Кіріспе

"Галаксия" операциясы (lang es) – Испаниядағы 23 ақпан күні жасалған төңкеріс әрекетіне дейін жасалған жоспардың кодолық атауы. Бұл жоспарға қатысқан офицерлер 1978 жылдың 11 қарашасында Мадридтегі "Галаксия" кафесінде (кейін Ван Гог кафесі деп аталды, ал 2019 жылдан бастап "Тако Белл" болып табылады) кездескендіктен, оған "Галаксия" деп ат қойылды. Операция 1978 жылдың 17 қарашасында өткізілуі тиіс еді, мақсаты – сол кезде жүріп жатқан Испанияның демократиялық жолға көшуіне тосқауыл қою. Бұл күнді патша Хуан Карлос Оңтүстік Америкада болғандықтан таңдаған. Операцияны үш адам басқарды: "Гвардия Гражданская" полковник-лейтенанты Антонио Техеро, майор Рикардо Саэнс де Йнестриллас Мартинес және тағы бір полковник, оның аты әлі белгілі болған жоқ. Әңгіме кезінде полицияның бас пехота капитаны мен армияның бас пехота командирі де болды, олар өздерінің жоғары лауазымды басшыларына төңкеріс жоспары туралы хабарлады. 1980 жылдың 8 мамырында екі күдікті – Техеро мен Йнестриллас Мартинес әскери сот алдына келді. Олар сотқа бара жатқанда ұлтшыл тулары бар жұртшылық оларды қолдап шу көтерді, бірақ сонымен қатар оларды айыптағандар да болды, бұл Испанияның сол кездегі жағдайының шиеленісін көрсетті. Бас прокурор Техероға алты жыл, ал Йнестриллас Мартинеске бес жыл жаза тағайындауды сұрады, бірақ оларға ең төменгі жаза ретінде жеті ай мен бір күн және алты ай мен бір күн ғана берілді. Олардың ешқайсысы әскери шенінен айырылмады, ал кейін Йнестриллас Мартинес командир (майор) шеніне көтерілді. 1986 жылы Йнестриллас Мартинес, пехота полковнигі Карлос Вестейро Перес және олардың жүргізушісі рядовой Франсиско Касильяс "Эускади Та Аскатасуна" (ETA) ұйымының мүшелері тарапынан өлтірілді. 1986 жылдың 17 маусымында олар Мадридтегі Авенида дель Мансанарес көшесімен келе жатқанда, күтіп тұрған ETA-ның екі мүшесі көлікке оқ атып, үшеуі де қаза тапты. Йнестриллас Мартинес қайтыс болған кезде 50 жаста болды.

1981 жылғы әрекет

1981 жылы 23 ақпанда подполковник Техеро жаңа премьер-министрді дауыс беру кезінде тағы бір төңкеріс жасауға әрекеттенді. Ол 200 адаммен Парламенттің отырыстар залын және төменгі палатасын басып алып, 350 депутатты кепілге алды және әскери хунта құрылғанын жариялады. Бұл оқиға 23-ақпан төңкерісі деп танылды.