Кіріспе

Аспанның оптикалық құбылысы

Метеорологияда корона (көпше түрі coronae) – күн сәулесі немесе ай сәулесі (немесе кейде жарқын жұлдыздар немесе планеталардың жарығы) бұлттағы жеке кішкентай су тамшыларының және кейде ұсақ мұз кристалдарының немесе тұманды шыны бетінің дифракциясынан туындайтын оптикалық құбылыс. Толық пішімінде корона аспан денеінің айналасында бірнеше концентрлі, пастельді түсті сақиналардан және ауреол деп аталатын орталық жарқын аймақтан тұрады. Ауреол көбінесе (әсіресе Ай жағдайында) коронаның жалғыз көрінетін бөлігі болып табылады және шетіне қарай қызғылт қоңыр түске дейін ақсыл көгіл түсті дискідей көрінеді. Коронаның бұрыштық диаметрі су тамшыларының өлшеміне байланысты; кішкентай тамшылар үлкен короналар тудырады. Сондықтан, тамшылардың мөлшері біркелкі болғанда корона ең жақсы көрінеді. Короналар галолардан рефракция (дифракция емес) арқылы салыстырмалы түрде үлкен емес, кішкентай мұз кристалдарынан қалыптасуымен ерекшеленеді. Дифракциялық үлгі Аирди дискісі деп аталады.

Ағзаның құрттық тұқымдасы

Ауадағы тозаң да күн сәулесінің дифракциясына себеп болып, корона құрайды. Тозаң дәншектері әрқашан шар тәрізді болмайтындықтан, пайда болатын тозаң короналары көбінесе ерекше эллипстік пішінге және олардың ішінде жарқыраған дақтарға ие. Оларды гүлдену маусымында, орман сияқты тозаңның көп көзі бар жерлерде көруге болады. Күн бату мен шығу кезінде оларды көру оңайрақ, себебі күннің шағылысуы аз және тозаңға толы атмосфера арқылы жарық сәулесінің жолы ұзақ.