Кіріспе
Диего – испан тіліндегі еркек есімі. Португал тілінде Диогу деп аталады. Диего есімінің этимологиясы даулы, оның екі негізгі шығу туралы болжамы бар: Тиаго және Дидакус. Сондай-ақ, осы есімнен туындаған бірнеше тектік атаулар бар, олар төменде тізілген.
Diego is a Spanish masculine given name. The Portuguese equivalent is Diogo. The etymology of Diego is disputed, with two major origin hypotheses: Tiago and Didacus. The name also has several patronymic derivations, listed below.
Тиаго гипотезасы
Диего ұзақ уақыт бойы Тиагоның (бразилиялық португал тілінде: Thiago) түрі ретінде қарастырылып келді, ол Сантьягоның қысқартылған түрі, көне Sant Yago "Сант Якобтан" – ағылшын тілінде Сент Джеймс немесе Сан-Тяго (мысалы, Сан-Диего) болып белгілі. Бұл пікірді Аполинар Рато и Хевия (1891) де қолдады. Бухольц (1894) бұл сәйкестіктің халықтық этимология болуы мүмкін деген болжам жасады, яғни Диего (және Дидакус; төменде қараңыз) басқа түбірден шыққан және кейін ғана Жакобомен байланыстырылған болуы мүмкін. Дегенмен, автордың өзі бұл мүмкіндікті ықтималсыз деп бағалайды.
Дидакус гипотезасы
XX ғасырдың соңында Диего = Жакобоның дәстүрлі теңестірілуі негізсіз болып саналды. Малкиль (1975) бұл теңдеуді "ерекше жұп" (extraña pareja) деп атайды. Дидакус есімі ежелгі заманда кездеспесе де, Диего түрінің ең алғашқы жазбаларынан бұрын пайда болған. Флорианоның (1949) мәліметінше, Дидакус есімі туралы ең көне жазба 747 жылға дейін жетеді, ал 9-шы ғасырда одан да көп жазбалар кездеседі. Беккер (2009) грек тіліндегі Диадохус есімінен туындауы мүмкін деген болжамға да, сондай-ақ баск және кельт тілдерінен шыққан деген ұсыныстарға да қарсы тұрады. Дидакус есімі 10-шы ғасырда Диако және Диаго түрінде жазылған. Диего түрі алғаш рет 11-ші ғасырдың соңында тіркелген. Оның Дидакустан шыққан түпнұсқасы белгісіз, өйткені ía-дан ié-ге ауысу себебі түсіндірілмейді (Becker 2009:386). Диего Гонсалес есімі 12-шы ғасырдағы "Cantar de mio Cid" поэмасындағы кейіпкерге берілген. Метрикалық тұрғыдан алғанда, "Кантардағы" Диего есімі түпнұсқа Диаго есімін көрсетеді деген пікір бар. Орта ғасырлық Диего де Асебо (1207 ж. қайтыс болған) сияқты есім иелері замандас дереккөздерде Дидакус деп жазылған. Диего 14-шы ғасырда есімнің стандартты түріне айналады және 16-шы ғасырда жиі беріледі, мысалы Диего Лейнез, 1512–1565 жылдары. Сан-Диего қаласы Себастьян Вискаиноның (1602) флагманының құрметіне аталған, ал ол өз кезегінде Дидакус Алькаланың (1463 ж. қайтыс болған) есімімен аталады.
Аталық есім ретінде
Диегоның әкесінен қалған есімі кастиль тілінде Диас (мысалы, Родриго Диас де Вивар, Эль Сид деп белгілі) және португал тілінде Диас болып келеді. Көптеген әкесінен қалған есімдер сияқты, бұл есімдер бүкіл әлемдегі иберофониялықтар арасында жиі кездесетін тегіс атына айналды. Диэгез түрі өте сирек; Диегздер лусофониялық елдерде кездесе алады. Диего және де Диего тегі ретінде де қолданылады.
Этностық термин ретінде
"Диего" испандыққа деген метафора ретінде 1615 жылдан бері құжатталып келеді. "Даго" термині испандықтарды белгілеу үшін 19 ғасырда тіркелген және мүмкін, "Диего" сөзінен туындаған. 20 ғасырдың басында "даго" немесе "дего" термині негізінен итальяндық-американдықтарға, сондай-ақ испан және португал тегінен шыққандарға қолданылатын этникалық айыптау ретінде кеңінен таралды.