Кіріспе

Олбанидегі қарағайлы дала, Нью-Йорк

Олбани қарағайлы даласы, жергілікті тұрғындарда қарағайлы дала деп аталады, әлемдегі ең ірі құрлықтағы қарағайлы далалардың бірі. Ол Нью-Йорктің Астаналық округінде, Олбани және Шенеқтади округтерінде, Олбани және Шенеқтади қалалары арасында орналасқан. Олбани қарағайлы даласы мыңдаған жылдар бұрын, Олбани мұздық көлінің тартылуынан кейін пайда болды. Олбани қарағайлы даласы – бір кезде 40 шаршы мильді (104 км²) жапқан қарағайлы даланың қалған жалғыз дамытпаған бөлігі. 2008 жылға қарай ол Олбани қарағайлы даласы қорығының (мемлекеттік табиғат қорығы) барлық учаскелерін, осы қорғалған учаскелерді байланыстыратын жерлерді және қорыққа жақын орналасқан кейбір айналасындағы аумақтарды қамтыды. Вудлон қорығы және Шенеқтади округінің айналасындағы аудандар – Пайн Буштың батыс бөліктері, Олбани округіндегі Олбани қарағайлы даласы қорығынан географиялық тұрғыдан бөлінген. Еуропалық қоныс аударушылар тарихи тұрғыдан шөл және өтуге қауіпті деп санаған Пайн Буш, Нью-Йорктің Астаналық округі мен Гудзон аңғарының тарихи, мәдени және экологиялық байлығы ретінде қарастырылады. Бұл жерде Карнер көк көбелегі мекендейді, ол 1944 жылы автор Владимир Набоков Пайн Буштан алынған типтік үлгіні пайдаланып алғаш рет анықтаған, құрып бара жатқан түр. 2014 жылы Олбани Пайн Бушы Ұлттық саябақтар қызметімен Ұлттық табиғи ескерткіш ретінде тағайындалды.

