Кіріспе

Шотланд суретшісі (1859–1930)

Сэр Джеймс Гатри (10 маусым 1859 – 6 қыркүйек 1930) – шотланд суретшісі, «Глазго Бойз» тобымен байланысты. Өмірінде ол портреттерімен әйгілі болды, алайда қазір көбінесе шотланд реализмінің суретшісі ретінде танылады.

Ерте өмір және білім

Гатри Гринок қаласында дүниеге келді, ол пастор Джон Гатринің, Евангелиялық Одақ шіркеуінің қызметкері, және Энн Оррдың ең кіші ұлы болды. Ол бастапқыда заңды оқу үшін Глазго университетіне түсті, бірақ 1877 жылы одан бас тартып, сурет салуға көшті. Көптеген құрбыларынан айырмашылығы, ол Парижде оқыған жоқ, көбінесе өзімен-өзі оқыды, бірақ Глазгодағы Джеймс Драммонд, содан кейін Лондондағы Джон Петти оның ұстазы болды. 1879 жылы ол сурет салуды оқу үшін Лондонға көшті. Жазда ол ауылдық жерлерде сурет салды, көбінесе Роснеат және Хеленсбургте, бірақ көбінесе Кокбернспатхада. Гатри Челсидегі Чейне-Уолк ауылында тұратын досы Эдвард Артур Уолтонмен бірге біраз уақыт өткізді.

Мансап

Гатри өмірінің көп бөлігін Шотландия шекарасында, 1883 жылдан бастап Бервикширдегі Кокбернспат қаласында өткізді, онда ол өзінің ең маңызды туындыларының бірін – «Едік қызы» (1883) және «Сыныптастар» (1884) суреттерін жазды. Ол француз реалистерінің, әсіресе Жюль Бастиен Лепаждың күшті ықпалында болды және Глазго тобымен байланыста болды. Ол отбасымен Глазгодан Эдинбургке көшті. 1919 жылы Гатриге Оңтүстік Африка қаржыгері, 1-ші баронеті сэр Абрахам Бейли Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде қызмет еткен Ұлыбритания мен оның одақтастарының 17 саясаткері мен мемлекет қайраткерінің топтық портретын салу тапсырылды. «Бірінші дүниежүзілік соғыстағы мемлекет қайраткерлері» атты картина 1930 жылы, Гатри қайтыс болғанға дейін аяқталды. Сурет Лондонның Ұлттық портрет галереясына сыйға берілді. Гатридің 17 дайындық майлы этюдтары Шотландияның Ұлттық портрет галереясына сыйға тартылды. 1920 жылы Бельгия королі Гатриге Корольдік орденінің командирінің кресімен марапаттады. 1921 жылы ол жаңа құрылған Графикалық өнер қоғамына қосылып, сол жылы олармен бірге көрмеге қатысты.

Жеке өмір және өлім

1880-ші жылдардың соңында Гатри Данбартонширдегі Рху қаласында, Роумор отбасы үйінде бай жесір Хелен Ньютон Уайтлоумен танысты. Олар 1897 жылы үйленді, ал 1899 жылы ұлдары Томас Уайтлоу Бойд Гатри Лондонның Челси қаласында дүниеге келді. 1912 жылғы 20 қазанда ол 52 жасында рактан қайтыс болды. Гатри 1930 жылы зейнетке шыққан үйінде қайтыс болды. Оның Рхудегі қабірін сәулетші Александр Нисбет Паттерсон жобалаған.