Кіріспе

Угандалық саясаткер (1948 жылы туған)

Джанет Каинембабази Мусевени (туған аты Катаха; 1948 жылдың 24 маусымында туған) – 1986 жылдан бері Уганданың бірінші ханымы болып табылатын угандалық саясаткер. Ол президент Ювери Мусевениге үйленген және төрт баласы бар. 2016 жылдың 6 маусымынан бері Білім және спорт министрі қызметін атқарып келеді, алайда оның өзінің білім алу тарихы күмәнді. Бұрын 2011 жылдың 27 мамырынан 2016 жылдың 6 маусымына дейін Уганда кабинетінде Карамоджа істері жөніндегі министр болып қызмет еткен. Сондай-ақ, 2011-2016 жылдар аралығында Нтунгамо ауданының Рухама округінен сайланған Парламент депутаты болды. 2011 жылы «Өмір жолым» атты автобиографиялық кітабын жариялады.

Ерте өмір және неке

Джанет Каинембабази Катааха Эдвард Биори мен Мутеси ханымның отбасында Нтунгамо ауданындағы Каджара округінде дүниеге келген. Ол Киамате бастауыш мектебінде және Угандадағы Бверянянги қыздар орта мектебінде оқыған. 2015 жылғы 30 қазанда Уганда Христиан Университетінен ұйымдастырушылық басшылық және менеджмент саласы бойынша магистр дәрежесін алды. Джанет Мусевени 1971 жылы Иди Амин Милтон Оботе үкіметін әскери төңкеріс арқылы құлатқанда, Уганданы тонау себебімен елден кетуге мәжбүр болды. Ол 1973 жылғы тамызда Йовери Мусевениге тұрмысқа шықты. 1979 жылғы сәуірде Иди Аминнің режимі құлағаннан кейін ол күйеуімен бірге Танзаниядан Угандаға оралды, онда ол елден қуылған күйінде тұрған болатын. 1981 жылғы ақпанда Йовери Мусевени президент Оботе үкіметіне қарсы партизан соғысын бастағанда, Джанет Мусевени және оның балалары Найробиге, Кенияға көшіп, 1983 жылға дейін отбасылық достарымен бірге тұрды. 1983 жылы олар Швецияның Гётеборг қаласына көшіп, Йовери Мусевенидің Ұлттық қарсылық армиясы Кампалада билікті басып алғаннан кейін төрт ай өткен 1986 жылдың мамырына дейін сол жерде тұрды.

Мансап

Джанет Мусевени 1986 жылдың соңында жеке көмек агенттігі – Уганда әйелдерінің жетімдерді құтқару жөніндегі күшін (UWESO) құрды, ол өзінің босқын ретінде алған тәжірибесімен қалыптастырды. Ол 1990 жылдары Угандадағы ВИЧ/ЖҚС науқандарына қатысып, Угандада тек қана ұстану арқылы жыныстық тәрбие беруді қолдаған радикалды пастор Мартин Семпамен байланыс орнатты. 2005 жылғы қарашада ол 2006 жылғы ақпандағы жалпы сайлауда Рухама округінің парламенттік орынды талап ететінін жариялады. Ол Демократиялық өзгерістер форумының үміткері Августин Рузинданаға қарсы сайысқа түсіп, үлкен артықшылықпен жеңіске жетті. 2011 жылғы наурыз айында ол тағы бес жылдық мерзімге қайта сайланды. 2009 жылдың 16 ақпанында Джанет Мусевени күйеуі, президент Йовери Мусевенимен Карамоджа істері жөніндегі мемлекеттік министр болып тағайындалды. 2011 жылдың 27 мамырында ол Карамоджа істері жөніндегі министр, сонымен қатар Карамоджа істері жөніндегі мемлекеттік министр болып тағайындалды. 2016 жылдың 6 маусымында күйеуінің президенттікке қайта сайлануынан кейін ол Білім және спорт министрі болып тағайындалды.