Кіріспе

Ирландияның пошталық кодтар жүйесі

Ирландиядағы пошталық мекенжай – Ирландия стандарты (IS) EN 14142 1:2011 («Пошталық қызметтер. Адрестік деректер базасы») және универсалды қызмет көрсетуші An Post қызмет көрсететін жеткізілім орны. Оның адрестеу нұсқаулары Дүниежүзілік пошта одағының (UPU) нұсқауларына сәйкес келеді, бұл Біріккен Ұлттар Ұйымына қатысты, пошта саласындағы стандарттарды әлем бойынша ілгерілетуге жауапты ұйым. Ирландияда үй нөмірлері мен атауларының болмауына байланысты 35% ғимаратта (600 000-нан астам) бірегей емес мекенжайлар бар. 2015 жылы ұлттық пошталық код жүйесі (Eircode) енгізілгенге дейін пошта жұмыскерлері кішкентай қалалар мен көптеген ауылдық жерлерде қай үйге қай фамилия сәйкес келетінін жаттап алуға мәжбүр болды. 2021 жылдан бастап An Post клиенттерді Eircode қолдануға шақырады, себебі ол пошта тасымалдаушының нақты орнын анықтауға мүмкіндік береді. Ирландия ЭЫДҰ елдері арасында пошталық код жүйесін енгізген соңғы ел болды. 2015 жылдың шілдесінде Ирландиядағы 2,2 миллион тұрғын үй мен бизнес мекенжайының иелеріне олардың мекенжайының жаңа Eircode коды туралы хабарлама келді. Басқа елдерде пошталық кодтар мекенжайлардың топтарын немесе кластерлерін анықтаса, Eircode жеке мекенжайды анықтап, оның орналасқан жерін нақты көрсетеді. Жүйе іске қосылған кезде сынға ұшырады. Қазіргі пошта жеткізу жүйесіне жауапкершілік жартылай мемлекеттік орган – An Post-қа жүктеледі; алайда, Коммуникациялар, энергетика және табиғи ресурстар министрлігі (DCENR) қаласа, мекенжайларды реттеу құқығын өзінде сақтайды.

Дублин

Дублин қаласында және оның айналасындағы елді мекендерде 1917 жылы Корольдік пошта "D" префиксімен пошта аудандары жүйесін енгізді, және Ирландия тәуелсіз мемлекет болғаннан кейін, префикссіз сақталды. Бірақ, халық аудан нөмірлерін 1961 жылға дейін қолданбады, көше таңбаларында пошта аудандарының нөмірлері көрсетілгенге дейін. Оған дейін көше таңбаларында көше атауы ирланд және ағылшын тілдерінде ғана жазылған. Дублин жүйесінде 22 аудан болды – Дублин 1, 2, 3, 4, 5, 6, 6W, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 20, 22, 24. Бұл аудандар Eircode ұлттық пошта индексі жүйесінде маршрут кілттері ретінде D01, D02, D12, D22 және т.б. болып енгізілді.

Өмірбаян

An Post автоматтандырылған сұрыптау машиналарын 1990 жылдарға дейін енгізбеді. Оған дейін, оптикалық таңбаларды тану (OCR) жүйелері тек индекстерді ғана емес, толық мекенжайларды оқи алатын жетілген деңгейге жеткен болатын, соның арқасында An Post бір буынды өткізіп кетті. Осының салдарынан, мемлекеттің қалған бөлігіндегі мекенжайларға хат жіберу үшін мекенжайдан кейін сан жазу қажет болмады. An Post мекенжайлау жүйесі мен сұрыптау технологиялары поштаны жеткізу үшін индекстердің қажеті жоқ екенін мәлімдесе де, басқа да қызметтердің (мысалы, тікелей маркетинг қызметтерінің) ұлттық жүйеден пайда көретіні ұсынылды. 2013 жылдың 8 қазанында 2015 жылдың басында индекстер енгізілетіні туралы хабарланды. Индекс жүйесін енгізу және іске асыру бойынша он жылдық келісімшарт 2014 жылдың қаңтар айында BearingPoint және Autoaddress қолдауымен Capita Business Support Services Ireland компаниясына тапсырылды.

