Кіріспе
Уотергейт жанжалының құпиясын ашқан (1913–2008)
фильм
the film
Уильям Марк Фелт Сн. (1913 жылдың 17 тамызы – 2008 жылдың 18 желтоқсаны) – 1942 жылдан 1973 жылға дейін Федералдық тергеу бюросында (ФБР) қызмет еткен және Уотергейт жанжалындағы рөлімен танымал американдық құқық қорғау органының қызметкері. Фелт ФБР арнайы агенті болды, кейін Бюроның екінші жоғары лауазымы – директордың орынбасарына дейін көтерілді. Бюро бас кеңсесіне тағайындалғанға дейін Фелт ФБР-дің бірнеше филиалында жұмыс істеді. 1980 жылы ол Weather Underground ұйымымен байланысы бар деген күдікпен азаматтардың құқықтарын бұзды деп айыпталды, себебі ол ФБР агенттеріне олардың үйлеріне кіріп, бомбалаудың алдын алу мақсатында іздеу жүргізуге бұйрық берді. Оған айыппұл төлеуге міндеттелді, бірақ президент Рональд Рейган оны шартты түрде босатып жіберді. 2005 жылы 91 жасында Фелт Vanity Fair журналына ФБР директорының орынбасары қызметін атқару кезінде "Deep Throat" деген атпен танымал болған құпия дереккөз болғанын, The Washington Post тілшілері Боб Вудвард пен Карл Бернштейнге Уотергейт жанжалы туралы маңызды ақпарат бергенін, нәтижесінде 1974 жылы президент Ричард Никсон отставкаға кеткенін мәлімдеді. Бұрыннан бері Deep Throat-тың кім екенін жарияламауға серт берген Вудвард, Фелттің мәлімдемесін дереу растады. Фелттің Deep Throat екеніне күдік болғанмен, тіпті Никсонның өзі де, бұл 30 жыл бойы құпия сақталды. Фелт өлімі алдында қызының өтінішімен өзінің Deep Throat екенін мойындады.
Ерте өмір және мансап
1913 жылғы 17 тамызда Айдахо штатының Твин-Фолс қаласында дүниеге келген. Оның анасының әкесі мен анасы Канада мен Шотландияда туған. Анасының әкесі арқылы Фелт Нью-Йорк штатының революциялық соғыс генералы Николас Геркимердің туысы еді. Ол Бета Тета Пи бауырластығының Гамма-Гамма бөлімшесінің мүшесі және президенті болды, 1935 жылы бакалавр дәрежесін алды. Содан кейін Фелт Вашингтон қаласына Демократиялық АҚШ сенаторы Джеймс П. Поуптың кеңсесінде жұмыс істеуге кетті. 1938 жылы Фелт Айдахо штатының Гудинг қаласынан Одри Робинсонға үйленді, оны Университетте оқып жүргенде таныған. Ол Ішкі кірістер басқармасында жұмыс істеу үшін Вашингтонға келген. Олардың некесін АҚШ Конгресінің капелланы, пастор Шира Монтгомери қиды. Солт-Лейк-Сити кеңсесі өкілеттігіне Невада штатын да қосты, Фелт бюроның ұйымдасқан қылмысты зерттеудің алғашқы кезеңдерін қадағалады, Рено және Лас-Вегас казиноларындағы мафияның қызметін бағалады. 1958 жылдың ақпан айында Фелт Миссури штатының Канзас-Сити қаласына (оның мемуарларында "далалық кеңселердің Сібірі" деп аталады) тағайындалды. Өзінің мемуарларында Фелт Гувердің: "Маған Салливанды бақылай алатын біреу керек. Менің ойымша, ол қолдан шығып бара жатыр" деген сөзін келтіреді.
Гувердің өлімінен кейін
Гувер 1972 жылдың 2 мамырында таңертең ұйықтап жатып қайтыс тапты. Толсон келесі күнге дейін шартты түрде басшылық етті, содан кейін Никсон Л. Патрик Грейді ФБР директорының міндетін атқарушысы етіп тағайындады. Толсон өтінімі бойынша отставкаға кетті, Грей оны қабылдады. Фелт Бюродағы екінші лауазымға, яғни директордың орынбасары болып Толсонның орнына келді.
