Кіріспе

Ғылыми фантастикалық телесериал "Stargate SG 1" дағы ойдан шығарылған кейіпкерлер.

Ори '/ɔr//aɪ/ – ғылыми фантастикалық телесериал "Stargate SG 1" дағы ойдан шығарылған кейіпкерлер. Сюжет бойынша, озық технологияны және ғалам туралы білімді пайдаланғаны үшін "көтерілген" деп сипатталатын ойдан шығарылған жандар бар. Орилер – осындай жандардың бір мысалы. "Stargate SG 1" сериалының тоғызыншы маусымындағы оқиғаның маңызды бөлігі Орилердің адамдарды өздерін құдайлар деп табынуға көндіру әрекетіне арналған. Орилер алғаш рет "Stargate SG 1" сериалының тоғызыншы маусымында пайда болды, Гоа'улдтарды телесериалдың басты қарсыластары ретінде ығыстырды. Гоа'улдтар басқа өркениеттерден ұрланған технологияға ғана сүйенген, ал Орилер озық технологиядан өзге, паранормальді қабілеттерге де ие болды. Көтерілген жандар ретінде олар жоғары жазылымда, ұлы күш пен біліммен өмір сүреді және кез келген құдай емес жандарға қарағанда "құдайларға" жақынрақ. Орилер "Түпнұсқа" деп аталатын дінді жасады, оны көтерілмеген жандарды бақылауға тарту үшін пайдаланады. "Түпнұсқаны" қабылдамағандардың өркениеттері, тіпті планеталары да Орилермен жойылмау қаупінде.

Жаратылыс

"Жұлдыздар қақпасы" сегізінші маусымы соңғысы болуы жоспарланғандықтан, продюсерлер оны Гоа'улдтар мен Репликаторларды жеңумен аяқтады. Бірақ Sci Fi Channel сериалды жаңартқанда, продюсерлер шығармашылық жаңа аяқталулар ойлап табудан жалықты. "Жұлдыздар қақпасы Атлантидасының" бірінші маусымындағы сәтті тәжірибелерінен кейін, олар жаңа жаулар мен миссияларды енгізу арқылы сериалды жаңартуға шешім қабылдады. Сондықтан 9-маусымды жаңа шоудың пилоты ретінде қарастырды. Тоғызыншы маусым – бұл жаңа бет ашу және оқиғаны "Жұлдыздар қақпасы SG-1" сериалдың бірінші маусымына дейін қайта орнату еді. Мұның себебі – SG-1 командасы бұрынғы маусымда негізгі жауларын жеңіп, енді әрқашан жеңіске жететін болды. "Жұлдыздар қақпасы SG-1" әрқашан Жер мифологиясына негізделгендіктен, продюсерлер жаңа маусымға Артур патша туралы аңызды таңдады. Мерлин, танымал сиқырлы тұлға ретінде, Ежелгілердің біріне айналды, ал Ежелгілердің жаулары Ори деп аталды. Орилер – "Ежелгі мифологияның табиғи жалғасы". Осы уақытқа дейін Ежелгілер туралы әңгімелер сырттан айтылып келді, себебі шоу шетелдіктер туралы емес, "адамзаттың бұл зерттелмеген, фантастикалық ғаламға аттанғаны" туралы болды. Продюсерлер сондай-ақ Ежелгілердің ертерек толық ашылуы олардың оқиғасын аз қызықты ететінін айтты. Продюсер Брэд Райт Орилердің әлі де "Жұлдыздар қақпасының" басты тақырыбына сәйкес келетініне сенді, себебі олар қарапайым адамдармен қарым-қатынастарында "құдайлардың рөлін ойнайтын шетелдіктер". Орилердің пайда болуы көрерменді шоудың кейінірек кезеңінде болатын шабуылға дайындады. Орилер сонымен қатар SG-1 командасындағы жаңа кейіпкерлер (Митчелл, Лэндри, Вала) үшін де сынақ болды. Жазушылар жаңа жаулар мен кейіпкерлердің еңсеруі керек кедергілер оқиғаны қызықтырақ етеді деп ойлады. Куперді Ори ізбасарлары мен басқа да қарапайым адамдар арасындағы өзара әрекеттесу және соның салдарынан туындайтын "діни сенімнің құпиялылығы мен оның шақыратын құштарлық" қызықтырды. Сондықтан продюсерлер Орилерді оқиғаның аясына енгізді, бұл діннің нақты құдайлары мен адамзаттың нақты өмірдегі тікелей қарым-қатынасының өте аз болуына ұқсас еді. Купер Ори мен олардың ізбасарлары арасындағы айырмашылықтың көбінесе назардан тыс қалатынынан және SG-1 командасының көтерілген құдайлармен емес, ізбасарлармен айналысқанынан алаңдады. Егер "Шапан" көрсеткендей, Орилер Мерлиннің Ежелгі қаруымен жойылған болса, SG-1 командалары үшін ең маңызды мәселе – олардың ізбасарлары болды. Брэд Райт биліктің жемқорлығына, Орайдың сенбегендерді өлтіруіне назар салды.

