Кіріспе

Ай ерекшелігі Sinus Roris /'//aɪ//n//ə//s// //'//r//oʊr////s/ (латынша sinus rōris "Жауын шығанағы") – Айдың жақын жағындағы қараңғы, базальтты жазық, ол Oceanus Procellarum мұхитының солтүстік жиегінің жалғасы болып табылады. IAU анықтаған селенографиялық координаттары: 54.0° С, 56.6° Б, ал диаметрі 202 км.

Сипаттамалары

Айдың дәстүрлі номенклатурасына сәйкес, бұл нысан кішкентай мөлшеріне байланысты синус (шығанақ) деп аталды, бірақ ол айлық теңізге (маре) ұқсас көптеген қасиеттерге ие. Басқа мариялар сияқты (оның ішінде Oceanus Procellarum), бұл Айдың жақын жағындағы қараңғы, базальтты аймақ, ол кейіннен магмамен толтырылған, содан кейін тегіс, қараңғы жазықтарға қатайған соққы кратерлері арқылы пайда болды деп есептеледі. Бұл нысанның шекарасы біршама белгісіз. Шығанақтың батыс шетін Марков және Оенопид кратерлері, солтүстікке қарай Бэббидж және Оңтүстік кратерлері жиектейді. Шығыс шетінде ол Mare Frigoris теңізіне жалғасады. Көптеген селенографтар Sinus Roris өлшемдерімен еркіндік танытты. Ай карталары көбінесе осы шығанақтың ресми өлшемдерінен әлдеқайда үлкен аймағын көрсетеді. Бұл жерлер батыста Герард және Репсольд кратерлеріне дейін, шығыста Харпалус кратеріне дейін, ал оңтүстікте 44° солтүстік ендікке дейін, Монс Рюмкерге жақындауға дейін созылуы мүмкін. Ресми координаттар осы шығанақты орналастыратын аймақта оңтүстікке қарайғы мареге қарағанда альбедосы жоғары, бұл солтүстікке қарайғы соққылардан шашылған материалдың жиналуынан болуы мүмкін. Вернер фон Браунның Айға қону туралы алғашқы ұсыныстары Sinus Roris аймағында тұрақты Ай базасын құруды көздеді. Бұл ұсыныстар, көп өзгертілген түрінде, Аполлон жобасына әкелді. Артур Кларктың 1961 жылғы "Ай шаңырағының құлауы" романы Sinus Roris ішінде орналасқан ойдан шығарылған "Сығу теңізінде" өрбиді.