Кіріспе

Американдық спортшы (1885–1956)

Олимпиада ойындары
Күміс медаль – 1908 жылғы Лондон жазғы Олимпиадасы
Қола медаль – 1908 жылғы Лондон жазғы Олимпиадасы, ерлер арасындағы ядроны лақтыру

Джон Карлайл Гаррелс (18 қараша 1885 – 21 қазан 1956) – американдық спортшы, 110 метрге кедергілермен жүгіру, диск тастау, ядроны лақтыру және американдық футболда фулбэк және қанат ойыншысы ретінде көзге түскен. Гаррелс 1908 жылғы Лондон жазғы Олимпиадасында ерлер арасында 110 метрге кедергілермен жүгіруде күміс, ал ядроны лақтыруда қола медаль жеңіп алды. Ол кем дегенде төрт рет диск тастау және 110 метрге кедергілермен жүгіруде әлемдік рекордтарды жаңартқан, бірақ Аматорлық жеңіл атлетика одағы әр жолы осы рекордты мойындаудан бас тартты. Сонымен қатар, ол 1904, 1905 және 1906 жылдарғы Мичиган Вулверинес футбол командаларының сол қанат және фулбек позицияларында ойнады. 1911 жылы танымал жаттықтырушы және АҚШ Олимпиадалық жеңіл атлетикасының бапкері Майк Мерфи Гаррелсті соңғы 30 жылдағы "өз замандастарынан ерекше көзге түскен" төрт спортшының бірі деп атады. 1932 жылы бірнеше Олимпиада алтын медалінің иегерлерін даярлаған Кин Фицпатрик Гаррелсті өзінің ең жақсы және жан-жақты спортшысы деп сипаттады. Спорттан зейнеткерлікке шыққаннан кейін Гаррелс химиялық инженер болып жұмыс істеді. Ол 27 жыл бойы "Вайандот Химиялық Компаниясының" техникалық директоры қызметін атқарды. 1956 жылы Мичиган штатының Грос-Иль қалашығында қайтыс болды.

Алғашқы жылдар

Гаррелс 1885 жылы Мичиган штатының Бей-Сити қаласында дүниеге келген. Әкесі баспагер болған. Ол Мичиган штатының Детройт қаласындағы Орталық орта мектебінде оқыды, сынып президенті болып қызмет етті. 1903 жылдың наурыз айында Гаррелс Детройтте өткен жарыста YMCA-ның кешенді жабық чемпионатында жеңіске жетті. 17 жасында Гаррелс жарыста 21 ұпай жинады, қоршаумен секіруде (6 фут, 9 дюйм), биіктеп тебуде (9 фут), секіріп, қадам басып, секіруде (27 фут, 5 дюйм) бірінші орын алды, ал доп лақтыруда және биікке секіруде екінші орынға ие болды.

Мичиган университеті

Гаррелс 1903 жылы Мичиган университетіне қабылданды және 1907 жылы химиялық инженерия мамандығы бойынша диплом алды. Мичиган университетінде оқып жүрген кезінде Гаррелс университет тарихындағы ең табысты спортшылардың біріне айналды. Ол 1904 жылдан 1906 жылға дейін Мичиган футбол командасының және 1904 жылдан 1907 жылға дейін жеңіл атлетика командасының құрамында өте жақсы өнер көрсетті. Сонымен қатар, ол Тау Бета Пи студенттік бауырластығының және Мичигамуа мен Вулкан қоғамдарының мүшесі болды.

Тестілеу және спорттық алаң

1904 жылы сәуірде Гаррелс, әлі бірінші курста оқып жүрген кезінде, дискіні "шамамен 118 және 119 футқа" лақтыру арқылы өзінің қабілетін көрсетті. Бұл арақашықтық өткен аптадағы Филадельфия жарысында жеңіске жетер еді. Гаррелс сол кезде диск лақтыруды мамандығына айналдыруды жоспарлап отырғанын мәлімдеді. 1905 жылы сәуірде Филадельфияда өткен жарыста Гаррелс дискіні 135 фут пен жарты дюйм қашықтыққа лақтырып, 128 фут 10 1/2 дюймдік әлемдік рекордты бұзды. Алайда, AAU өкілдері Гаррелс қолданған дискінің "AAU ережелеріне толық сәйкес келмейтінін" мәлімдеді. Екі айдан кейін Гаррелс Чикагодағы Батыс конференциясының жарысына қатысқанда, ол қолданған дискінің жарысқа қатысқан лауазымды тұлғалардың пікірінше барлық ережелерге сай келетініне көз жеткізуге тырысты. Сол жарыста Гаррелс дискіні 140 фут 2 3/8 дюймге лақтырып, бұрынғы әлемдік рекордты шамамен 12 футқа жаңартты. Жарыс төрешілері осы тастауды жаңа әлемдік рекорд деп жариялады, бірақ AAU өкілдері рекордты тағы да мойындамады, "қолданылған дискінің A.A.U. белгілеген стандарттық үлгіде жасалмағанын" айтты. «Detroit Free Press» газеті AAU-ны «сенімсіз» ұйым деп жазып, үкім туралы хабарды «ГАРРЕЛЛ ТАҒЫ ДА ЖЕҢІСТЕН АЙЫРЫЛДЫ, A.A.U. ӘЛЕМДІК РЕКОРДТ ҚАБЫЛДАМАДЫ» деген тақырыппен бастады. 1906 жылғы конференцияда Гаррелс 120 ярды кедергілерден жүгіруде әлемдік рекордты қайталады, бірақ AAU өкілдері оның уақытын әлемдік рекордқа жатқызуға болмайтынын шешті, өйткені ол жарыс барысында екі кедергіні құлатқан. Сол кездегі AAU ережелеріне сәйкес, жарыс аяқталғаннан кейін барлық кедергілер орнында тұруы керек еді. Алайда Гаррелстің уақыты Батыс конференциясының жаңа рекорды ретінде тіркелді. 1906 жылғы конференциядан кейін Гаррелс 1907 жылғы жеңіл атлетика командасының капитаны болып сайланды. 1932 жылы көптеген Олимпиада чемпиондарын тәрбиелеген Мичиган және Принстонның ұзақ жылғы жаттықтырушысы Кин Фицпатрик Гаррелсті өзі баптаған ең жақсы спортшы деп атады.

Отбасы және кейінгі жылдары

Гаррелс спорттан зейнетке шыққаннан кейін көптеген жылдар бойы химия өнеркәсібінде жұмыс істеді. Ол 27 жыл бойы Wyandotte Chemical Company компаниясында (1969 жылы BASF сатып алған) техникалық директор болып қызмет етті. Гаррелс 1956 жылы 70 жасында дүние салды. Гаррелс Маргарет Анн Гаррелске үйленген. Олар Мичиган штатының Грос-Иль қалашығында тұрып, үш бала тәрбиеледі. Олардың ұлы Роберт Гаррелс (1916-1988) танымал геохимик болды. 2009 жылы Гаррелс қаза болғаннан кейін Мичиганның Жеңіл атлетика даңқ залына енгізілді.