Пошталық кодқа дайындық

Пошта қызметтерін либерализациялау және An Post монополиясының аяқталуына байланысты Ирландияның байланыс реттеуші органы ComReg пошталық кодтарды енгізуді қарастыра бастады. 2005 жылдың басында Пошталық кодтар жөніндегі жұмыс тобы жиналып, пошталық кодтар жүйесін енгізуді ұсынатын есеп дайындады. 2005 жылдың 23 мамырында Байланыс, теңіз және табиғи ресурстар министрі Ноэль Демпси үкіметтік баспасөз хабарламасында Ирландияда пошталық кодтар 2008 жылдың 1 қаңтарына дейін енгізілетінін мәлімдеді. 2005 жылдың қарашасында Ұлттық статистика басқармасы шешімді құптап, оны жүзеге асыру бойынша ұсынымдар берген баяндама жариялады. Олар пошталық кодты мекенжайға бөлудің салыстырмалы түрде нақты, арзан әдісін ұсыну үшін желілік сілтеме / GPS технологиясын қолдаған нүктелік пошталық код жүйесін қолдады. Бұл үй шаруашылықтарын шағын аймақтарға топтастыруға тырысудан аулақтайды. Кейіннен пошталық кодтарға көлік құралдарының тіркеу нөмірлерінде қолданылып жүрген бір немесе екі таңбалы округтік кодтар қосылатыны, оларды әлфа-цифрлық етіп, қолданыстағы Дублин жүйесін сақтайтыны хабарланды. 2007 жылдың маусымында жаңа байланыс министрі Эмон Райанға арналған қысқаша баяндамада 2007 жылдың мамырында байланыс департаменті Ирландия үкіметінің пошталық код жүйесін енгізуге рұқсат беру туралы меморандум тапсырғаны айтылды. Ол сондай-ақ министрдің пайданы нақтылау үшін қосымша талдаудан кейін Үкіметке қайта оралатындығы туралы шешім қабылдағанын, содан кейін қоғамдық консультация процесі жүргізілетінін мәлімдеді. 2007 жылдың тамызында министр қосымша қоғамдық кеңеске дейін жүйені "белгісіз мерзімге" кейінге қалдырды. 2007 жылдың 18 қазанында Эмон Райан ComReg-тің "XXI ғасырдағы пошта қызметі" конференциясында "Пошта кодтарын басымдықпен енгізу керек" деп мәлімдеді. Бұл жобаны енгізуге Үкімет тарапынан рұқсат берілуі тиіс. 2008 жылдың 25 ақпанында Irish Independent газетінде ұсыныстар 2008 жылдың жазынан бұрын толық ұлттық іске асыру мақсатында Үкіметке ұсынылып жатқаны туралы хабарланды. Ол Eamon Ryan ұсыныстарды аяқтап жатқанын, оның ішінде 6 таңбалы пошталық кодты, "D04 123" үлгісін, "D04" қазіргі Дублин 4 пошталық аймағына сәйкес келетінін және "123" ғимараттардың нақты тобы екенін айтты. Британдық және голландтық пошталық кодтарға ұқсас, олар жай ғана қала маңындағы немесе қалалар емес, ғимараттар топтарын қамтиды. 2008 жылдың 7 желтоқсанында "Sunday Business Post" газетінде "PA Consulting" компаниясының департамент үшін жасаған тәуелсіз баяндамасының нәтижелері туралы хабарланды. PA баяндамасында пошта кодтарының пошта немесе қарапайым навигациялық қызметтерден тыс кеңінен қолданылатыны көрсетілді, "пошта кодтарына негізделген тиімді деректер базасының қажеттілігі тиімді емес қызмет көрсетуді және инфрақұрылымдық жоспарлауды азайтады" деп атап өтті. Онда пошталық кодтар "тиімді жерді жоспарлау және денсаулық сақтау, білім беру, тұрғын үй, әлеуметтік қамқорлық және жұмыспен қамту үшін" маңызды деп саналатыны айтылды. Кәсіпорындар тиімділігін арттырады, атап айтқанда сақтандыру секторы "тәуекелдерді басқаруды жақсарту арқылы жыл сайын шамамен 40 млн. евро үнемдеуге мүмкіндік береді" деп мәлімдеді. Мақаланың соңында пошталық кодты басқару лицензиясының иесі үшін жыл сайынғы техникалық қызмет көрсету шығындары, соның ішінде ғимараттардың қажетті дерекқорын сақтау "шамамен 2,5 миллион евроға" бағаланады, бірақ министрдің "қалыпты шығындар соңғы лицензия иесінің табысымен жабылады" дегені айтылды. Бұл бір айдан кейін Сеанд Эрандағы пікірталаста, Коммуникация қызметкерлерінің одағының керісінше мәлімдемесін ескермей, қайталанды. Лейборист партиясының оппозициялық коммуникация өкілі Лиз Макманус An Post-та жұмыс орындарының жоғалуы, болжамды шығындар және қоқыс поштасынан қорқыныш салдарынан жоспарды алып тастауды талап етті. 2010 жылдың қаңтар айында Саймон Ковени Райанға қарсы дау көтерді Дэйл GPS негізделген пошталық код жүйесін қабылдамау туралы және 20–50 үйді нақты анықтайтын жүйе тек аздап жақсартылатын болады деп мәлімдеді. Райан Ковенидің пікірін жоққа шығарып, оның географиялық координаттары бар пошталық код жүйесін толық қолдайтынын және таңдалған жүйе алынған тендерлерге байланысты болатынын айтты. Консультанттарды іріктеу бойынша конкурстық үдеріс 2010 жылдың 1 ақпанында жарияланды, ал пошталық кодтар жүйесі 2011 жылдың соңына дейін іске қосылады. 2010 жылдың сәуірінде Байланыс, энергетика және табиғи ресурстар жөніндегі Орайхат комитеті жоғарыда аталған ұсынымдардың кейбіреулерін сынап, кез келген енгізілген пошталық кодтың "интернет карталары, google карталары және iPhone сияқты дамып келе жатқан технологияларды қолдауға қабілетті болуын" ұсынды, әрбір мүлікке бірегей идентификаторды қолдануды ұсынды. Бұрын айтылған D04 123 үлгісі бұл талапқа жауап бермейтінін және жағдайды нашарлататынын атап өтті. 2010 жылдың 15 сәуірінде министрге пошталық кодты енгізу бойынша кеңес беру үшін консультантты таңдау бойынша тендерлік процесі тендерлік құжаттарындағы күрделі, бірақ нақтыламаған техникалық қатеге байланысты тоқтатылды.