Еуропалық отарлау

Шамамен 10 000 жыл бұрын Американың түпкі тұрғындары Пайн Буш аймағына көшіп келді. Еуропалықтар 17 ғасырдың басында келгенде, аймақта екі топ тұрды: Мохаук өзенінің батысындағы Мохаук тайпасы және шығысындағы Гудзон өзенінің бойындағы Могикан тайпасы. Форт-Оранж тұрғындары үшін Арент ван Керлер құрған Мохаук өзені бойындағы елді мекен "қайың далаларының ар жағында" болды, сондықтан Шенеқтади атауы (әртүрлі жазулармен) сол жердегі ауылмен байланысты болды. 1664 жылы голландтар Жаңа Нидерландтың барлық колониясын, соның ішінде Олбани мен Шенеқтадиді ағылшыздарға тапсырды. "Патша жолы" деп аталған жол – бұл Мохаук тайпасының аңғардың батысынан Пайн Буш арқылы Гудзон мен Мохаук өзендерінің қосылған жеріне басқа тайпалармен сауда жасау үшін ұзақ жылдар бойы пайдаланған жаяу жолдардың жиынтығы. Бұл аймақ кейіннен голландтық Форт-Оранждың орны болды. Шенеқтади құрылғаннан кейін бұл атау екі елді мекен арасындағы маңызды жолға айналды, бірақ 18 ғасырдың ортасына дейін ол жаяу жолдан асып түспеді. 1699-1707 жылдардағы соғыс кезінде Олбани тұрғындары Фредерик фортында орналасқан үлкен армия үшін Пайн Буштан отын жинады. Француз және үнді соғысы кезінде британдық әскерлер өз күштерінің пайдалануы үшін жолды едәуір жақсартты. Соғыстан кейін ол Мохаук аңғарына батысқа көшіп бара жатқан көптеген қоныс аударушылар қолданды. Уақыт өте келе, автокөлік жолдары мен теміржолдар Пайн Буштың бір бөлігін қоныстануға, егіншілікке және жермен айналысуға ашты. Алғашқы тұрғындардың бірі – Теофил Россл, ол қазіргі Росслвилл ауылында үлкен ферма мен усадьбаға ие болды. Ол Пайн Буштың құмды топырағы "дүниедегі жемістер үшін ең жақсы жер" екенін мәлімдеді. Уотервлиет қаласы бас тартқаннан кейін. Бұл аумақтың бір бөлігі 1910 жылы Олбаниге берілді, соның нәтижесінде қазіргі шекарасы белгіленді. Бұл заңда (Нью-Йорк заңдарының 375-тарауы, 1910) Пайн Буш "қаланың қазіргі шекара сызығының батысында жатқан және көп бөлігі бұрынғы және бос жер, оның меншік иесі белгісіз" деп сипатталды. Бұл заң Олбаниге жаңадан қосылған аумақты жер телімдеріне бөлуге және Ренсселер көлінің су құбырымен ескі қала шекарасын байланыстыру үшін саябақ жүйесі үшін жер сатып алуға рұқсат берді. 1912 жылы Олбани қаласы қаланың көркі үшін белгілі сәулетші Арнольд Брюннер мен ландшафт сәулетшісі Чарльз Даунинг Лейге зерттеу жүргізуді тапсырды, ол "Олбаниді зерттеулер" деп жарияланды. Бруннер мен Лей Ренсселер көлінің су құбыры меншігін жаңа табиғи саябақтың ядросы ретінде пайдалануды ұсынды, көбінесе жерді өз табиғи күйінде қалдыруды жөн көрді; "[әрине, оған неғұрлым аз әрекет етілсе, соғұрлым жақсы". Қала мұнда саябақ үшін жер сатып алмады, ал бастапқы су құбыры меншігінің бөліктері келесі ғасырда бөлшектеп сатылып, дамытылды. 1950 жылдары Нью-Йорк штатының магистралі (Interstate 90) Пайн Буш арқылы салынды, бұл оның мекендеу ортасы мен экологиясын бұзды. 1950 және 60-шы жылдары W. Averell Harriman State Office Building Campus және SUNY Albany uptown кампусы құрылысы жүргізілді. 21 ғасырда қалған Пайн Буш 1950 жылға дейін болған игерілмеген жерлердің шамамен 10% -ын құрайды. 1960 жылдары ұзақ жылдар бойы қала әкімі болған Эрастус Корнинг 2-ші Вашингтон даңғылын кеңейтуді іске қосты, бұл Вашингтон даңғылын Фуллер жолынан батысқа қарай Пайн Буш арқылы Нью Карнер жолына (Нью-Йорк жолы 155) дейін кеңейтетін төрт жолақты магистраль. Бұл Пайн Буштың және қаланың батыс бөлігінің жүрегін дамытуға ашты және "Пайн Буштың жүрегіне пышақ" деп сипатталды. Көп ұзамай жарыс жылқыларының иесі және қаланың ірі құрылысшысы Нил Хеллман пәтерлер, дүкендер, кеңселер, бір-екі мектеп, өрт сөндіру және полиция бөлімшесі болатын үлкен "қала ішіндегі қала" салуды ұсынды. Қала әкімі Корнинг бұл жерде 10 000-15 000 адам тұрады деп есептеді. Экологтар мен жергілікті топтар күресіп, ақыры бұл ұсынысты жеңді. 