Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық математик және когнитивтік ғалым (1925–2012)
American mathematician and cognitive scientist (1925–2012)
Роберт Дункан Люс (16 мамыр 1925 – 11 тамыз 2012) – американдық математик және әлеуметтік ғалым, математикалық психология саласындағы ең көрнекті тұлғалардың бірі. Өмірінің соңында ол Калифорния университетінің Ирвин қаласындағы Когнитивтік ғылымның ерекше зерттеу профессоры қызметін атқарды.
Robert Duncan Luce (May 16, 1925 – August 11, 2012) was an American mathematician and social scientist, and one of the most preeminent figures in the field of mathematical psychology. At the end of his life, he held the position of Distinguished Research Professor of Cognitive Science at the University of California, Irvine.
Білім және мансап
Люс 1945 жылы Массачусетс технология институтында авиациялық инженерлік ғылымдар бакалавры дәрежесін алды, ал 1950 жылы сол университетте Ирвин С. Коэннің жетекшілігімен «Жарты топтар туралы» диссертациясын қорғап, математика ғылымы бойынша PhD дәрежесін алды. 1954 жылы Колумбия университетінде профессорлық қызметін бастады, онда математикалық статистика және социология салаларынан ассистент профессор болып жұмыс істеді. 1957-1959 жылдары Гарвард университетінде лекция оқығаннан кейін, 1959 жылы Пенсильвания университетінің профессоры болды және 1968 жылы Бенджамин Франклин атындағы психология профессоры атағын алды. 1969 жылдан бастап Жоғары оқу институтында болып қайтқаннан кейін, 1972 жылы UC Irvine факультетіне қосылды, бірақ 1976 жылы Гарвардқа Альфред Норт Уайтхед атындағы психология профессоры, содан кейін Виктор С. Томас атындағы психология профессоры болып оралды. 1988 жылы Люс UC Irvine факультетіне когнитивтік ғылымдар бойынша ерекше профессор және (1988-1998 жылдары) UCI математикалық мінез-құлық ғылымдары институтының директоры болып қайта келді.
Luce received a Bachelor of Science degree in Aeronautical Engineering from the Massachusetts Institute of Technology in 1945, and PhD in Mathematics from the same university in 1950 under Irvin S. Cohen with thesis On Semigroups. He began his professorial career at Columbia University in 1954, where he was an assistant professor in mathematical statistics and sociology. Following a lecturership at Harvard University from 1957 to 1959, he became a professor at the University of Pennsylvania in 1959, and was awarded the Benjamin Franklin Professorship of Psychology in 1968. After visiting the Institute for Advanced Study beginning in 1969, he joined the UC Irvine faculty in 1972, but returned to Harvard in 1976 as Alfred North Whitehead Professor of Psychology and then later as Victor S. Thomas Professor of Psychology. In 1988 Luce rejoined the UC Irvine faculty as Distinguished Professor of Cognitive Sciences and (from 1988 to 1998) director of UCI's Institute for Mathematical Behavioral Sciences.
Үлестер
Люс есімді ғалымның белгілі еңбектеріне Люс таңдау аксиомасын жасауы, қосымша нұсқалардың бір затты екіншісінен таңдау ықтималдығына әсер етпеуі керек деген қағиданы ресми тұжырымдауы, жартылай реттемелерді анықтауы, әлеуметтік ғылымдарға граф теориясының әдістерін енгізуі және граф теориясындағы толық қоссабақты білдіретін "клика" терминін ұсынуы жатады.
Contributions for which Luce is known include formulating Luce's choice axiom formalizing the principle that additional options should not affect the probability of selecting one item over another, defining semiorders, introducing graph theoretic methods into the social sciences, and coining the term "clique" for a complete subgraph in graph theory.
Тану
1966 жылы Люс Америка өнер және ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. 1972 жылы ол фундаменталды өлшеу, пайдалылық теориясы, жаһандық психофизика және математикалық мінез-құлық ғылымдарындағы еңбектері үшін Ұлттық ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. 2003 жылы математикалық психология саласына қосқан үлесі үшін мінез-құлық және әлеуметтік ғылымдар саласындағы Ұлттық ғылым медалімен марапатталды. 2004 жылы Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды.
In 1966, Luce was elected to the American Academy of Arts and Sciences. Luce was elected to the National Academy of Sciences in 1972 for his work on fundamental measurement, utility theory, global psychophysics, and mathematical behavioral sciences. He received the 2003 National Medal of Science in behavioral and social science for his contributions to the field of mathematical psychology. In 2004, he was elected to the American Philosophical Society.
Мұрағаттық жинақтар
Р. Дункан Люс қағаздарына нұсқаулық. Арнайы коллекциялар және мұрағаттар, UC Irvine кітапханалары, Ирвин, Калифорния.
Guide to the R. Duncan Luce Papers. Special Collections and Archives, The UC Irvine Libraries, Irvine, California.
Басқа
Р. Дункан Люс жарияланымдары бар веб-бет. Оның еңбектерінің ғылыми журналдағы шолуы. Операциялық зерттеулер және басқару ғылымдары институтынан Р. Дункан Люс туралы өмірбаян.
Luce's web page with publications. Science journal's summary of his work. Biography of R. Duncan Luce from the Institute for Operations Research and the Management Sciences