Кіріспе

Неміс заңгері және саясаткер Бригитт Зиприс (16 қараша 1953 жылы туған) – неміс заңгері және Социал-демократиялық партиясы (СДПК) саясаткері. 2017 және 2018 жылдар аралығында ол канцлер Ангела Меркель үкіметінде экономика және энергетика министрі қызметін атқарды; Германия тарихында бұл лауазымға тағайындалған алғашқы әйел болды. Бұған дейін Зиприс 2013 жылдың желтоқсанынан бастап Германияның авиация және ғарыш саясатын үйлестіруге жауапты Парламенттік мемлекеттік хатшысы болды. Ол 2002 жылдан 2009 жылға дейін Германияның Федералды әділет министрі, ал 1998 жылдан 2002 жылға дейін Федералды ішкі істер министрлігінің мемлекеттік хатшысы болды.

Ерте өмір және білім

Зиприс 1972-1977 жылдары Гиссен университетінде құқық тағылымдады және 1978 жылы бірінші мемлекеттік заң емтиханын тапсырды. Одан кейін Гиссен аймақтық соты ауданында практикалық оқудан өтті, ал 1980 жылы екінші мемлекеттік емтиханды тапсырды. 1985 жылға дейін Гиссен университетінде жұмыс істеді.

Ішкі істер министрлігінің мемлекеттік хатшысы, 1998-2002

1998 жылғы федералды сайлаудан кейін канцлер Герхард Шредердің бірінші кабинетінде Зиприс Отто Шили басшылығымен Федералдық ішкі істер министрлігінде мемлекеттік хатшы болып тағайындалды. 1999 жылдың қыркүйегінен бастап ол «Заманауи мемлекет – Заманауи басқару» федералдық үкімет бағдарламасын басқару жөніндегі Мемлекеттік хатшылар комитетіне төрағалық етті.

Федералды әділет министрі, 2002-2009

2002 жылғы федералды сайлаудан кейін Зиприс Герхард Шредер канцлерінің екінші кабинетінде Герта Дёблер Гмелиннің орнын басып, Федералды әділет министрі болды. 2007-2009 жылдар аралығында ол сондай-ақ Германиядағы федералды және штаттық билік органдары арасындағы өкілеттіктерді бөлуді реформалау мақсатында құрылған Федерализм комиссиясының (Föderalismuskommission II) 32 мүшесінің бірі болды. 2003 жылы Зиприс Германия үкіметі атынан Федералды Конституциялық сотта сөйлеген кезде, Ертіс демократиялық партиясы жеке үйлердегі әңгімелерді тыңдауға рұқсат беретін неміс заңына наразылық білдірді. Құқық қорғау органдары мен үкімет бұл заңның ұйымдасқан қылмыс пен терроризмге қарсы күреске көмектесетінін алға тартса, қарсыластары бұл заң конституциялық жеке өмірге қатысты кепілдіктерді бұзады және билік органдарына бірде-бір маңызды істі ашуға мүмкіндік бермейді деп мәлімдеді. 2005 жылы Германия үкіметі Федералды Конституциялық соттың Еуропалық қамау ордерін іске асыруды конституцияға қайшы деп тапқаннан кейін терроризмге қарсы күресте ауыр соққыға ұшырады. Сот Еуропалық Одақ идеясы Германияның конституциясына сәйкес келетінін, бірақ Зиприс жасаған заңның дұрыс жазылмағанын және Еуропалық қамау ордері прокурорларға ұсынған мүмкіндіктерді жеткілікті түрде нақтыламағанын айтты. Сот шешімінен кейін бірнеше сағат өткен соң, неміс полициясы терроризм күдіктісі Мамун Дарказанлиді босатты, оған Испанияға экстрадициялау жоспарланған еді, онда ол әл-Қаидамен байланысты деген күдік бар. 2009 жылы Германияның экономика министрі Карл Теодор цу Гуттенберг жаңа банкроттық заңнамасын жасауды сырттан тапсырыс беруді шешкенде, Зиприс Гуттенбергті салық төлеушілердің ақшасын ысырап еткені үшін және заңнаманы дайындауды қадағалау оның емес, оның министрлігінің міндеті болғаны үшін сынады. 2010 жылы Конституциялық сот телекоммуникациялық компанияларды телефон, электрондық пошта және интернет трафигі туралы деректерді сақтауға міндеттейтін заңның конституцияға қайшы екенін анықтады; бұл заң Зиприс Еуропалық Одақтың нұсқауларын іске асыру мақсатында енгізген болатын. 2005 жылғы федералды сайлаудан кейін үкімет құру жөніндегі келіссөздерде Зиприс СДПК делегацияларын әділет, тұтынушылардың құқықтарын қорғау және ішкі істер жөніндегі жұмыс топтарында басқарды; оның ХДС/ХСС-тан төрағалық етушілері тиісінше Вольфганг Босбах, Хорст Зеехофер және Вольфганг Шойбле болды. 2007 жылы неміс прокурорлары 2003 жылдың соңында Македонияда Халед эль Масриді ұрлауға қатысқан деген күдікпен 13 күдікті ЦРУ агентіне қатысты тұтқындау ордерлерін шығарғаннан кейін, сондай-ақ оны 2004 жылдың қаңтарында Бағдат арқылы Ауғанстандағы құпия ЦРУ түрмесіне жеткізгені үшін, Зиприс ЦРУ агенттерін одан әрі тергеуден бас тартты. Олардың есімдері әлі де Интерполдың іздеу тізімінде болғанымен, АҚШ оның заңдылығын мойындамайтынын мәлімдеді. Зиприс АҚШ үкіметі оған агенттерді тұтқындамайтынын және ұстап бермейтінін түсіндірді. Соңында ол сәттілік мүмкіндігі аз болғандықтан, оларды экстрадициялауға тырысудың мәні жоқ деген қорытындыға келді. Израиль мемлекетінің құрылғанына алпыс жыл толуына орай, Зиприс 2008 жылдың наурыз айында Иерусалимде Германия мен Израиль үкіметтерінің бірінші бірлескен отырысына қатысты. 2009 жылы Ричард Уильямсонның ісінде Зиприс Германия үкіметі епископ өзінің сөздерін нақты қайтарып алмаса, оған қарсы қудалау салғанын айтты. 2009 жылы Зиприс Германиядағы Google Books кітапхана жобасына қарсы күреске жетекшілік етті. Stuttgarter Nachrichten газетінде ол Google-ді "жарайсыздан тыс заңсыз" әрекет жасады деп айыптады.

