Кіріспе

Шахармахал және Бахтияри провинциясы, Ирандағы қала

Шахармахал және Бахтияри провинциясының әкімшілік бөлінісі

Шахрекорд (Шахр-э-Корд) қаласы – Шахрекорд ауданының Орталық ауданында орналасқан қала, сонымен қатар провинцияның, ауданның және ауданның астанасы болып табылады. Бұл провинцияның ең ірі қаласы және Иранның үшінші ірі қаласы – Исфаханнан 90 км қашықтықта жатыр. Шахрекордта парсылар, лурлар және түркі халықтары тұрады. 2006 жылғы халық санауы бойынша, қала халқы 31 977 шаруашылықта 126 746 адамды құрады. 2011 жылғы келесі санақ 44 081 шаруашылықта 159 775 адамды тіркеді. 2016 жылғы соңғы санақ бойынша халық саны 55 492 шаруашылықта 190 441 адамға жетті.

Этимология

Шахр-е-Корд сөзінің сырттай мағынасы "күрдтер қаласы" дегенді білдіреді. Көне заманда бұл жер "Деж Горд" (دژگرد) деп аталған, онда деж (دژ) – "бекініс", ал горд (گرد) – "батыр" деген мағынаны білдіреді. Персияны мұсылмандар басып алғаннан кейін, атауы "Дэх Корд" (دهكرد) болып өзгерді; деж сөзі "ауыл" деген мағынадағы дех (ده) деп қайта түсіндірілді, ал горд – корд болып өзгерді, себебі араб әліпбиінде "г" (گ) және "ж" (ژ) әріптері жоқ. Араб тілінің ықпалымен аттары өзгерген қалалардың басқа мысалдары – Ислам жаулап алуына дейін Chamgord, Boroujerd және Dezful деп аталған. 1935 жылы атау соңымен қазіргі түріне өзгертілді, онда "ауыл" деген мағынаны білдіретін дех (ده) сөзі "қала" деген мағынадағы шаһар (شهر) сөзімен ауыстырылды, бұл Шахр-е-Кордтың көлемін жақсырақ көрсетеді. Екінші жағынан, лурлар ислам жаулап алудан кейінгі әдебиетте күрдтер ретінде белгілі болды. Майкл М. Гунтердің сөзіне қарағанда, лурлар күрдтермен тығыз байланысты, бірақ олар "шамамен 1000 жыл бұрын күрдтерден ерекшелене бастаған".

Тарих

Шахр-е-Корд қаласында Сасанидтер және Парфян дәуіріне дейінгі монеталар табылған. Шахр-е-Кордтың белгілі азаматтарының ішінде суретші Аргхаван Хосрави бар.

География

Шахр-е-Корд Исфахан қаласының оңтүстік-батысында және Тегеран қаласынан шамамен арақашықтықта орналасқан. Географиялық тұрғыдан алғанда, ол Загрос тауларының солтүстігінде жатыр. Теңіз деңгейінен биік орналасқандықтан, Шахр-е-Корд Иран провинцияларының орталықтары арасында ең жоғары орналасқан қала болып саналады және Иранның шатыры деп белгілі.

Кәсіпкерлік және өнеркәсіп

Барфаб компаниясы үй шаруалық техникаларын, оның ішінде булану салқындатқыштарын, газ/керосин/электрлік су жылытқыштарды, газдық кеңістік жылытқыштарын, тоңазытқыш-мұздатқыштарды және екі бөлікті кір жуғыш машиналарды өндіреді. Барфаб компаниясында шамамен 1400 адам жұмыс істейді, бұл провинциядағы ең ірі жекеменшік кәсіпорын. Шахрекорд (Загрос) цемент компаниясы Загрос тау тізбегінің орталығында, Шахрекорд (Загрос) қаласынан 35 км қашықтықта орналасқан. Шахр-э-Корд (Загрос) Загрос Темір Құю компаниясы шойын өндірісімен айналысады. Farokh Shahr Steel Industries компаниясы қалайыдан жасалған плиталар өндіруші. Ол Шахре-Корд қаласынан 10 км қашықтықта орналасқан. Shahrekord (Zagros) Carbon Dioxide Corp. – Ирандағы көміртегі диоксиді мен құрғақ мұздың ең ірі өндірушісі. Shahrekord (Zagros) Текстиль Өнеркәсіп компаниясы 1991 жылы Шахре-Корд қаласында құрылған, киімдік маталарға, полиэстер вискозасына және қара шадорға маманданған мата сататын дүкен. 1991 жылы Шахре-Корд қаласында құрылған ПАК ПЕЙ КО – пастеризацияланған сүт, дәмді сүт, ірімшік және йогурт өндіретін сүт зауыты. 1996 жылы Pak Dairy Co компаниясы оның акцияларының шамамен 99% -ын сатып алды. 2014 жылы Шахре-Корд қаласында Фотоникалық және Оптоэлектрондық Зерттеу Тобы құрылды. Бұл зерттеу тобын осы саладағы көрнекті ғалымдардың бірі, доктор Хамед Сагаи басқарады. Зерттеу тобы микро және нано фотоникалық құрылғыларды, соның ішінде фотондық кристалдық талшықтарды және толқын жетектегіштерді, оптофлюидтік тәсілге негізделген фотондық чиптерді және т.б. жобалаумен және жасаумен айналысады. Бұл зерттеу тобын Ислам Азад Университетінің Шахре-Корд филиалы (Шахрекордтағы 6 университеттің ішіндегі ең үздік университет) қолдайды. Энергияны зерттеу орталығы, зерттеу тобы ғимараттарда қолданылатын жаңару энергиясы сияқты Энергия және қоршаған ортаға бағытталған. Бұл зерттеу тобын Ислам Азад Университетінің Шахре-Корд филиалы қолдайды, https://shahrekord.iau.ir/energy/fa

Көлік

Шахр-е-Корд автобус ұйымының автопаркінде 150 автобус бар, олар қаланың ішінде әртүрлі бағыттарда қозғалады. Шахрекорд әуежайы – қаланың оңтүстігінде орналасқан ішкі рейстерді жүзеге асыратын әуежай. Қазіргі таңда Тегеран және Машхад қалаларына рейстер бар.

Білім

Шар-Корд қаласында үш университет бар. Мемлекеттік университет – Шахр-э-Корд университеті (ШКУ), онда 5713 студент оқиды. Басқа университеттер: Шахр-э-Корд медицина ғылымдары университеті (SKUMS) – 1690 студентімен және Шахр-э-Корд Ислам Азад университеті (IAUSHK) – 7400 студентімен.