Кіріспе

Филиппиннің Кагаян провинциясындағы муниципалитет.

Энриле, ресми түрде Энриле муниципалитеті (; ; ), Филиппиннің Кагаян провинциясындағы 3-ші сыныпты муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халқы 36 705 адамды құрайды. Энриле Кагаянның ең оңтүстік бөлігінде орналасқан, оңтүстіктен Ста. Мария, Изабела, шығыстан зор Кагаян өзені, солтүстіктен Солана және Тугегарао, батыстан Калингамен шектеседі. Бұл қала көбінесе ауыл шаруашылығымен айналысады, халқының көп бөлігі егіншілікпен айналысып табыс табады. Оның жер ауданы 18 450 гектарды құрайды, ол муниципалитеттің 22 барангайы арасында тең емес бөлінген. Басты өнімдері – күріш, жүгері, жержаңғақ, темекі және көкөністер. Жалпы халқы 35 834 адамды құрайды. Оның азаматтары итавиттер деп аталады, себебі олар итавит диалектісінде сөйлейді. Илокандар мен тагалогтар батыс барангайларда қоныстанды және итавиттердің өміріне жақсы сіңіп кетті.

Этимология

Муниципалитет испан генерал-губернаторы Паскуаль Энриле-и-Альседоның есімімен аталды. Кейбуг – Энриле қаласы Тюгегараоның бариосы болған кездегі бастапқы аты. Ол 1849 жылдың қыркүйегінде жеке қала ретінде құрылды және испан билігі тұсында испан генерал-губернаторы Паскуаль Энриленің құрметіне аталды.

Тарих

Энриль тарихы 1690 жылға дейін жетеді. Әйгілі Хуан Пагуэренің сөзіне сүйенсек, бұл Кагаян провинциясының ең оңтүстік бөлігінде орналасқан, кең және ұзын, жаңа өңделмеген жер болған. 1718 жылы отаршылдық үкімет бұл жерді Тугегараоның бариоларының бірі деп белгіледі. Оны "Кабугаг" немесе қысқасымен Кабуг деп атады, бұл алғашқы қоныс аударушының дендеуі болғандықтан, диалекттегі "денеу" деген сөз. Сондықтан, бұл жер оның құрметіне аталды. "Кабуг" деген жазу қаланың алғашқы шіркеу қоңырауында сақталған, ол әлі күнге дейін мұнарада тұр. 1724 жылы Доминикан монахтары бариоға әулие қамқоршы тағайындауды ұсынды. Кабугқа "Нуэстра Сеньора де лас Кальдас" есімі берілді. Барионың көрнекті тұрғындары оның мерекесі ретінде тамыздың алтыншы күнін таңдады. Жылдар өте келе, барионың жер аумағы мен халқы таңғажайып жылдамдықпен өсті. Барионың жанынан ағып өткен Кагаян өзені бірте-бірте өз бағытын өзгертті және су тасқыны аймақтары пайда болғанда Катаггаманға қарай жылжыды. Христиан дінін ұстанбаған, Калинга тайпасына жататын тұрғындар барионы тастап, батысқа қарай Тау провинциясына көшіп кетті. Осының нәтижесінде, көбірек егістік жерлер тазартылып, өңделді. Темекі мен жүгері халықтың негізгі егіні болды. 1849 жылдың қыркүйегінде отаршылдық үкімет Кабугты Тугегарао муниципалитетінен бөліп, жеке қала етіп құруға бұйрық берді. Жаңа қала сол кезде Лусонның солтүстік бөлігінде жол салуға жауапты болған губернатор Паскуаль Энриленің құрметіне Энриле деп аталды. Энриленің Тугегараодан бөлінуі оның әулие қамқоршысын өзгертуге әкелді. Халық бірауыздан "Нуэстра Сеньора де лас Ниевес" әулиесін өз қамқоршысы деп қабылдады. Оның мерекесі тамыздың бесінші күні ретінде белгіленді. Энрильдің шет аймағы болған Синупак, Эмилио Агиналдо мен оның революциялық күштері американдық әскерлерден қашқанда жасырынған жер болды.

География

Энриле Кагаянның ең оңтүстік бөлігінде жатыр, оңтүстіктен Ста. Мария, Изабеламен, шығыстан зор Кагаян өзенімен, солтүстіктен Солана және Тугегарао қаласымен, ал батыстан Калинга провинциясымен шектеседі.

Жер аумағы

Энриле жерінің ауданы 18 450 гектарды құрайды, бұл аудан муниципалитеттегі 22 ауылдық округке тең емес бөлінген және көбінесе ауыл шаруашылығымен айналысады, онда тұрғындардың көп бөлігі егіншілікпен айналысып табыс табады.