Өлім
Фелт 2008 жылдың 18 желтоқсанында үйінде, ұйықтағанда қайтыс болды. Ол 95 жасқа толып, жүрек жетіспеушілігінен көз жұмды.
Жалпы және келтірілген сілтемелер
Ансон, Роберт Сэм. "Изгнание: Беспокойное забвение Ричарда М. Никсона". Нью-Йорк: Simon & Schuster, 1984. Бенфелл, Кэрол. "Семейная тайна: Джоан Фелт объясняет, почему члены ее семьи уговаривали ее отца, "Глотку" Уотергейта, раскрыть свою личность". The Press Democrat (Санта-Роза, Калифорния). 5 июня 2005. A1. Бернштейн, Карл и Боб Вудворд. "Все люди президента". Нью-Йорк: Simon & Schuster, 1974. Кэннон, Лу и Лора А. Кирнан. "Президент помиловал двух бывших сотрудников ФБР, признанных виновными во взломах". The Washington Post. 16 апреля 1981. A1. Коэн, Рой. "Удар в спину ФБР". The New York Times. 15 ноября 1980. 20. Крудсон, Джон. "Бывший помощник одобрил взломы ФБР". The New York Times. 18 августа 1976. A1. Крудсон, Джон. "Бывший сотрудник ФБР видит роль "козла отпущения"". The New York Times. 30 августа 1976. 21. Дэйли, Дэвид. "Глотка: два мальчика, обсуждающие политику в летнем лагере, могли раскрыть секрет Уотергейта". Hartford Courant. 28 июля 1999. A1. "Глубокие мысли" (редакционная статья). Los Angeles Times. 2 июня 2005. B10. Дьюк, Линн. "Дочь "Глотки", родственная свободная душа". The Washington Post. 12 июня 2005. A1. Фелт, У. Марк. "Пирамида ФБР: изнутри". Нью-Йорк: G. P. Putnam's Sons, 1979. (Впервые опубликовано в 2006 году как "Жизнь агента Г-мена: ФБР, становление "Глоткой" и борьба за честь в Вашингтоне"). Гармент, Леонард. "В поисках "Глотки": величайшая политическая тайна нашего времени". Нью-Йорк: Basic Books, 2000. Гентри, Курт. "Дж. Эдгар Гувер: человек и секреты". Нью-Йорк: W. W. Norton, 1991. Хэддок, Вики. "Кандидат "Глотки" в районе залива". The San Francisco Chronicle. 16 июня 2002. D1. Хавилл, Адриан. "Глубокая правда: жизни Боба Вудворда и Карла Бернштейна". Нью-Йорк: Birch Lane Press, 1993. Хиггинс, Джордж В. "Друзья Ричарда Никсона". Нью-Йорк: Ballantine, 1976 (переиздание 1975 года). Холланд, Макс. "Утечка: почему Марк Фелт стал "Глоткой"". Лоуренс, Канзас: University Press of Kansas, 2012. Холт, Таддеус. "Обманщики: военное обманное маневрирование союзников во Второй мировой войне". Нью-Йорк: Scribner, 2004. Хоррок, Николас М. "Грей и два бывших сотрудника ФБР обвинены в сговоре в поисках радикалов". The New York Times. 11 апреля 1978. A1. Джонстон, Дэвид. "За таинственными методами "Глотки" скрывается прошлое, полное интриг". The New York Times. 4 июня 2005. Джонстон, Лори и Роберт МакГ. Томас. "Поздравления и шампанское от Никсона". The New York Times. 30 апреля 1981. C18. Камен, Ал и Лора А. Кирнан. "Адвокаты". The Washington Post. 28 июня 1982. B3. Кесслер, Рональд. "ФБР: изнутри самого могущественного правоохранительного органа в мире". Нью-Йорк: Pocket Books, 1993. Кутлер, Стэнли И., редактор. "Злоупотребление властью: новые записи Никсона". Нью-Йорк: The Free Press, 1997. Ларднер, Джордж. "Генеральный прокурор поддерживает помилование сотрудников ФБР, но бывший прокурор не согласен". The Washington Post. 17 апреля 1981. A9. Лимперт, Джек. "Глубже в "Глотку"". Washingtonian. Август 1974. Манн, Джеймс. "Глотка: институциональный анализ". The Atlantic Monthly. Май 1992. Марро, Энтони. "Грей и два бывших сотрудника ФБР отрицают вину, пока 700 человек в суде аплодируют им". The New York Times. 21 апреля 1978. A13. "Правильное наказание за преступления ФБР" (редакционная статья). The New York Times. 