Кіріспе

Отырған бостандық портреті 1836 жылдан 1891 жылға дейін АҚШ-тың көптеген күміс ақшаларында қолданылды. Еркіндік құдайының Отырған бостандық стилінде бейнеленген номиналдары: жарты дино, он дино, тоқсан, жарты доллар және 1873 жылға дейін күміс доллар. Отырған бостандық дизайнында ғана шыққан тағы бір монета – жиырма центтік. Бұл монета 1875 жылдан 1878 жылға дейін соғылды, бірақ тоқсанға өте ұқсас болғандықтан шығарылуы тоқтатылды. Отырған бостандық монеталары Филадельфиядағы АҚШ-тың бас монета соғу орталығында, сондай-ақ Нью-Орлеан, Сан-Франциско және Карсон-Ситидегі филиалдарда соғылды.

Өмірбаян

Монета жасау директоры Р. М. Паттерсон 1835 жылдан бастап АҚШ монеталарының бюст стиліндегі суреттерін британдық мыс монеталарының сол дәуірдегі үлгісіне жақындатуды көздеді. Гравёр Уильям Книсс бастапқы эскизді жасады, бірақ инсульт салдарынан жобаны аяқтауға мүмкіндік болмады. Дизайнды Томас Салли және Тициан Пил дамытты, ал соңғы гравюралық суретті Монета жасау оймашысы Кристиан Гобрехт жасады.

Аверса

Отырған Бостандық монетасының негізгі беткі дизайны – аққыш киім киген және тасқа отырған Бостандық бейнесінен тұрады. Сол қолында ол фригиялық бас киіммен әшекейленген бостандық туын ұстап тұр, бұл бас киім неоклассицизм қозғалысы кезінде еркіндіктің ең маңызды символы болған (және оның тамыры ежелгі Грекия мен Рим дәуіріне дейін жетеді). 1830 жылға қарай Еуропада сәннен шыққанмен, неоклассицизм АҚШ-та Азамат соғысынан кейінге дейін танымал болды. Бостандықтың оң қолы "Бостандық" деген жазуы бар тік төртбұрышты лентасы бар жолақты қалқанның жоғарғы бұрышына сүйеніп тұр. Қалқан – бостандықты қорғауға дайындықты көрсетеді. Монетаның төменгі бөлігінде жыл көрсетілген.

Кері бұру

Отырған бостандық монеталарының негізгі кері дизайны номиналына байланысты болды. Жарты диме мен диме монеталарының өлшемі элементтердің көлемін кішірейте түсуді талап етті. Осы монеталардың арт жағында әрдайым "жарты диме" немесе "бір диме" деген сөздерді қоршаған гүл шоғыры бейнеленген. 1860 жылға дейін бұл гүл шоғыры дәстүрлі неоклассикалық бейнелі лавр жапырақтарынан тұрды, бірақ сол жылдан бастап гүл шоғыры кеңейтіліп, жапырақтармен қатар, жүгері мен бидай сияқты американдық дәстүрлі ауыл шаруашылығы өнімдерімен де толтырылды. Шек, жарты доллар және күміс доллар монеталарының арт жағында кеудесіне жолақты қалқан орналасқан, ұшуға дайын тұрған бүркіт бейнеленген. Бүркіт оң тырнағында бейбітшілік зәйтүн бұтағын, сол тырнағында жебелерді ұстады. Бүркіттің үстінде шеті бойынша "Америка Құрама Штаттары" деген жазу, ал астында монетаның номиналы орналасқан. Бұл дизайн Джон Райхтың бүркітінің нұсқасы болып табылады, ол бастапқыда 1807 жылы Capped Bust монеталары үшін жасалған және Гобрехт қайта салған. 1866 жылдан бастап монеталардың үстінде бүркітке орналасқан "Құдайға сенім артамыз" деген ұран жазылған лента пайда болды.

