Кіріспе

жоқ Кейбір елдерде мысықтар, итттер және экзотикалық жануарлар сияқты үй жануарларының саны артық. АҚШ-та жыл сайын 6-8 миллион жануарлар паналау орталықтарына әкелінеді, олардың шамамен 3-4 миллионы кейіннен өлтіріледі, оның ішінде 2,7 миллионы дені сау және асырап алуға жарамды деп саналады. Қажетсіз үй жануарларын табиғатқа босату аумалы-төңкергіш экожүйеге зиян келтіруі мүмкін (мысалы, Флориданың Эверглейдс аймағына экзотикалық жыландардың енгізілуінің әсері).

Бахрейн

Бахрейнде 2000 жылдардың басынан бері бауырсақтардың саны артып келеді, ал 2010 жылдардың соңында жағдай бақылаудан шығып, бауырсақтар мен олардың балаларын адамдық емес өлтіру (немесе өртеу) туралы шағымдар көптеген пікір таластарын тудырды. Екінші жағынан, 2014 жылдан бері Бахрейн жануарларға қатыгездіктің алдын алу қоғамы (BSPCA) заң қабылдап, үкіметтен бауырсақтарды ұстап, тоқтатып, қайтару (CNVR) бағдарламасын қолдауға шақырды. Фермаларға жиі шабуылдар жасалды, шейха Марва бинт Абдулрахман Әл Халифа да бұл мәселеге үлес қосып, Бахрейннің бауырсақтар қоғамымен бірлесіп, оларды одан әрі шабуылдардан қорғау үшін оларды тоқтату және қайта оңалту мақсатында баспана (қамқорлық орталығы) салуға шешім қабылдады.

Канада

Канадалық гуманистік қоғамдар федерациясы (CFHS) 1993 жылдан бері Канада жануарларды сақтау орталықтарынан статистика жинап келеді.

Америка Құрама Штаттары

Баспаналарға әкелінген жануарлар мен АҚШ-та олардан кейін евтаназияға ұшыратылған жануарлар туралы есептердің сенімділігі күмәнді. АҚШ-тың Жануарларды қорғау қоғамы баспаналар туралы статистиканы былай деп ескертеді: "АҚШ-тағы жануарларды қорғау орындары мен баспаналары үшін бірыңғай деректерді жинау жүйесі жоқ. Бұл есептер (бұрынғы) Ұлттық үй жануарлары популяциясын зерттеу және саясат кеңесі ұсынған ақпаратқа негізделген". Зерттеу көрсеткендей, 4 миллион ит баспанаға түскен, ал олардың 2,4 миллионы (немесе 60%) евтаназияға ұшыраған (203-бет). Колорадо штаты университетінің түлектері және басқа да колледждердің түлектері жүргізген бірнеше сұхбаттасуда 3000-нан астам үй жануарларының иесінен олардың жануарларын тастауы туралы сұралған. Осы иелердің арасында 3600-ға жуық ит және олардың балапандары, сондай-ақ 1400 мысық және олардың балапандары тасталған. Университет зерттеулеріне сәйкес, үй жануарларын тастаудың басты себептерінің бірі – үйдегі басқа жануарлармен қарым-қатынастағы мәселелер, иесінің жеке қиындықтары, үй иелерінің жануарларды ұстауға рұқсат етпеуі және қаржылық шығындар. Университет тастаудың басты себебі – адамдарға қатысты агрессия екенін анықтады. Canine Journal жүргізген үшінші тарап зерттеулеріне сәйкес, 74 адамның біреуі ит шағуынан зардап шегеді. Дегенмен, кейбір тұқымдар басқаларына қарағанда көбірек шағады. ASPCA мәліметінше, жануарлардың мінез-құлқымен байланысты мәселелерден басқа, тастаудың тағы екі маңызды себебі – отбасылық жағдайлар мен тұрғын үй мәселелері. ASPCA "жануарларды қайта орналастыру" туралы статистика ұсынады, оған сәйкес, осы жануарлардың 37%-ы дос немесе туысқандарымен қайта орналастырылады. Көптеген адамдар бұл соңғы шара деп қаласа да, тасталған жануарлардың 36%-ы баспанада жаңа "үй" табады. Жыл сайын 6,5 миллион үй жануары баспанаға түседі, бұл баспаналардың жануарлармен толып кетуіне себеп болады. Көптеген баспаналар осы жануарлардың барлығын асырап алуға шамасы келмейді, бұл, өкінішке орай, көптеген жануарлардың евтаназияға ұшырауына әкеледі.

Саптамалы жануарлар

Американдық үй жануарлары өнімдері қауымдастығы таза тұқымды мысықтар АҚШ-тағы үй жануарлары мысықтарының тек 5-6% құрайтынын, ал халықтың артуының басты себебі аралас немесе кездейсоқ шаруашылыққа алынған жануарлар екенін, таза тұқымды мысықтардан бас тартудың мәні аз болады деп мәлімдейді. Американдық Кеннел Клубы (АКК) және Мысықтарды сүйетін қауымдастық (CFA) таза тұқымды иттер мен мысықтардың артықшылықтарына уақыт өте келе олардың аң аулау, құтқару, көмек көрсету және басқа да қажеттіліктер үшін пайдалы белгілі бір қасиеттерін көрсету үшін дамығанын жатқызады. АКК-нің пікірінше, жануарларға қатыгездік көрсету және немқұрайлылық АҚШ-тың барлық аймақтарында заңмен тыйымдалған, ал жауапсыз көбейту мәселесін шешу үшін жауапты шаруаларды немесе таза тұқымды жануарларға деген сұранысты кінәлаудың орнына заңды тиімді қолдану қажет.