Парламент мүшесі, 2009-2017

2009-2013 жылдар аралығында Зиприс Германия Федеративтік Парламентінің судьяларды сайлау жөніндегі комитетіне (Wahlausschuss) мүше болды, ол Германия Федеративтік Конституциялық Сотының судьяларын тағайындаумен айналысады. 2009 жылдан бастап ол Федералды сот (BGH), Федералды әкімшілік соты (BVerwG), Федералды салық соты (BFH), Федералды еңбек соты (BAG) және Федералды әлеуметтік соты (BSG) судьяларын тағайындауды жүзеге асыратын парламенттік органның да мүшесі болды. 2013 жылғы сайлау алдында Пир Штайнбрук Зипристі Социал-демократтардың Ангела Меркельді канцлер лауазымынан ығыстыру науқанына арналған көлеңке кабинетіне қосты. Науқан барысында Зиприс тұтынушылардың құқықтарын қорғау жөніндегі көлеңке министрі қызметін атқарды. Сайлаудан кейін «Үлкен коалиция» құру бойынша келіссөздерде ол сандық саясат жөніндегі жұмыс тобындағы SPD делегациясын жетектеді, оның тең төрағасы ХСС-тен Дороте Бар болды. 2013 жылдың желтоқсанында үлкен коалиция құрылғаннан кейін Зиприс Федералды экономика және энергетика министрлігінде Парламенттік мемлекеттік хатшы болып тағайындалды. 2014 жылдың қаңтар айында ол үкіметтің авиация және ғарыш саясаты бойынша үйлестірушісі болды. 2014 жылдың ақпан айында Зиприс Германия Президенті Йоахим Гаукпен бірге Үндістанға мемлекеттік сапар жасады, онда олар премьер-министр Манмохан Сингх және Соня Ганди сияқты тұлғалармен кездесті. 2016 жылдың маусым айында Зиприс 2017 жылғы федералды сайлауға қатыспайтынын және парламенттік мерзім аяқталғаннан кейін саяси мансабынан кететінін жариялады.