Топография

Энрильдің солтүстігі мен батысында төбелер мен таулармен шектелген. Шығыс бөлігі, өзен жағасына жақын, теңіз деңгейінен шамамен 20 метр биіктікте жатыр. Ең жоғары нүктесі солтүстік-батыста орналасқан, ол теңіз деңгейінен шамамен 800 метр биіктікте.

Демография

2020 жылғы санақта Энриле, Кагаянның халқы 36 705 адамды құрады. Энриле тұрғындары Итавит деп аталады, себебі олар Итавит тілінде сөйлейді. Илокандар мен тагалогтар батыс барангайларда қоныстанды және Итавит өмірінің бағытына жақсы үйлесіп кетті.

Экономика

Энриле негізінен ауыл шаруашылығымен айналысатын қала, және халықтың көп бөлігінің табысы егіншілік есебінен түседі. Оның жер ауданы 18 450 гектарды құрайды, бұл аудан муниципалитеттегі 22 ауылдық округке тең емес бөлінген. Басты өнімдері – күріш, жүгері, жержаңғақ, темекі және көкөністер.

Аңғақ өнімі

Ауыл шаруашылығы департаменті (DA) Кагаяндағы Энриле қаласын жергілікті жержаңғақ өнеркәсібінің дамуына қосқан "ерекше үлесі" үшін "Филиппиннің жержаңғақ астанасы" деп жариялады. Сарапшылар қаланың топырағының – құмды және құмды-құлдық топырақ – қолайлылығын және жыл бойы жержаңғақ өндіруге бірегей мүмкіндігін атап өтті. Қаланың өндірісі жылына 1800 метрикалық тоннаға жетеді, бұл ұлттық өнімнің 8-10 пайызын құрайды. Энриледе 700 гектар егістік жерді өңдейтін 800 жержаңғақ шаруасы бар, одан әрі 800 гектар кеңейтуге мүмкіндік бар. "Өндіріс пен түсімді жақсарту арқылы Энриле 15,060 метрикалық тонна жержаңғақ импортының бір бөлігін, тіпті толығымен де қамтамасыз ете алады", - деп қосты Alviar.

Көлік

Жолаушылар джипнелері, трициклдер және басқа жеке көлік құралдары Энриле қаласының ішкі және сыртқы барлық бағыттарында қызмет көрсетеді. Калеса тек Побласион және ауылдық округтер ішінде ғана жүреді.

Жергілікті билік

Энриле Кагаян провинциясының үшінші заңнамалық округіне жатады және Жергілікті Өзін-Өзі Басқару Кодексіне сәйкес, жергілікті атқарушы орган ретінде тағайындалған әкім мен заң шығару органы ретінде муниципалдық кеңес тарапынан басқарылады. Әкім, вице-әкім және кеңес мүшелері халықтың тікелей сайлауы арқылы сайланады, бұл сайлау үш жыл сайын өткізіледі.

Сайланған лауазымды адамдар

+ Қалалық кеңес мүшелері (2022-2025) Лауазымы Аты-жөні Конгрессмен Джозеф Л. Лара Губернатор Мануэль Н. Мамба Мэр Мигель Б. Десена, кіші Вице-мэр Кристина Г. Магбитанг Кеңесшілер Джей Энн О. Агирре Мария Росабелл Р. Херрера Жасинто Т. Тудао Питер Б. Десена Ромео Б. Баттун Серхио Б. Тюринган Агапита C. Макарубо Хуан Б. Караг, кіші

Сайланған лауазымды адамдар

+ Қалалық кеңес мүшелері (2019–2022) Лауазымы Аты-жөні Конгрессмен Джозеф Л. Лара Губернатор Мануэль Н. Мамба Мэр Мигель Б. Десена кіші Вице-мэр Экспедито К. Тагибао Кеңесшілер Кристина Г. Магбитанг Ромео Б. Баттунг Мария Росабелл Р. Геррера Хуан Б. Караг кіші Серхио Б. Туринган Джозеф М. Амистад Жасинто Т. Тудао Меркурия Т. Гаффуд

Қалалық әкім

1. Дон Корнелио Бунаган – 1896 – 1898

Білім

Кагаянның мектеп бөлімі қаланың мемлекеттік білім беру жүйесін басқарады. Бөлім кеңсесі – Кагаян аңғары аймағындағы Білім министрлігінің (DepEd) аймақтық кеңсесі. Бұл кеңсе муниципалитет аумағындағы мемлекеттік және жеке бастауыш мектептерді, сондай-ақ мемлекеттік және жеке орта мектептерді басқарады.