Посттың орны

An Post бұрын бүкіл ел бойынша пошталық индекс жүйесінің қажеті жоқ деп мәлімдеген, оны "21 ғасырдағы мәселеге 1960 жылдарғы шешім" деп сипаттап, оның қымбатқа түсетінін және қазіргі жүйесінің артық екенін айтқан. Кейіннен олар жаңа Eircode жүйесін енгізуге белсенді қатысты, олардың бас директоры Irish Times басылымында жарияланғандай, жаңа индекс жүйесін қабылдау үшін төрт негізгі сұрыптау орталығына 1 миллион евро инвестиция салынғанын мәлімдеді. Irish Times басылымының хабарлауынша, "An Post бас атқарушы директоры Донал Коннелл ұлттық инфрақұрылымды іске асыруда кодтарды басқару үшін Capita компаниясы құрған жаңа Eircode компаниясымен "өте тығыз" жұмыс істейтінін айтты. "Бұл біздің таратқандарымыздың тиімділігін арттырады". Коннеллдің сөзіне қарағанда, An Post-тың капиталдық инвестициялар қорынан 1 миллион евро төрт ұлттық сұрыптау орталығына жаңа бағдарламалық жасақтама орнатуға жұмсалады. Курьерлік қызметтер мен жарнамалық пошта компаниялары мұндай жүйенің болмауы Ирландияны басқа еуропалық елдермен салыстырғанда кемтар жағдайға түсіретініне шағымданып келді. Жүйеде екі деңгей болды: Presort 152, үлкен көлемдегі пошта үшін 152 кодты, және Presort 61, кішкентай көлемдегі пошта үшін 61 кодты қамтыды. Бұл Дублин пошталық округтеріне сәйкес келді: Дублин 1 – 101, және т.б., Дублин 10 және Дублин 20 екеуі де 110 кодын алды, ал Дублин 6W – 126 болды. Корк қаласында әр жеткізу бөліміне төрт кодтан берілді: Баллинлоу (901), Солтүстік қала (902), Кішкентай арал (903) және Оңтүстік қала (903).

Коммуналдық мәселелер

Eircode жүйесі пошталық мекенжайларға ғана шектелген, реттіліксіз кодты қолдануы үшін сынға ұшырады, өйткені бұл жүйенің тиімділігіне зиян келтіреді. Жүйенің (алғаш рет 2003 жылы ұсынылған) құны, сатып алу тәсілдері, жайлап енгізілуі және іске асырылуының баяудығы сынға алынды, соның ішінде Бақылаушы және Есепткі аудиторының баяндамасында да.

Пайдалану сұрақтары

2019 жылдың наурызында Мемлекеттік шығыстар және реформалар департаменті тапсырыс берген үйлер мен кәсіпорындар арасында жүргізілген сауалнама бойынша, 30%-ы мекенжайын бергенде Eircode-ты ешқашан көрсетпеген, 32%-ы тек "кейде", 22%-ы "жиі", ал 12%-ы "әрқашан" көрсеткенін хабарлады. Ал, 2019 жылдың қараша айында Байланыс, климаттық шаралар және қоршаған орта департаменті жүргізген сауалнамада "халықтың 94 пайызы Eircode-ты пайдаланады" деп мәлімделді.

Геодеректер

An Post және Ирландияның Ordnance Survey қызметтері құрған Геодеректер – Ирландия Республикасындағы барлық ғимараттардың тізімі. Бұл деректер базасында әрбір пошталық мекенжай, сәйкес келетін географиялық орналасқан жері, сайлау округі (талдау жасау және қызмет көрсету аймақтарын анықтау үшін пайдалы мекенжайлардың тобы), жүйелік мекенжай анықтамасы (жеке тұлғалар пайдаланбайды) және координаттары бар. Ол коммерциялық қолдануға арналған және бірнеше коммерциялық компаниялар оны геопозицияны анықтау және деректерді тазалау мақсатында пайдаланған. Eircode ECAD деректер базасындағы барлық мекенжайлардың бастауы осы деректер базасы болып табылады. Google Maps Ирландияда ғимараттардың атауларын анықтау және іздеу үшін де оны пайдаланады. Мысалы, оның үлгілік деректер базасындағы жазбалардың бірі – Midland Regional Hospital, Portlaoise, ғимарат ID 10003105 (ITM 648555.822, 698833.088 координаталарында).