18 декабря 1980. A30. О'Коннор, Джон Д. "'Я тот парень, которого называли "Глоткой"". Vanity Fair. Июль 2005. 86–89, 129–133. Получено 21 ноября 2008. "Помилование прошлого ФБР" (редакционная статья). The New York Times. 16 апреля 1980. A30. Пир, Роберт. "Судебный процесс по делу о сговоре против двух бывших сотрудников ФБР, обвиняемых во взломах". The New York Times. 19 сентября 1980. A14. Пир, Роберт. "Затянувшийся судебный процесс по делу о взломах ФБР начнется завтра в столице". The New York Times. 14 сентября 1980. 30. Пир, Роберт. "Президент помиловал двух бывших сотрудников ФБР по делу о взломах 1970-х годов". The New York Times. 16 апреля 1981. A1. Пир, Роберт. "Прокуроры отклонили предложение о признании вины по делу о взломах ФБР". The New York Times. 11 января 1981. 24. Пир, Роберт. "Показания Никсона услышаны на суде по делу ФБР". The New York Times. 30 октября 1980. A17. Пир, Роберт. "Двум бывшим агентам ФБР назначены небольшие штрафы за санкционирование взломов в 70-х годах". The New York Times. 16 декабря 1980. A1. Пир, Роберт. "Два помилованных бывших сотрудника ФБР намерены добиваться от США возмещения части судебных издержек". The New York Times. 1 мая 1981. A14. Пичиралло, Джо. "Судья разрешил бывшим чиновникам ФБР обжаловать решения о помиловании Рейгана". The Washington Post. 24 июля 1981. C5. Раум, Том. "Предатель или американский герой? "Глотка" вызывает разногласия". The Journal–Gazette (Форт-Уэйн, Индиана). 2 июня 2005. 1A. Риццо, Фрэнк. "Никсон, одна роль останется безымянной". Hartford Courant. 17 декабря 1995. G1. Шрам, Мартин. "Помощники Никсона читают нам лекции об этике". Newsday. 6 июня 2005. A32. Стек, Генри. Рецензия на "Пирамида ФБР". Library Journal. 1 апреля 1980. 850. Саммерс, Энтони. "Официально и конфиденциально: тайная жизнь Дж. Эдгара Гувера". Нью-Йорк: G. P. Putnam's Sons, 1993. Теохарис, Атан Г., Тони Г. Поведа, Сьюзан Розефельд и Ричард Гид Пауэрс. "ФБР: всеобъемлющий справочник". Нью-Йорк: Checkmark Books, 2000. Томпсон, Боб. "Семья "Глотки" отказывается от издательских и киноконтрактов; Том Хэнкс разрабатывает фильм о секретном источнике Уотергейта". The Washington Post. 16 июня 2005. C1. Толедано, Ральф де. "Призрак "Глотки"". The American Conservative. 4 июля 2005. United Press International. "Два бывших сотрудника ФБР призывают к пересмотру правил шпионажа". The Miami Herald. 27 июня 1982. 24A. Конгресс Соединенных Штатов. Палата представителей. Комитет по государственным операциям. Подкомитет по государственной информации и правам личности. Расследование по уничтожению файлов бывшего директора ФБР Дж. Эдгара Гувера и ведению учета в ФБР: слушания перед подкомитетом Комитета по государственным операциям Палаты представителей Конгресса 94-го созыва, 1 декабря 1975 года. Вашингтон, округ Колумбия: Государственная типография Соединенных Штатов, 1975. Соединенные Штаты. Национальные архивы и управление документацией. Управление федерального реестра. Публичные документы президента: Рональд Рейган, 1981. Вашингтон, округ Колумбия: Государственная типография Соединенных Штатов, 1982. Президентская библиотека Рональда Рейгана, Национальные архивы и управление документацией. Уайз, Дэвид. "Апология № 2". The New York Times Book Review. 27 января 1980. 12. Вудворд, Боб. "Как Марк Фелт стал "Глоткой"". The Washington Post. 2 июня 2005. A1. Вудворд, Боб. "Тайный человек: история "Глотки" Уотергейта". Нью-Йорк: Simon & Schuster, 2005.
