Кіріспе

Ли стилі тай-чи (李氏太極拳) Ли стилінде оқытылатын даосизм өнерінің түрлі салаларымен тығыз байланысты, соның ішінде Цигун, Даоин, Чанг Мин, дәстүрлі қытай медицинасы, даосизм алхимиясы, Фэн Шоу кунг-фу және қару-жарақпен жаттығу. Практикалаушылардың айтуынша, оны алғаш рет 1930 жылдары Чан Кам Ли Батысқа әкелді, ал кейіннен 1958 жылдан 1994 жылы қайтыс болғанға дейін Халықаралық даостық қоғамның президенті болған Чи Су танымал етті. Ли стилі тай-чи екі түрден тұрады: «би» (белгілер = жоқ) және «форма». Басқа жаттығулардың ішінде Ифу Шоу немесе «жабысқан қолдар», Айналатын қолдар, Айналатын қолдар және түрлі Ци және Ли дамыту жаттығулары бар. Ли стилі тай-чи жекпе-жек өнерімен байланысты, және осы өнерді құрайтын дамудың бес ерекше саласы бар:
Денелік
Психикалық
Тыныс алу
Шенг Ци (生气; Ішкі энергия)
Чинг Шенг Ли (精生力; Сыртқы энергия).

Цигун

Чэ Судың тай-чи сабақтарында Цигун немесе энергияны жетілдіру, Даоин немесе тыныс алу жаттығулары міндетті түрде болды. Ли стиліндегі цигун жаттығулары K'ai Men (开门) немесе "Ашық есік" деп аталады. Чэ Су 1983 жылы "Қытай йогасы" (кейіннен "Таоист йогасы" деп қайта аталды) деген атпен кітап жазды, ол өнердің осы саласына толық арналған. Бұл кітапта таоист алхимиясының энергияны жетілдіру әдістері туралы толық мәліметтер келтірілген, олар тантианға немесе "Алтын пешке" немесе "Төменгі қазанға" терең дем алу арқылы ішкі энергияның – ци ағынын қозғауға, оны меридиандар мен қантамырлар бойында орналасқан түрлі энергия орталықтары арқылы айналдыруға бағытталған. Тыныс алу жаттығуларының түрлі-түрлері сипатталып, инь мен ян тынысы бойынша жіктеледі, сондай-ақ әр орган арқылы өтетін энергияның шарына және күнінің уақытына, жыл мезгіліне байланысты меридиандардың сәйкес желілеріне сәйкес денені реттеу туралы ұсыныстар берілген. Традициялық қытай медицинасының негізгі принциптеріне негізделген Чан Мин диетасы немесе қытайлық тағамдық терапия туралы тұрақты денсаулықты сақтау үшін де әртүрлі ұсыныстар бар. Бұл цигун стилінің маңызды ерекшелігі – ол тек ци немесе ішкі энергиямен ғана айналыспай, сонымен қатар жаттығушыға жеке ци қорын әлемнің энергиялық өрісінен алынатын энергиямен толықтыруды үйретеді, Чэ Су оны сыртқы энергия немесе "Чинг Шен Ли" (jīng shēng lì 精生力) деп атады.

Нысандар

Ли стилі қозғалыстардың белгілі бір тізбектерін қамтитын бірнеше формаларды қамтиды. Бұл қозғалыстар жануарлардың қозғалыстарын еске түсіретін атаулармен берілген он төрт негізгі позаға негізделген. Бұл позалар "Барыстың қуылуы" және "Сұлудың тоқуы" сияқты аттармен топтастырылған тізбектерге де біріктіріледі. Қозғалыстар әртүрлі жылдамдықпен орындалуы мүмкін және тыныс-демімен үйлестірілуі де мүмкін. Екі форма бар: бірі – шамамен 400 жылдық тарихы бар тай-чи биі, екіншісі – "Форма" деп аталатын өзінің формасы. Қытай іріктемесі "ву" (Wu 舞) сөзінің этимологиясы Ли стиліндегі тай-чи биінің Ву шаманизмінен бастау алатынын көрсетеді. Би 185 позадан немесе қадамнан тұрады, ал форма 140 позадан 42 тізбекке бөлінген.

Тілімді қолдар

Ли стилі екі немесе үш адамға арналған түрлі серіктес жаттығуларын қамтиды, олардың ең маңыздысы – "жабысқан қолдар" (Yīfù shǒu 依附手) деп аталады. Екі адам бір-біріне қарама-қарсы тұрып, білезіктің артқы бөлігінен жанасып, айналып, біртіндеп бір-бірінің тепе-теңдігін сынап көреді. Бұл жаттығуда сезімталдық пен күшке қарсы икемделуге баса назар аударылады. И-фу-шу – екі адамның қатысатын жаттығуы. Әрбір қатысушы өз тұрақтылығын сақтай отырып, екіншісінің тепе-теңдігін бұзуға тырысады. Жаттығу барысында байланыс қолдар арқылы жүзеге асырылады. Қандай поза қабылданса да, дене тепе-теңдігінің әлсіз тұсы болуы мүмкін, солға немесе оңға, артқа немесе алға, жоғары немесе төмен жылжу арқылы осы әлсіздіктер пайдаланылады. И-фу-шуға қатысушылар осы алты бағыт бойынша әлсіздіктерді пайдаланып, бір-бірін тепе-теңдіктен шығарып, тұрақтандыруға тырысады. Мұны жасаудың ең қиын жолы – екінші адамды жерден көтеру, бірақ қажетті жаттығулар жасап, қателеспейтін техниканы дамытса, мұны істеуге болады. Толық сипаттаманы Чи Судың баспасының веб-сайтынан онлайн оқуға болады.

Өзін-өзі қорғау

Айналмалы қолдар мен айналмалы білектер – Ли стилі тай-чидегі екі жаттығу, олар өзін-өзі қорғаудың негізгі принциптерін үйретуге арналған. И-фу-шу сияқты, Айналмалы қолдар (Лун Пэй) және Айналмалы білектер (Лун Шу) жылдам ойлау және дене реакциясын дамытуға, сондай-ақ жоғары сезімталдыққа көмектеседі. Екеуі де, атауынан көрінетіндей, қолдар мен білектердің дөңгелек қозғалыстарымен сипатталады. Бұл екі өнерде де денеге жасалатын ұстамаларды болдырмау, қайтару және бұру техникалары бар. Үнемі жаттығу арқылы сіз серігіңіздің ниеттерін орындау алдында сезіну қабілетін дамыта аласыз. Осы арқылы сіз олардың қозғалыстары мен қалыптарындағы әлсіз жақтарын сезініп, пайдалана білуге үйренесіз, соның ішінде өзіңіздің кемшіліктеріңізді түсініп, көбірек шоғырлану мен сананы жетілдіресіз. Сіз берік тепе-теңдікке негіз салады, дене қозғалыстарын үйлестіруді үйренесіз, және әлдеқайда сезімтал және қабылдағыш боласыз. Бұған қоса, сіздің Ци энергияңызды басқару және пайдалану жаттығуларыңызда маңызды рөл атқарады.