Жұлдыздар

1837 жылы алғашқы Отыруға түскен Бостандық жарты димдері мен димдері пайда болған кезде, аверсте жұлдыздар болмады. Олардың үлкен және кішкентай даталы екі түрі бар. Бұл екі түрді датадағы "3" және "7" сандарын қарап ажыратуға болады. Үлкен даталы түрінде "3" санының жоғарғы жағында тік серифі бар, ал "7" санының көлденең бөлігі түзу. Кішкентай даталы түрінде "3" санының дөңгелек серифі бар, ал "7" санының көлденең бөлігінде кішкентай түйін немесе дөңгелек бөлік бар. Тек Филадельфия монета зауыты ғана екі түрді де жасады. Кішкентай даталысы сәл сирек кездеседі. Нью-Орлеан монета зауыты тек бір түрді ғана жасады. Жарты дим үшін кішкентай даталысы "күлімсіреген" сияқты сәл иілгенімен ерекшеленеді, бұл Bust түріндегі жарты димге ұқсас. Үлкен даталысы датаның түзу сызықта орналасуымен ерекшеленеді, ол Отыруға түскен Бостандық монеталарының кейінгі жылдарындағы даталарына ұқсас. Осы жылы жарты димдерді тек Филадельфия монета зауыты ғана жасады. 1838 жылы Нью-Орлеанда соғылған Отыруға түскен Бостандық димі АҚШ-тың филиал монета зауытында соғылған алғашқы монета болды. Келесі жылы монеталардың шетінде он үш алты бұрышты жұлдыз бейнеленді, ол алғашқы он үш колонияны еске салады.

Дераврлар

Отырған Бостандық монеталарының дизайны жылдар бойы бірнеше шағын өзгерістерге ұшырады. Шамамен 1840 жылы (нақты күні монетаның номиналына байланысты), Бостандықтың сол жақ шынтағына қосымша мата жиырылды.

Жебелер мен сәулелер

1853 және 1873 жылдары АҚШ монета жасау орталығы күміс монеталардың әр номиналының салмағын өзгертті. Екі рет те монеталарға жыл санасының екі жағына жебелер қосылды. Олар 1856 және 1875 жылдары монеталардан алынып тасталды. 1853 жылы монета жасау орталығы жарты доллар және ширек доллардың сыртқы жағындағы бүркіттің айналасына сәулелер орналастырды, бірақ бұл ерекшелік тек сол жылға ғана тән болды.

Аңыз және монета таңбалары

1860 жылы АҚШ Монета жасау орталығы "Отырған Тәуелсіздік" монеталарының алдыңғы жағындағы жұлдыздарды жарты теңге мен он теңгеден алып тастап, оларды бұрын монеталардың арт жағындағы гүл шоғының айналасында болған "Америка Құрама Штаттары" деген жазумен алмастырды. Осыған дейін Нью-Орлеан мен Сан-Францискода соғылған жарты теңге мен он теңгелерде монета белгілері гүл шоғының ішінде орналасқан болатын. Кейіннен "O" және "S" (кейін Карсон-Сити үшін "CC") монета белгілері гүл шоғының астында, жиектің жанында орналасты. 25 цент, жарты доллар және күміс долларларда монета белгілері әрқашан арт жағындағы бүркіттің астында, бірақ монетаның номиналынан жоғары орналастырылды.

Түрлері

Көптеген адамдар отырған (Seated) монеталарды түрлері бойынша жинайды. Бұл, монетадағы қайта басылған белгісінен бастап, күндіздің орналасуына, тіпті әртүрлі сатылардағы қалыптың жарылуына дейін болуы мүмкін. Мұндай коллекциялау Bust жарты доллары үшін 100 жылдан астам уақыттан бері танымал. Liberty Seated Collectors Club клубы құрылған соңғы 30 жылда отырған монеталарды түрлері бойынша жинау кеңінен таралды.

Монеталар шығарудың аяқталуы

Сейтед Либерти дизайны ондаған жылдар бойы жарты центтен жарты долларға дейінгі барлық американдық монеталарда стандартты болып келді. Бірақ 1879 жылы – Блэнд-Эллисон заңы Сейтед Либерти жарты доллары, шилінг және тіпті он центтің соғылуын 1883 жылға дейін күрт азайтқаннан кейін, оған сын көбейді және оны алмастыру туралы шақырулар жасалды, бұл өнер талғамының өзгеруіне де байланысты болды. Венделл Филипс колледж студенттерін "күміс монетадағы бейнедей, әрдайым артқа қарап отырмауға" шақырды. Бұл президент Харрисонның 1891 жылы бекіткен және бір жылдан кейін соғыла бастаған жаңа "Барбер бас" дизайнына әкелді. Бірақ ол да көп ұзамай "сіркесін" айтты, нәтижесінде Барбер монетасы Меркурий диммен, "Тұрған бостандық" шилінгімен және "Жүретін бостандық" жарты долларымен алмастырылды, барлығы 1916 жылы таныстырылды (Меркурий димінде "Құдайға сенеміз" деген ұран болды, бұл ұранды АҚШ монеталарында міндетті етті, өйткені орын шектеулеріне байланысты Барбер димінде бұл ұран болмады).