Bernstein, Carl and Bob Woodward. All the President's Men. New York: Simon & Schuster, 1974. Cannon, Lou and Laura A. Kiernan. "President Pardons 2 Ex FBI Officials Guilty in Break Ins". The Washington Post. April 16, 1981. A1. Cohn, Roy. "Stabbing the F. B. I." The New York Times. November 15, 1980. 20
Crewdson, John. "Ex Aide Approved F. B. I. Burglaries". The New York Times. August 18, 1976. A1
Crewdson, John. "Ex F. B. I. Aide Sees 'Scapegoat' Role". The New York Times. August 30, 1976. 21
Daley, David. "Deep Throat: 2 boys talking politics at summer camp may have revealed a Watergate secret". Hartford Courant. July 28, 1999. A1
"Deep Thoughts" (editorial). Los Angeles Times. June 2, 2005. B10
Duke, Lynne. "Deep Throat's Daughter, The Kindred Free Spirit" The Washington Post. June 12, 2005. A1
Felt, W. Mark. The FBI Pyramid: From the Inside. New York: G. P. Putnam's Sons, 1979. (First published in 2006 as A G Man's Life: The FBI, Being 'Deep Throat,' And the Struggle for Honor in Washington.) Garment, Leonard. In Search of Deep Throat: The Greatest Political Mystery of Our Time. New York: Basic Books, 2000. Gentry, Curt. J. Edgar Hoover: The Man and the Secrets. New York: W. W. Norton, 1991. Haddock, Vicki. "The Bay Area's 'Deep Throat' candidate". The San Francisco Chronicle. June 16, 2002. D1
Havill, Adrian. Deep Truth: The Lives of Bob Woodward and Carl Bernstein. New York: Birch Lane Press, 1993. Higgins, George V. The Friends of Richard Nixon. New York: Ballantine, 1976 reprint [1975]. Holland, Max. Leak: Why Mark Felt Became Deep Throat. Lawrence, Kansas, University Press of Kansas, 2012. Holt, Thaddeus, "The Deceivers: Allied Military Deception in the Second World War". New York: Scribner, 2004. Horrock, Nicholas M. "Gray and 2 Ex F. B. I Aides Indicted on Conspiracy in Search for Radicals". The New York Times. April 11, 1978. A1
Johnston, David, "Behind Deep Throat's Clandestine Ways, a Cloak and Dagger Past". The New York Times. June 4, 2005
Johnston, Laurie and Robert McG. Thomas. "Congratulations and Champagne from Nixon". The New York Times. April 30, 1981. C18
Kamen, Al and Laura A. Kiernan. "Lawyers". The Washington Post. June 28, 1982. B3
Kessler, Ronald. The F. B. I.: Inside the World's Most Powerful Law Enforcement Agency. New York: Pocket Books, 1993. Kutler, Stanley I., editor. Abuse of Power: The New Nixon Tapes. New York: The Free Press, 1997. Lardner, George. "Attorney General Backs FBI Pardons but Ex Prosecutor Disagrees". The Washington Post. April 17, 1981. A9
Limpert, Jack. "Deeper Into Deep Throat". Washingtonian. August 1974
Mann, James. "Deep Throat: An Institutional Analysis". The Atlantic Monthly. May 1992
Marro, Anthony. "Gray and 2 Ex F. B. I. Aides Deny Guilt as 700 at Court Applaud Them". The New York Times. April 21, 1978. A13
"The Right Punishment for F. B. I. Crimes". (Editorial). The New York Times. December 18, 1980. A30
O'Connor, John D. "'I'm the Guy They Called 'Deep Throat. Vanity Fair. July 2005. 86–89, 129–133. Retrieved on November 21, 2008