1972 жылы қала әкімі Корнинг археолог Дон Риттнерге Король жолындағы Труакс тавернасын қазу үшін 500 доллар сыйға тартты. Риттнер тавернаның күрделілігі мен құрылымы туралы бұрынғы тарихи сенімдерді жоққа шығарды. Ол тавернаның еденінің астында бірнеше қаңқаларды тапты, бұл тавернада кісі өлтіру болғаны туралы қауесеттерді растауы мүмкін. Мэр Корнинг Пайн Буш жерін қалалық қорық ретінде ең үлкен сатып алуды қолдағанмен, ол сонымен қатар Олбани полигонын Пайн Бушқа орналастыруды, Вашингтон даңғылын кеңейтуді және оның 42 жылдық әкімдік қызметі кезінде болған көптеген дамуды мақұлдады. Бұлардың барлығы Пайн Бушқа зиян келтірді. 1967 жылы Олбани су құбыры/Пайн Бушқа тиесілі аумақтың бір бөлігі Колони қаласындағы Централ даңғылындағы дамытушыларға сатылды, олар Солтүстік жол сауда орталығын салды. Екі жылдан кейін қала полигонын Пайн Бушқа көшірді. Вашингтон даңғылының кеңейтілімінен тыс Пайн Буштың ортасындағы "Дюналар" жеке тұрғын үйлерді салу 1970-ші жылдардың ортасында салынды. Осы дамуларға жауап ретінде, мекендеу ортасының болашағына алаңдаған азаматтар 1978 жылы "Пайн Бушты сақтау" ұйымын құрды. Ұйым келесі ондаған жылдар бойы далалардағы одан әрі дамуды тоқтату үшін сотқа шағымдануға тырысты. Белсенді топ Гилдерланд қаласындағы Кроссгейтс сауда орталығының құрылысына қарсы болды. Алғаш 1978 жылы ұсынылған, ол 1984 жылы аяқталды, содан кейін 1994 жылы 1,5 миллион шаршы футқа еселенді, Нью-Йорктегі үшінші ең ірі сауда орталығына айналды. 1990-шы жылдардың соңында сауда алаңын тағы да еселеуге, 2 миллионнан астам шаршы фут қосымша сауда алаңына, сондай-ақ 12 қабатты қонақ үйге, боулинг, коньки тебу, мини-гольф және футбол сияқты іс-шараларға қарсы кең ауқымды аймақтық наразылық болды, ақыры жоба 1999 жылы тоқтатылды. 1985 жылы Пайн Буш жерін қорғау үшін мемлекеттік басқарылатын қорық құру туралы заң комитеттен шыға алмады. Заң келесі жылы Ассамблея депутаты Роберт Коннор (D) New City тарапынан ұсынылды. Заңға қарсы шыққан жергілікті саясаткерлердің қатарында Олбани мэрі Томас Уэлен III болды, ол Ассамблея депутаты Коннормен бірқатар хаттарда пікір келістірді. Коннор: "Егер мэр Пайн Буштың толық жойылуына рұқсат берсе, Олбани қаласы қарағайлы далалардың орнына ежелгі археологиялық қиратысқа айналады", - деді. Ассамблея депутаты Арнольд Проскин (R) Колони, ұсынылған қорықтың бір бөлігі кіретін округі, заң жергілікті қауымдастықтардың дамуын бақылауын шектеуге мүмкіндік беретін тағы бір мемлекеттік агенттік (Аддирондак паркі агенттігі сияқты) құруға бағытталғандықтан қарсы болды. Заң шығарушы орган 1988 жылы Олбани Пайн Буш қорық комиссиясын құрды. Оның құрамына Нью-Йорк штатының қоршаған ортаны қорғау департаментінің, Нью-Йорк штатының саябақтар, демалыс және тарихи ескерткіштер кеңсесінің, Табиғатты қорғау қорының, Колони және Гилдерланд қалаларының, Олбани қаласының, Олбани округінің өкілдері және губернатор тағайындаған төрт жеке азамат кіреді. Қала 2010 жылғы кеңейтуге келісім беру үшін Пайн Буш мекендеу ортасын қалпына келтіруге 18 миллион доллар жұмсауға міндеттенді. 1969 жылы Олбани полигонын ашқанда, Шенеқтади қаласы өзінің Пайн Буштан жалғыз бөлігін Вудлоун қорығы ретінде бөліп қойды, оны "мәңгілік жабайы" қорық деп белгіледі. Содан бері көптеген дамытушылар қалаға даму ұсыныстарымен жүгінді. 2009 жылы Шенеқтади округі Нискаюна қаласындағы жақын жердегі парктік жер ретінде қорғауға кірісті, бұл Вудлоун Пайн Барренс-Ветлендс кешенінің бір бөлігі, ол Вудлоун қорығымен шектеседі. Округ бұл мүлікті қалаға берді. Бұл әрекет үлкен жоспарларға толықтыру жасады...

