Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Темір балқыту ғимараты немесе орны.
Building or site where iron is smelted
Темір зауыты – темір балқытылатын және ауыр темір мен болат өнімдері шығарылатын өнеркәсіптік кешен. Бұл термин жекеше де, көпше де қолданылады, яғни "темір зауыты" сөзінің жекеше түрі – "темір зауыты". Темір зауыттары, бұрынғы әдістерді биік пештер алмастырған кезде, гүлденудің орнына келді. 19 ғасырдағы толыққанды темір зауытында әдетте бір немесе бірнеше биік пеш, сондай-ақ құйма пештер немесе басқа да темір өңдеу цехтары болған. Бессемер процесінің ойдағыдай жұмыс істеуінен кейін конвертерлер кеңінен таралды, ал "болат зауыты" термині "темір зауыты" терминін ығыстырды. Темір зауыттарында жүзеге асырылатын процестер әдетте темір металлургиясы деп аталады, бірақ кейде "сидерургия" термині де қолданылады. Бұл термин грек сөздері "сидерос" (темір) және "ергон" немесе "ергос" (жұмыс) сөздерінен шыққан. Бұл ағылшын тілінде сирек қолданылатын термин, оны француз, испан және басқа роман тілдерінде қолданылатын терминнің ағылшыншаға аудармасы деп қарастыруға болады. Тарихи тұрғыдан алғанда, темір зауытының маңында қалыптасқан қауымдастарда тұрғындар жұмыс пен тұрғын үймен қамтамасыз етілу үшін темір зауытына тәуелді болған. Темір зауыты жабылғаннан (немесе индустрияландырылғаннан) кейін мұндай ауылдар көбінесе құлдырап, экономикалық көрсеткіштері төмендеген.
An ironworks or iron works is an industrial plant where iron is smelted and where heavy iron and steel products are made. The term is both singular and plural, i. e. the singular of ironworks is ironworks. Ironworks succeeded bloomeries when blast furnaces replaced former methods. An integrated ironworks in the 19th century usually included one or more blast furnaces and a number of puddling furnaces or a foundry with or without other kinds of ironworks. After the invention of the Bessemer process, converters became widespread, and the appellation steelworks replaced ironworks. The processes carried at ironworks are usually described as ferrous metallurgy, but the term siderurgy is also occasionally used. This is derived from the Greek words sideros iron and ergon or ergos work. This is an unusual term in English, and it is best regarded as an anglicisation of a term used in French, Spanish, and other Romance languages. Historically, it is common that a community was built around the ironworks where the people living there were dependent on the ironworks to provide jobs and housing. As the ironworks closed down (or was industrialised) these villages quite often went into decline and experienced negative economic growth.
Өндiру
Бұл процестердің көпшілігі дайын тауар өндірмеді. Келесі процестер көбінесе қолмен орындалатын, соның ішінде, ұсталардың немесе одан да арнайы шеберлердің өндірісі. Ол кеме жасауда қолданылуы мүмкін еді. Темір өнеркәсібінде «өндіріс» термині осы соңғы сатыға ғана қолданылуы тиімді.
Most of these processes did not produce finished goods. Further processes were often manual, including
Manufacturing by blacksmiths or more specialist kind of smith. It might be used in shipbuilding. In the context of the iron industry, the term manufacture is best reserved for this final stage.
Белгілі темір зауыттары
Әлемдегі маңызды темір өндіріс орындары елдер бойынша сипатталған. Ең ірі өндірушілер мен маңызды темір өндіріс орындарының тізімі жоғарыда, әліпбилік тәртіппен келтірілген.
The notable ironworks of the world are described here by country. See above for the largest producers and the notable ironworks in the alphabetical order.