Кіріспе
Лидстегі алаң, Батыс Йоркшир, Англия.
Сити-сквері – Лидс теміржол станциясының солтүстігінде, Парк-Роу көшесінің шығысында және Веллингтон-стриттің оңтүстігіндегі қиылыста орналасқан мозаикаланған алаң. Бұл алты жолдың тоғысқан үшбұрышты аймағы: Infirmary Street және Park Row солтүстікке қарай, Boar Lane және Bishopsgate Street оңтүстік-шығысқа қарай, ал Quebec Street және Wellington Street оңтүстік-батысқа қарай. Алаңға тікелей қараған жалғыз ғимарат – солтүстік-батыс жағындағы бұрынғы Бас пошта ғимараты.
Тарих
1893 жылы станция алдындағы аумақты өзгерту туралы ұсыныстар жасалды. Лидстің Түсті мата залы мен Квебек үйін бұзу арқасында 1896 жылы жаңа Бас пошта кеңсесі салынған ашық кеңістік пайда болды, ал оның алдында қоғамдық кеңістік құрылды. Бір ұсыныс бойынша, бұл дамуды белгілі жергілікті инженер Джон Смитонның есімімен атау жоспарланған, бірақ қалалық кеңес бірауыздан оны Қала алаңы деп атауды шешті, себебі Лидс сол жылы қала мәртебесін алды. Алғашқы жоспарда трамвай күту бөлмелері және Лидске келген жаңа қонақтарды қарсы алуға арналған қоғамдық дәретханалар қарастырылған. Алайда, полковник Томас Уолтер Хардинг (1898-1899 жылдары Лидс қаласының Лорд-мэрі) осыған қатты наразы болып, Уильям Бэйкуэллге итальяндық алаңдар стилінде, мүсіндері мен ағаштары бар алаң дизайнын жасауды тапсырды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, Лидс қаласына жасалған әуе шабуылында, Люфтваффе Қала алаңын бомбалады. Сол кезде бұл орын қоғамдық бомбалаудан қорғаныш алаңы болып табылды, бірақ ол бомбалауды толықтай көтере алмады және көп зақым көрді. 1997 жылы Қала алаңы арқылы өтетін көліктер, көбінесе автобустар мен таксилер, Лидс қаласының орталық аймағындағы «Loop» көлік схемасына бағытталды. 2003 жылы Қала алаңы жаңартылды, оның ішінде алаңның бір бөлігі көлік қозғалысы үшін жабылды, мүсіндер қайта орналастырылды және алаңға фонтандар мен дәстүрлі көше жиһаздары қосылды.
Мүсінші
Барлығы қоладан жасалған және нақты өлшемнен үлкен. Асқақ атқа отырған үлкен мүсін, танымал адамдардың төрт мүсіні және шамдарды ұстап тұрған әйелдердің жалаңаш бейнесінен құралған шеңбер бар. Бұл мүсіндер Лидстің қала мәртебесіне ие болуының құрметіне арналған мерекелік шараның бір бөлігі болды. Олардың барлығы кем дегенде II санаттағы ескерткіштер тізіміне енген.
Қара ханзада
Үлкен ат мүсіні – Эдвард, Қара ханзада (1330–1376), және Томас Броктың (1847–1922) маңызды туындысы. Эдвардтың Лидс қаласымен тікелей байланысы болмағандықтан, осы тақырыпты таңдау қыңырсу тудырды. Ескерткіш тұғырына ханзаданың ең белгілі жеңістерін бейнелейтін рельефті панельдер орнатылған. Оны (басқа мүсіндер сияқты) полковник Томас Уолтер Хардинг қаржыландырды. Брок оны жасауға жеті жыл жұмсады, және оның көлемі британдық құйма зауыттарының ешқайсысына сыймағандықтан Бельгияда құйылды. Ол теңіз арқылы Халл қаласына, содан кейін Эйр өзенімен баржамен Лидске жеткізілді. 1903 жылдың 16 қыркүйегінде көпшілік алдында салтанатты түрде ашылды. Ол ІІ* санаттағы ескерткіш. Олар – қазір Жаңа мүсін өнерінің негізін қалаушы ретінде танымал Альфред Дрюридің туындылары. Бұрынғы почта кеңсесінің сыртындағы телефон будкалары K6 үлгісінде салынған және ІІ санаттағы ескерткіштер тізіміне енген. 1896 жылдың 18 мамырында ашылды. Уильям Сильвер Фриттің "Оқу" және "Жазу" бейнелейтін екі мүсіні бір кіреберіс үстінде, ал "Оқу" және "Философия" – екінші кіреберіс үстінде орналасқан. Жоғарыдағы төрт мүсін Уақыт, Ауа, Жарық және Жерді символдайды деп айтылады. Алдыңғы жағында сонымен қатар екі сұлулық (бүркіт) бейнеленген.
Қоршаған ғимараттар
Аянттың оңтүстігінде тізімдегі Куинс қонақ үйі мен шығысында Милл Хилл шіркеуі орналасқан, сондай-ақ солтүстік жағында Abbey Hanson Rowe компаниясы 1998 жылы салып аяқтаған қазіргі заманғы көкжай – No. 1 Қала алаңы (Норвич Юнион ғимараты). Оңтүстік-батыс жағында, Квебек және Веллингтон көшелері арасында 1921 жылы салынған бұрынғы Majestic Cinema and Ballroom кинотеатры мен сарайы орналасқан, ол Лидс Fireclay Co. компаниясының терракоттадан салынған ІІ санаттағы ғимараты. Оңтүстік-шығыс бұрышында 1965 жылғы Exchange House кеңселік мұнарасының 2003 жылы жаңартылған Park Plaza қонақ үйі мен 1899 жылғы бұрынғы Йоркшир банкі (ІІ санаттағы), қазір бар, граниттен жасалған және ерекше мыс күмбезі бар.
Ақ роза жолы
Аянт – 104 мильдік ұзақ қашықтыққа арналған "Ақ гүл жолының" ресми бастапқы нүктесі. Бұл жол Солтүстік Йоркширдегі Скарборо қаласында аяқталады.