Оқиға идеясы

"Бичхед" үшін бастапқы ұсынысында Брэд Райт Орайдың Супергейт арқылы келіп, орналасуына мүмкіндік беруді жоспарлаған. Бірақ кейін сценаристтер Орайдың қауіп-қатері Прейорлар арқылы ғана көрсетілсін, ал Орайдың өзінің келуін маусым соңына дейін ықпалдастыруға келісті. "Камелот" эпизодының соңғы он минуты SG-1 командасының қарсыласы туралы "үлкен, алаңдатарлық ескерту" болып бермелі еді. 10-маусымда Орайлар Құс жолы галактикасын басып өтеді, бұл SG-1 командасын олармен күресу үшін технология, ресурстар және одақтастарды қайтадан іздеуге мәжбүр етеді.

Орайлар мен ежелгілердің мифологиясы

Орайдың тарихы күрделі. Бұл туралы 9 және 10 маусымдарда және «Жұлдыздық қақпа: Шындықтың сандығы» фильмінде түсіндіріледі. Роберт Купер бұл тарихты «өте күрделі» деп санады, бірақ шоу тереңірек зерттегісі келетін көрермендерге жауап берді. Оқиғаның бір бөлігі Ежелгілерге оралады, олардың тарихы 1 маусымның «Танталус азабы» эпизодынан басталады. 9 маусымның басында Брэд Райт Орайлардың түпнұсқа Ежелгілер екенін түсіндірді, олар Альтерандармен (кейіннен Сүт Жолы галактикасының Ежелгілері деп аталатын) келіспейді, араласпау керек екенін, себебі араласу құдай ойнауды білдіреді, ал олар осы деңгейге жетпеген. Орайлар мен Альтерандар миллиондаған жылдар бұрын бір нәсіл болған және бір қоғамда өмір сүрген, эволюциялық жолмен көтерілуге ұмтылған және «әділ бейбітшілікпен» өмір сүру қағидасын ұстанған. Сондықтан олар төменгі жазылымдарға араласпайды, тіпті өздерін Орайдың құртуынан сақтау үшін де, немесе Сүт Жолы галактикасындағы барлық тіршілікті Анубистің құртуынан қорғау үшін де емес. Олардың ғылымға қатысты түбегейлі түрлі көзқарастары Альтерандарды өздерінің ғылыми сенім деңгейін жасыруға итермеледі, соның салдарынан қақтығысқа түспеді. Соңында Ежелгілер Орилерді жеңу үшін Шындық Кемісі сияқты технологиясын пайдаланбастан, ғарыш кемесін жасап, кетуге шешім қабылдады. Олар Орилерді тоқтатуға қабілетті болғанымен, мұны философиялық және моральдық тұрғыдан дұрыс емес деп санайды. Фильмде Ори қауіп-қатері астындағы Ежелгілердің араласпау саясаты және миллиондаған жылдар өткен соң SG-1 Ориді өлтіруге қол жеткізген кезде олардың қалай әрекет ететіні көрсетіледі. Көп уақыт өткен соң, Дэниел Джексон мыңдаған жылдар деп есептегенде, Альтерандар Сүт Жолы галактикасын тауып, онда өмірді тұқымдап, өз империясын құрды. Бірақ Орайлар Альтерандарды өз галактикасынан қуғаннан кейін де, екі топ ақырғы жау болып қалды. Соңында Альтерандар қорқынышты індетке ұшырады, ол олардың өркениетінің көп бөлігін жойып, қайтадан көшіп кетуге мәжбүр етті. Кейіннен бұл індет туралы белгілі болған нәрселердің діни қызметкерлердің сенбейтіндерге қарсы қолданған ауруларына өте ұқсас екендігі анықталды, бұл Дэниел Джексонды осы індетке жоғары көтерілген Орайлар жауапты болуы мүмкін деп болжауға итермеледі. Миллиондаған жылдар өткен соң Альтерандар да, Орайлар да көтерілуді үйреніп, бір-біріне қарсы тұратын екі топты құрды. Орици Адрияның айтуынша, Ори Ежелгілерінің көтерілген жазылымдағы соғысы Ежелгілердің араласпау ережелерін орындамағандарға төзбеушілігіне байланысты. Орлиннің айтуынша, қақтығыс Орайдың Ежелгілерді біржола жоюға деген тілегінен туындайды, олар өздеріне қарсы шыққандардың барлығын