"Pardoning the F. B. I's Past". (Editorial). The New York Times. April 16, 1980. A30
Pear, Robert. "Conspiracy Trial for 2 Ex F. B. I. Officials Accused in Break ins". The New York Times. September 19, 1980. A14
Pear, Robert. "Long Delayed Trial Over F. B. I. Break ins to Start in Capital Tomorrow". The New York Times. September 14, 1980. 30
Pear, Robert. "President Pardons 2 Ex F. B. I. Officials in 1970's Break ins". The New York Times. April 16, 1981. A1
Pear, Robert. "Prosecutors Rejected Offer of Plea to F. B. I. Break ins". The New York Times. January 11, 1981. 24
Pear, Robert. "Testimony by Nixon Heard in F. B. I. Trial". The New York Times. October 30, 1980. A17
Pear, Robert. "2 Ex F. B. I. Agents Get Light Fines for Authorizing Break ins in 70's". The New York Times. December 16, 1980. A1
Pear, Robert. "2 Pardoned Ex F. B. I. Officials to Seek U. S. Payment of Some Legal Fees". The New York Times. May 1, 1981. A14
Pichirallo, Joe. "Judge Allows Appeals by Ex Officials Of FBI Despite Pardons by Reagan". The Washington Post. July 24, 1981. C5
Raum, Tom. "Turncoat or U. S. hero? Deep Throat casts divide". The Journal–Gazette (Ft. Wayne, Indiana). June 2, 2005. 1A
Rizzo, Frank. "Nixon one role will remain nameless". Hartford Courant. December 17, 1995. G1
Schram, Martin. "Nixon's henchmen lecture us on ethics". Newsday. June 6, 2005. A32
Steck, Henry. Review of The FBI Pyramid. Library Journal. April 1, 1980. 850
Summers, Anthony. Official and Confidential: The Secret Life of J. Edgar Hoover. New York: G. P. Putnam's Sons, 1993. Theoharis, Athan G., Tony G. Poveda, Susan Rosefeld, and Richard Gid Powers. The FBI: A Comprehensive Reference Guide. New York: Checkmark Books, 2000. Thompson, Bob. "Dee Throat Family Cuts Publishing, Film Pacts; Tom Hanks to Develop Movie About Secret Watergate Source" The Washington Post. June 16, 2005. C1. Toledano, Ralph de. "Deep Throat's Ghost". The American Conservative. July 4, 2005
United Press International. "2 Ex FBI Aides Urge Relation of Spying Rules". The Miami Herald. June 27, 1982. 24A
United States Congress. House of Representatives. Committee on Government Operations. Subcommittee on Government Information and Individual Rights. Inquiry Into the Destruction of Former FBI Director J. Edgar Hoover's Files and FBI Recordkeeping: Hearing Before a Subcommittee of the Committee on Government Operations, House of Representatives, 94th Congress, December 1, 1975. Washington, D. C.: United States Government Printing Office, 1975. United States. National Archives and Records Administration. Office of the Federal Register. Public Papers of the President: Ronald Reagan, 1981. Washington, D. C.: United States Government Printing Office, 1982. Ronald Reagan Presidential Library, National Archives and Records Administration
Wise, David. "Apologia by No. 2". The New York Times Book Review. January 27, 1980. 12
Woodward, Bob. "How Mark Felt Became 'Deep Throat'. The Washington Post. June 2, 2005. A1. Woodward, Bob. The Secret Man: The Story of Watergate's Deep Throat. New York: Simon & Schuster, 2005. .