Кіріспе

Австралиялық ғалым (1909–1991)
журналист

Персиваль Лэндон Бейзли CBE – Австралия биотехнологиясы және халық денсаулығы саласындағы ғалым.

Өмірбаян

1909 жылы 2 наурызда Австралияның Виктория штатындағы Орбост қаласында туған Бэйзли Сидней университетінің ветеринария факультетін 1938 жылы бітірді. Оқу барысында ол демалыс кезінде Австралияның Ұлттық сарысу зертханасында жұмыс істеді. Кейіннен 1939 жылы CSL-ге толық уақыт жұмысқа орналасты. Вал Бэйзли 1939 жылдың маусым айында Австралия армиясының милициясына қосылды және 1941 жылдың 23 мамырында Австралия императорлық күштерінде толық уақытты әскери қызметке кірісті. Пенициллиннің табылуы және одан кейінгі кең көлемде өндірілуімен байланысты, Австралияда пенициллин өндіру жобасы қорғаныс қажеттіліктерінің басымдығына айналды. Капитан Бэйзли Жаңа Гвинеядан қайтарылды, ол онда 2/8-ші австралиялық бронетанкілік полкінің капитаны болған, оған пенициллин өндіру жөніндегі міндетті тапсыру үшін. Доктор Бэйзли АҚШ-қа сапар шегіп, CSL-де өндіріс құру үшін оралды. Соғыс жағдайларындағы қиындықтарға қарамастан, жобаның табысына оның жеке үлесін бағалап жеткізуге болмайды. Ол бастамашы болды және жаңа кәсіпорынның мәселелерін шешу үшін зертханаларда көп уақыт өткізді. 1943 жылдың Рождествосына дейін Жаңа Гвинеяға алғашқы австралиялық пенициллин жеткізіліп, көптеген адамның өмірі сақталды. Келесі айларда CSL зауытында пенициллиннің үлкен көлемі өндірілді. Австралия әлемдегі алғашқы ел болып, өзінің әскери күштерінің қажеттіліктерін ғана емес, Оңтүстік-Батыс Тынық мұхитындағы американдық одақтастарының қажеттіліктерін де қанағаттандырып, азаматтарға қолжетімді пенициллинге ие болды. Осы кезеңде капитан Бэйзли майор шеніне көтерілді, ал бронетанкілік корпустың қара береті әдеттегі майордың қалпағымен ауыстырылды. Соғыс аяқталғаннан кейін Вал Бэйзли университетке қайта оралып, 1950 жылы Мельбурн университетінің медицина және хирургия бакалавры (MB BS) дәрежесін алды. Ол кезде ол Британ империясының орденімен (O.B.E.) марапатталды, пенициллин бойынша жұмысы үшін. 1950 жылдардың басында доктор Бэйзли АҚШ-тағы Питтсбург университетінде Джонас Салк пен оның командасымен полиомиелит вакцинасын жасау үшін жұмыс істеді. Бұл жоба сәтті аяқталғаннан кейін, ол Австралияға оралды және тағы да ауруларға қарсы маңызды жаңа құралды өндіруге бастамашы болды. 1950-1960 жылдары CSL-де доктор Бэйзлидің басшылығымен 25 миллион доза Salk полиомиелит вакцинасы өндірілді, ол мемлекеттік мекеменің директоры болды. Бұл оның кеңінен танылуына әкелді. Ол Британ империясының орденінің командирі (C.B.E.) атағымен марапатталды және жалпы қоғамда лайықты құрметке ие болды, мысалы, 1958 жылы Виктория штатының «Жыл әкесі» болып таңдалды. 1961 жылы доктор Бэйзли АҚШ-қа оралып, Калифорния штатының Ла-Холла қаласындағы Салк институтында Джонас Салкпен жұмыс істеді. Кейіннен ол UC San Diego университетінің ауруханасына (қазіргі «UCSD Medical Center») медицина профессоры болып қосылды. Сонымен қатар, ол жеке қаржыландырып, Юта штатының Солт-Лейк-Сити қаласының сыртында жеке медициналық зерттеу орталығын ұстады. Калифорния университетінің міндетті зейнеткерлік ережелері доктор Бэйзлиді 67 жасында жеке медициналық практикаға көшуге мәжбүр етті. 1991 жылдың 10 қыркүйегінде қайтыс болды.