жоюға тырысады. Орайлар көтерілгенде, олар Орай галактикасында өздеріне табыну үшін адамзатты (адамдардың екінші ұрпағын) қайта жаратты және өздерінің ізбасарларына басқаларды құлдыққа түсіру және оларды Орай қалағандай сенуге мәжбүрлеу үшін білім мен технология берді. Ежелгілер адамдарды Сүт Жолында қорғап, Орайдың оларды өз галактикасында істегендей «Түпнұсқаға» құл етуіне жол бермеді. Ежелгілер бұл әрекетті өздерінің араласпау саясатын бұзу деп қарамайды, өйткені Орайлар олармен тең деңгейде. Алайда, Ежелгілер төменгі жазылымдарға араласпағандықтан, Орайларға өздерінің адам ізбасарларын Сүт Жолына жіберуге рұқсат етіледі, және Орайға табынуды қалаған кез келген адамға бұған кедергі келтірілмейді. Орлиннің айтуынша, көтерілген жандарға құлшылық ететін адамдар көп болса, олар күш алады. Орайлар өздерінің адамдық ізбасарларынан билікті тартып алу үшін көтерілу туралы жалған уәдеге негізделген «Түпнұсқа» дінін ойлап тапты. Ежелгілер төменгі жазылымдағы өмірге араласпайды, себебі төменгі өмір түрлерін басқару және біріктіру дәл осы түрдегі бұзылуға әкелуі мүмкін. Бұл сенім «Түпнұсқа кітабы» деп аталатын қасиетті кітаппен бірге келеді, ал Монахтар «Түпнұсқа сөзін» таратады. «Түпнұсқа кітабында» Орайдың ізбасарлары қалай ағарту жолына оралып, көтерілу жолына жеткені туралы әңгімелер бар, бірақ кейбір күмәнділер бұл әңгімелерді «үміттен айырылған жанды мақсатпен толтыруға арналған аңыздар» деп санайды. Ол «Түпнұсқада», «Төртінші салт атты, 1-бөлім» және «Жұлдыздық қақпа: Шындықтың сандығы» сериалдарында көрінеді. Доси - Орайдың араласушысы немесе тілшісі болып табылатын бас Приор. Досидің шашы қоңыр, көзі түстес, терісі сарғыш және бетінде Приордың белгілері бар. Доси «Түпнұсқада» таныстырылды, онда ол Селестис қаласында, Орайдың Нұрларына жақын бөлмеде тұратыны көрсетілді. Бір жағдайда Орай Досиді Дэниелмен сөйлесу үшін иеленді. Джулиан Сэндс «Шындықтың сандығы» фильміне Доси рөлінде орала алмаған жағдайда, өндірушілер Селестистегі басқа Досиді жалдауды жоспарлаған. Бірақ Сэндс қолжетімді болғандықтан, өндірушілер кейіпкерді жоюдың орнына Досиді қосуды жөн санады.

Преориялар

Орайға "Прайорлар" деп аталатын, жоғары дамыған адамдар қызмет етеді. Олар Орайдың миссионерлері ретінде, бастау дінін тарату үшін әртүрлі планеталарға саяхат жасайды. Орайлар көтерілген Ежелгілердің қорғауы арқасында Самағал галактикасындағы материалдық әлемге тікелей әсер ете алмайтындықтан, олар осы ережені айналып өту үшін өз өкілдері ретінде Прайорларды жібереді. Купердің айтуынша, Прайорлар "осы керемет, адамнан асып түсетін күшке" ие, бұл оларға адамдарды ғажайып деп сендіретін іс-әрекеттер жасауға, жауларға шабуыл жасауға және өлгендерді қайта тірілтуге мүмкіндік береді. Олар "Ет пен қан" эпизодында әртүрлі жолдарға кетеді. Томин Орай жауынгерлерінің командирі дәрежесіне көтеріледі, және ол Валамен "Жемшіктегі сызық" эпизодында қайта кездеседі. Прайор бастау кітабының сөздерін бұрмалағандықтан, Томин Прайорларға және олардың бастау іліміне деген түсіндірулеріне күмән келтіре бастайды және Валаға қашып кетуіне көмектеседі. Томин "Жұлдыздық қақпа: Шындықтың сандығы" фильмінде маңызды рөл атқарады, онда ол Прайордың өлімін өз көзімен көргеннен кейін Орай туралы шындықты біледі.

