, "The smooth talking televangelist's regressive and problematic teachings, thoroughly dissected and discussed threadbare, strike at the pluralist cultural component of our existence and promotes a version of Islam that is dreary and incompatible with the modern world."

Гомосексуалистер мен діни орындарға қатысты көзқарас

The Wall Street Journal газетінде Садананд Дхуме Найк гомосексуалистерге өлім жазасын және діннен бас тарту үшін жазаны қолдағанын сынады. Ол сондай-ақ, Үндістанды шариғат заңдарымен басқаруды қалауын да сынады. Дхуме Найк яһудилердің «Американы бақылайтынын» және «мұсылмандарға ең жаулы» екенін айтқанын қосты. Ол Найк мұсылман елдерінде мұсылман емес діни орындар салуға тыйым салуды және талибанның Бамиян Буддаларын жарғандарын қолдайтынын мәлімдеді. Дхуме, Найк үгітіне тартылғандардың арасында Нью-Йорк метросындағы жарылыстарды жоспарлағаны үшін тұтқындалған ауған-американдық Наджибулла Зази, 2006 жылы Мумбайдағы пойыз жарылыстарына қатысы бар деп айыпталған Рахил Шейх және 2007 жылы Глазго әуежайындағы сәтсіз жарылыс кезінде қаза тапқан Бангалор тұрғыны Кафил Ахмед бар екенін айтты. Ол сондай-ақ, «егер үндістер мұндай радикал ислам уағыздаушысын индуист сияқты қатты сынамаса, үнділік секуляризм идеалы терең кемшілікке ұшырайды» деді. Найкке Тарек Фатах, Мұсылман Канадалық Конгресінің негізін қалаушы, депутаттарды Найк көзқарастары туралы ескерткеннен кейін Канадаға кіруге тыйым салынды. Найк бұл шешімді жоғарғы сотқа шағымдануға тырысатыны хабарланды. Оның сот арқылы қарау туралы өтініші 2010 жылғы 5 қарашада қабылданбады. 2017 жылғы 18 шілдеде Үндістан Ұлттық Тергеу Агенттігінің (NIA) ұсынысы бойынша Найк паспортын қайтарып алды. 2017 жылғы желтоқсанда Интерпол Үндістан үкіметінің Найкқа қатысты «қызыл хабарлама» (RCN) беру туралы өтінішін қабылдамады. 2018 жылғы қаңтарда сот судьясы айыптама қағазында қандай да бір қылмыс көрсетілмей Найк мүлкін тоқтатқандығы үшін Атқару Дирекциясын сынады. Судья: «Соңғы 10 жылда ЭҚ Асрамның мүлкін тоқтатқанға дейін ештеңе істемеді, бірақ Найк жағдайында ЭҚ өте жылдам жұмыс істеп жатқанын көремін» деді. 2019 жылғы шілдеде Интерпол Үндістан үкіметінің бірнеше рет сұрағандарына қарамастан, Найкқа қатысты «қызыл хабарлама» беруден бас тартты. Қазіргі уақытта ол тұрақты түрғын ретінде Малайзияда тұрады. 2019 жылғы желтоқсанда Үндістан үкіметі Интерполға жаңа фактілер мен жағдайлар туралы хабарлап, тағы да жүгінді, бірақ Найк жаңа өтініш бұрынғы өтініш тақырыбы болған исламдық оқытудың діни қызметіне ақша жылыстыру туралы талаптарды қосады деп мәлімдеді. 2021 жылы Интерпол Үндістанның Закирді ақша жылыстыру және жек көрушілік сөздеріне қатысты айыптаулардың негізін сұрап уақытша ұстау үшін «қызыл хабарлама» беру туралы өтінішін қабылдамады.

In The Wall Street Journal, Sadanand Dhume criticised Naik for recommending the death penalty for homosexuals and for apostasy from the faith. He also criticised him for calling for India to be ruled by Shariah law. He added that, according to Naik, Jews "control America" and are the "strongest in enmity to Muslims." He maintained that Naik supports a ban on the construction of non Muslim places of worship in Muslim lands as well as the Taliban's bombing of the Buddhas of Bamiyan. Dhume argues that people reportedly drawn to Naik's message include Najibullah Zazi, the Afghan American arrested for planning suicide attacks on the New York subway; Rahil Sheikh, accused of involvement in a series of train bombings in Mumbai in 2006; and Kafeel Ahmed, the Bangalore man fatally injured in a failed suicide attack on Glasgow airport in 2007. He also stated that "unless Indians find the ability to criticise such a radical Islamic preacher as robustly as they would a Hindu equivalent, the ideal of Indian secularism would remain deeply flawed." Naik was forbidden to enter Canada after Tarek Fatah, founder of Muslim Canadian Congress, warned MPs of Naik's views. It was reported that Naik would attempt to challenge the ruling in the High Court. His application for judicial review was dismissed on 5 November 2010. On 18 July 2017, India revoked Naik's passport following a recommendation from the National Investigation Agency (NIA). In December 2017, Interpol refused the Indian Government's request to issue a red corner notice (RCN) against Naik. In January 2018, the Tribunal judge criticised the Enforcement Directorate for attaching Naik's properties without mentioning any offenses in the chargesheet. The judge added: "In the last 10 years, the ED has done nothing to attach Asaram's properties, but in the case of Naik, I can see the ED working with quite a bit of speed". In July 2019 Interpol refused to issue a Red corner notice against Naik after repeated requests by the Indian Government. Naik currently resides in Malaysia, where he has permanent resident status. The Indian government approached Interpol again in December 2019, alleging new facts and circumstances, but Naik argued that the new request superimposed claims of money laundering on the same religious activities of Islamic teaching that were the subject of the prior request. In 2021, Interpol rejected India's request for a Red Notice to provisionally arrest Zakir for questioning the very basis of invoking money laundering and hate speech charges against Naik in the country.