Экономикалық істер және энергетика министрі, 20172018

Франк Вальтер Штайнмайердің федералды президенттікке кандидат ретінде көрсетілуінен кейін үкіметтік құрамдағы өзгерістер кезінде Зиприс 2017 жылдың 27 қаңтарында Экономикалық саясат және энергетика министрі болып тағайындалды. Ол Штайнмайерден Сыртқы істер министрі лауазымын алған Зигмар Габриельдің орнын басты. Лауазымда болған кезеңінде Зиприс Германияның сол кездегі екінші ірі әуе компаниясы Air Berlin-ді сақтап қалу бойынша үкіметтің күш-жігерін жетекшілік етті. Компания 2017 жылдың тамызында банкроттықтан қорғануға өтініш берген кезде, ол 150 миллион еуро (176 миллион доллар) көлемдегі көпірлік қарыз беруге рұқсат берді. Бұл Air Berlin-ге үш ай бойы ұшақтарын әуеде ұстауға және Lufthansa-мен келіссөздер жалғасып жатқанда Германиядағы 7200 жұмыскерінің жұмыстарын сақтауға мүмкіндік берді. 2017 жылғы федералды сайлаудан кейін канцлер Ангела Меркель басшылығымен төртінші коалициялық үкімет құру бойынша келіссөздерде Зиприс Томас Стробл және Александр Добринтпен бірге экономикалық мәселелер жөніндегі жұмыс тобын басқарды.

Кейінгі мансап

2019 жылдан 2023 жылға дейін Zypries Германияның несиелік басқару, борышты өндіріп алу және борышты сатып алу секторының ұлттық қауымдастығы BDIU-ның омбудсмені қызметін атқарды. 2020 жылы ол Volkswagen компаниясының шығарындылар жанжалынан кейін, Volkswagen және Германияның тұтынушылар ұйымдары федерациясы (VZBV) арасындағы келісімді іске асыруда ұқсас рөл атқарды. 2021 жылы ол Тео Вайгельмен бірге Wirecard жанжалына қатысы бар екенін бағалау үшін Ernst & Young аудиторлық фирмасы құрған тәуелсіз сарапшылар комиссиясының тең төрағасы болып тағайындалды. 2023 жылдан бері Zypries Германияның Schufa жеке несие бюросында омбудсмен қызметін атқарып келеді.

Саяси ұстанымдар

Zypries Google, Facebook, Amazon және Apple Inc. компаниясының iTunes сияқты интернет-платформаларға қол жеткізуді қатаң реттеуді қолдайтын адам ретінде танылады. 2014 жылдың қараша айында Zypries және оның француз әріптесі Axelle Lemaire Германия және Франция үкіметтерінің атынан Еуропалық комиссияға жолдаған бірлескен хатта, "маңызды" цифрлық платформалар телекоммуникация нарықтары үшін қолданыстағы ережелерге, жеке регламентке немесе арнайы антимонополиялық ережелерге енгізілуі мүмкін екенін ұсынды. Zypries Біріккен Ұлттар Ұйымының Парламенттік Ассамблеясын құру науқанының жақтаушысы болып табылады, бұл ұйым Біріккен Ұлттар Ұйымын демократиялық түрде реформалауды жақтайды.

Даулар

2006 жылы АҚШ пен Германия арасындағы ұзақ дипломатиялық дауды аяқтаған Зиприс АҚШ Холокост еске алу мұражайында Германия үкіметінің Бад-Арольсен қаласындағы Халықаралық іздестіру қызметінде сақталған архивтерді ашуға ондаған жылдар бойы қарсылық көрсетуін тоқтататынын мәлімдеді. 2007 жылдың 3 маусымында Зиприс Мюнхенде өткен G8 әділет министрлерінің мәжілісінде жоғалып кеткен британдық бала Мадлен Макканн балаларды зәбірлеу үшін сататын топтардың бірімен ұрланған болуы мүмкін деген пікір білдіргені салдарынан дау туды. 2007 жылы канцлер Ангела Меркель мен Далай-ламаның кездесуіне жауап ретінде Қытай қытай заңгерлері мен Зипристің зияткерлік меншік құқықтарын қорғау жөніндегі жоғары деңгейдегі кездесуін тоқтатты. Кейін Германия Әділет министрлігі мәлімдеме жасап, кездесудің «техникалық себептермен» өтпегенін хабарлады. 1998 жылдан 2005 жылға дейін сол кездегі канцлер Герхард Шредердің әлеуметтік-демократтарымен коалиция құрған оппозициялық Жасылдар партиясы да Меркельдің бұл позициясын жоғары бағалады.