Орикилік Адрия

10-шы маусымда басты жау Приорлар мен Дочиден Орициге ауысты, ол Адрия деген атпен де белгілі. Оқиға оны генетикалық жағынан дамыған адам ретінде көрсетеді, ол Ори білімімен күштелген, Ори галактикасын жаулап алу үшін өз күштерін тікелей қолдана алмайтын Ежелгілердің ережесін айналып өту үшін жаратылған. Адрия Дочиден бір деңгей жоғары, бірақ Сүт Жолы галактикасындағы оның міндеті бірдей – Сүт Жолы галактикасындағы Ори әскерлерін басқару және галактиканы Ориге айналдыру. Адрия Приор сияқты бірнеше үстімізден келетін қабілеттерге ие және SG 1 командасының соңғы эпизодындағы Көтерілісіне дейін Ори әскерін басқарады. Шығармашылық тұрғыдан алғанда, Адрия кейіпкері Вала Мал Доранға SG 1 командасының мүшесі ретінде өзінің жеке басының және оқиғасының дамуын беру үшін жасалды. Адрияның тарихы "Бичхед" оқиғасынан кейін, Вала Оридің туған галактикасында Оримен жүкті болған кезде басталады. Вала ақырында Сүт Жолы галактикасына шабуыл жасаған Ори жауынгерлік крейсерлерінің бірімен Сүт Жолы галактикасына оралады. "Тіл мен қан" эпизодында Вала қыз туып, оған Орици деп ат қояды. Бала туылғаннан кейін бірнеше сағат өткен соң төрт жасқа жетеді және анасының ауырсынуын басады, Вала Ориге сенбейтінін біледі. Бала жеті жасқа толғанда Вала оған өгей анасының есімімен, "әйел сиқыршы" болған әйелінің есімімен Адрия деп ат қояды. Вала Адрия он екі жасқа толғанда қашып кетеді. SG 1 командасына қосылған Вала "Контршабуыл" эпизодында ересек Адриямен кездескенде, Адрия Дэниелмен жоспарларын айтады. "Іздеу" эпизодында Адрия SG 1 командасын Санграалды алуға алдайды. Адрия құрылғыны аяқтауға үлкермей тұрып Дэниелді тұтқындайды. Жер мен Валаны да өзгертуді үміттене отырып, Адрия Дэниелді Ори жолына көшіруге тырысады және оны Приор етеді. Бірақ "Жамылғы" эпизодында Дэниел оған сатқындық жасайды және қаруды Ори галактикасына қолданады. "Жамылғы" оқиғасынан кейін жалғыз аман қалған Ори болғандықтан, Адрия Origin ізбасарларының күшін толығымен бақылайды – ол Жұлдыздар қақпасы ғаламындағы нағыз құдайға ең жақын нәрсеге айналады. Ол "Жұлдыздық қақпа: Шындықтың сандығы" фильмінде Оридің Сүт Жолына жасаған шабуылдарын жалғастырады. Шындық Кемісі деп аталатын Ежелгі құрылғы оның галактикасының сенушілеріне әсер еткеннен кейін, Адрия соңғы рет "Жұлдыздық қақпа: Шындықтың сандығы" фильмінде Ежелгі Морган ле Феймен шайқаста көрінеді, Купердің пікірінше, бұл шайқас адамдардың өмір сүру әлемінде басталып, Анубис пен Ома Десаланың "Тартулар" эпизодындағыдай, Көтерілген деңгейде жалғасады. Осылайша Адрия "жамандықтарын жалғастырудан мәңгілікке ауырады". Жас Адрияны үш бала актриса ойнады – төрт жастағы Адрияны Роберт К. Купердің қызы Эмма ойнады, ол сахналық қорқыныштан зардап шеккен бастапқы актрисаны алмастырды. Адрияны жеті жасында Жоделл Ферланд, ал он екі жасында Бренна О'Брайен сомдады. Морена Бакаринге Firefly жанкүйерлері болған продюсерлер телефон арқылы ересек Адрия рөлін ұсынды. Актрисаның киген қызғылт сары контактты линзалар оны соқыр сезіндіріп, көзін тітіркендірді, сондықтан "Іздеу" эпизодын түсіргенде линзалар тасталды. Бакарин "барлық оқиғаны [ ] керемет сезінді", өйткені ол өзінен үйренуге болатын кейіпкерді сомдай алды. Оның сөзінше, "Адрия күрделі кейіпкер еді және мен оны мейірімді де, жаман да көрсетуге тырыстым". Брэд Райт Адрияны "Оридің алдауы болғандықтан қызықты кейіпкер" деп атады және оны Оридің Харсезиске теңеді. Купер Адрияның Гоа'улдқа қонақ болуын "ескі және жаңа жаулардың одағы" деп қарастырды және оны "Дұшпандар" эпизодымен салыстырды, онда репликаторлар мен Гоа'улдтар алғаш рет бірге пайда болды. Morena Baccarin "Жұлдыздық қақпа: Шындықтың сандығы" фильмін түсіргенде бір күн ғана қол жетімді болды, ол алты беттік сценарийге тең болды. Купер оның, Джулиан Сэндс ("Доси") және SG 1 командасының арасындағы көбірек көріністерді жазды, бірақ фильмде қалған жалғыз нұсқа кейіпкерді кесіп тастау болды.

