Кіріспе

Бағмати провинциясындағы муниципалитет, Непал, көбелектер туысы. Банепа – Непалдың орталық бөлігінде, теңіз деңгейінен шамамен жоғары биіктікте, Катмандудан шамамен шығысқа қарай орналасқан аңғардағы муниципалитет және тарихи қала. 2011 жылғы Непал халық санағы бойынша халқы 67 690 адамды құрайды. Банепаның басты тартымдылығы – қаланың солтүстік-шығысында, Рудрамати өзенінің жанында орналасқан Чандешвори храмы. Данешвор храмы қаладан оңтүстікке қарай 1 км қашықтықта орналасқан. Банепа сонымен қатар Генеш құдайының сегіз храмы, Нараянтан (Нараян құдайының храмы), Бхимшентан (Бхимшен құдайының храмы) және сегіз түрлі көлдерімен де белгілі.

Бәнепаның ұмытылған мейрамдары

Жоғарыда аталған мерекелер әлі де өткізілуде. Бірақ олардан өзге де көптеген мерекелер болған, олар түрлі себептермен тоқтатылған. Олардың кейбіреулері төмендегідей: Кумари Нритя (कुमारी नृत्य) шамамен 108 жыл бұрын тоқтатылған. Нараян мен Бхимсен; Бокахаха Джатра (बाेकखः जात्रा) Аксая Тритияда (अक्षयतृतीया), Карунамая Джатра да шамамен 103 жыл бұрын тоқтатылған. Тағы да көптеген мерекелер тоқтатылып, ұмытылған.

Қазіргі жағдай

Пунямата өзені, ішкі сумен қамтамасыз етудің, суарудың және көптеген басқа да іс-әрекеттердің маңызды көзі болған, күннен-күнге ластануда. Пунямата өзенінің жағасы қатты қалдықтарды төгуге арналған орынға айналған. Кәріз сулары ешқандай тазалаусыз тікелей өзенге құйылып, басқарылмайтын түрде өзен суына кері әсер етіп отыр. Жергілікті өнеркәсіптерден шығатын қалдықтар өзен суын қара түске бояды. Айналасындағы ауыл да ластануда. Банепа – 5 мың шаршы метр аумақты шағын елді мекен болғанымен, халық тығыздығы өте жоғары. Банепаның жол арқылы басқа елді мекендермен байланысы бар болғандықтан, күніне шамамен 300 автобус, микроавтобус, жеке автомобиль, жүк көлігі және мотоциклдер көлік тасымалына көмектеседі. Бұған қоса, аталған көліктерден шығатын газдар Банепаның қоршаған ортасын ластайды. Каврепаланчок ауданының үш муниципалитеті – Банепа, Дулихел және Панаути шегінде елдегі жалғыз IT-парк салынуда. Үш қаланың барлығы "Киберқала" деп жарияланды.

Демография

2011 жылғы Непал халық санағы кезінде Банепа муниципалитетінің халқы 57 076 адамды құрады. Олардың 57,0%-ы непали тілінде, 30,6%-ы невар тілінде, 9,6%-ы тамаң тілінде, 0,6%-ы бходжпури тілінде, 0,6%-ы маитили тілінде, 0,3%-ы хинди тілінде, 0,3%-ы магар тілінде, 0,2%-ы гурунг тілінде, 0,2%-ы рай тілінде, 0,1%-ы лимбу тілінде, 0,1%-ы тару тілінде және 0,1%-ы басқа тілдерді ана тілі ретінде қолданды. Этностық/касталық құрамы бойынша 32,6%-ы невар, 24,8%-ы жоғарғы каста брахмандар, 20,5%-ы чхетри, 10,0%-ы тамаң, 2,2%-ы магар, 1,7%-ы сарки, 1,4%-ы гарт/бхуджел, 1,4%-ы ками, 1,1%-ы дамай/доли, 0,7%-ы саньяси/даснами, 0,5%-ы рай, 0,4%-ы басқа далиттер, 0,4%-ы гурунг, 0,3%-ы басқа тераи тұрғындары, 0,2%-ы мұсылмандар, 0,2%-ы тели, 0,2%-ы такури, 0,2%-ы тару, 0,1%-ы дануар, 0,1%-ы кальвар, 0,1%-ы лимбу, 0,1%-ы маджи, 0,1%-ы ядав және 0,1%-ы басқалары. Діні бойынша 82,8%-ы индуист, 13,8%-ы буддист, 2,9%-ы христиан, 0,2%-ы мұсылман және 0,2%-ы басқа діндерді ұстанады. Сауаттылық деңгейі бойынша 81,3%-ы оқи және жаза алады, 1,6%-ы тек оқи алады, ал 17,0%-ы оқи да, жаза да білмейді.

Денсаулық сақтау

Банепада 1957 жылы құрылған Шеер еске алу ауруханасы деп аталатын жетінші күндік адвентистер ауруханасы бар. Бұл аурухана АҚШ-тағы Вандербильт университеті мен Катманду университетімен байланысты медициналық колледж ретінде кеңейтілді. Көптеген студенттер осы ауруханадағы медбикелік бакалавр бағдарламасына түседі. Банепада сондай-ақ мүгедек балаларға арналған аурухана және оңалту орталығы, омыртқа жарақаттарын оңалту орталығы және Рейюкай Эйко Масунага көз ауруханасы орналасқан.

Көлік

Банепа – Тибетке қарай маңызды сауда жолы, және Непал мен Қытайды (Тибетті) байланыстыратын жалғыз тас жол – Арнико Раджмарг осы қаладан өтеді. Бұған қоса, Б. П. Койрала тас жолы да Банепа арқылы жүреді. Шағын қала болғанымен, Банепа жақсы дамыған және Катмандудың шығысындағы маңызды экономикалық орталық болып табылады.

Медиа

Жергілікті мәдениетті дамыту мақсатында Банепада екі FM радиостанциясы бар: ABC радиосы, ол Қоғамдық радиостанция, және Prime Fm. Осы аймақта сондай-ақ "Араника Телевидениесі" деп аталатын телеарна бар.

Білім

Банепадағы мектептерге Спринг-Хилл ағылшын мектеп-интернаты, Гималай орта мектебі, Банепа аңғары мектебі (қазіргі Бейлор халықаралық академиясы), Видхья Сагар орта мектебі, Багмати ағылшын мектеп-интернаты, Рамбхакта еске алу мектебі және Кшитидж ағылшын мектеп-интернаты, Бал Батика Видья Мандир орта мектебі жатады. Ал Сангадағы ең танымал мектеп – Непал полиция мектебі.