Олбани Пайн Буш зерттеу орталығы

Олбани Пайн Буш Дискавери Орталығы – Нью-Йорк штатының Олбани қаласында орналасқан табиғат орталығы. Орталық Олбани Пайн Буш қорығының табиғи тарихы, геологиялық және мәдени маңызы туралы көрмелер мен іс-шараларды ұсынады. Орталық мектеп топтарына арналған оқу бағдарламалары, бағытталған жаяу серуендер, лекциялар және сабадан кейінгі бағдарламалар сияқты қоғамдық бағдарламаларды ұйымдастырады, олардың барлығы Пайн Буш қызметкерлерімен жүргізіледі. Бұдан өзге, Пайн Буш Дискавери Орталығының қызметкерлері қоғамдық мүшелерге Пайн Бушты сақтауға қатысуға мүмкіндік беретін, жағымсыз түрлерді жою бағдарламалары сияқты шараларды өткізеді. Пайн Буш Дискавери Орталығы сондай-ақ, азаматтық ғылымды қолдау үшін, мысалы, құмырсқаларды жинау сияқты бағдарламаларды жүзеге асырады, онда қатысушылар құмырсқаларды жинап, анықтай алады және Пайн Буш қызметкерлеріне олардың қорғау жұмыстарын бақылау үшін қажетті деректерді ұсынады. Орталық Нью-Карнер-роудтағы бұрынғы SEFCU несие одағы банкінің бөлімшесінде орналасқан.

География

Пайн Буш Нью-Йорк штатындағы Аппалачи таулы аймағының Гудзон аңғары бөлігінде орналасқан және Олбани қаласының, Олбани округінің Колони және Гилдерленд қалаларының, сондай-ақ батыстағы Скенектади округінің бір бөлігін қамтиды. Пайн Буш қарағайлы далаларды ғана емес, сонымен қатар далалық шөптердің жайылымдарын, солтүстік және оңтүстік жағынан өсетін орман түрлерін, және көптеген шатқалдар мен ылғалды жерлерді де қамтиды. Пайн Буштың биіктігі теңіз деңгейінен 79 метрден (260 фут) 110 метрге (360 фут) дейін жетеді. Көлдің жағалауында, қазіргі Хадсон және Гленс-Фоллс қалалары арасында көлдік құмдар жиналған, осыдан Гудзон аңғарының құмды жазығы пайда болған. Пайн Буш ішіндегі шатқалдарда қарағай, солтүстік жапырақты және Аппалачи қарағайлы ормандары орналасқан. Қарағай-жапырақты ормандарда ақ қарағай және сары қайың (Betula alleghaniensis) сияқты түрлер басым, олардың арасында сирек қызыл клен, сиқыршы қарағай (Hamamelis virginiana) басымдығымен бұталы қабат, ал шөптесін қабаты әртүрлі шөптерден, мүктерден және лишайлардан тұрады. Аппалачи қарағайлы орманында бір немесе бірнеше емен түрлерінің ағаш қабаты бар, негізінен қара емен, ақ емен және қызыл емен (Quercus velutina, Quercus alba және Quercus rubra); олар қарағай және кейбір ақ қарағайлармен араластырылған, ал бұталы қабаты көбінесе қызыл жемісті бұталармен, әдетте көкжидек пен қара жидекпен басым. Пайн Буштың солтүстік шекарасында және шатқалдардың түбінде батпақтар мен ылғалды жерлер кездеседі. Шамамен жазғы су тоғандарының картасы жасалған, олар жер асты суларымен толығатын, шөптер, осоттар, шөптер және төменгі бұталар басым болатын тоғандар. Саламандрдың үш түрі – Джефферсон саламандры (Ambystoma jeffersonium), көк дақты саламандр (Ambystoma laterale) және дақты саламандр (Ambystoma maculatum) – штаттың ерекше қорғауындағы жануарлар болып саналады. Таптық бақа (Clemmys guttata) және орман бақасы (Clemmys insculpta) да ерекше қорғауға алынған жануарлар. Бұл аймақ штат деңгейіндегі маңызды құс аймағы ретінде тіркелген. Олбани Пайн Бушында шамамен 45 түр құс көбейеді (1985 жылғы Нью-Йорк штатының Құс көші-қоны атласына сәйкес), бұл аймақ үшін кең таралған түрлер. Пайн Буш және оның айналасында 32-ге жуық ұсақ сүтқоректілер түрі табылған.