Анти-Ори жер асты

9-маусымның екінші бөлімінде Оридің үй галактикасындағы барлық адамдар өздерінің құдайларына адал деп сенбейтіні көрсетілді, бұл Анти Ори жер асты қозғалысынан көрінеді. Бұл топтар тазалаудан және фанатиктерден жасырынып, қауіпті өмір сүреді. Олардың мақсаты – Оридің айтқандарының жалған екенін дәлелдейтін куәліктерді жинау. Оларға қарамастан, Оридің өте күшті екеніне сенеді; олардың ниеттеріне ғана күмән келтіреді. Ори қоғамының көлеңкесінде өмір сүргенімен, олар көптеген артефактілерді жинап, жасырып қалды, себебі мұндай технологиялардың бөлшектері шығу туралы кітапқа қайшы келеді және табылған жағдайда жойылған болар еді. Сонымен қатар, топтың тіпті Құдайлар қаласындағы жоғары лауазымдарда да ізбасарлары бар. Бұл қозғалыстың барлық белгілі мүшелері – Харрид (Стивен Парк сомдады), Саллис (Апрель Эмбер Телек), Фаннис (Пол Монис де Са), Сивис (Майкл Айронсайд) және Дения (Даниелла Евангелиста) таныстырылғаннан кейін көп ұзамай қайтыс болады. Тағы бір мүше "Жұлдыздық қақпа: Шындықтың сандығы" фильмінде таныстырылады: Гертис (Крис Готье). Томин оны тауып, Даниял мен Валамен кездесуге алып барады, олардың мақсаты – Шындықтың сандығы деп санайтын Ортус Малумның орналасқан жерін анықтау. Ол Даниял мен Валаға күдікпен қарайды, себебі олар Селестис оттарының сөнгенін (Оридің өлгенін көрсететін белгі) білмейді, бұл белгі алысқа таралуы керек еді. Көрініпке, Томин олардың алыс елден келгенін айтқан, бірақ қаншалықты алыс екенін нақты айтпаған (басқа галактика). Олардың сөзіне сендіру үшін Даниял, Вала және Томин оны орбитадағы "Одиссей" кемесіне алып барады. Ол оларға орналасқан жерді айтады: басқа планетадағы Селестис жазығынан биік көтерілген тау. Ол, әдетте, өз планетасына қайтарылады, себебі оны қайта көрмейді.

Қабылдау

9-маусымның бірінші бөлігін қарап шыққан Стивен Грейвс (TV Zone) «Авалон» эпизодтарының «Монти Пайтон мен Киелі Грааль» фильмінен шыққан, шала жуылған қара жұмысшылармен, үстем шіркеумен және колдовство жасады деген айыппен өртеумен толыққанды, жаман пародия екеніне алаңдады. Бірақ «Origin» эпизоды туралы ол «Stargate SG 1 осы маусымда қызықты тақырыптарды қалыптастырып жатыр, жаңа қарсыластары Ори арқылы діни уағыздау және төзбеушілік туралы уақтылы түсініктеме береді» деп мәлімдеді. «Құдіреттілер» арқылы Грейвс «Ори – есептесуге болатын күш» екеніне көз жеткізді. «Төртінші атты» эпизоды туралы ол, апокалиптикалық оқиғалар шетелдік планеталарға емес, қазіргі Жерге әсер ететін SG 1 оқиғасын көрудің «қос есе жақсы» екенін айтты.