Кіріспе

Ходжо Йошитоки (北条 義時) – Камакура сёгунатының екінші Ходжо шикені (қамқоршысы) және Ходжо кланының басшысы. Ол Ходжо Токимасаның екінші ұлы болды. 1205 жылы әкесі Токимасаның қызметтен бас тартуынан бастап, 1224 жылы қайтыс болғанға дейін шикен қызметін атқарды.

Алғашқы жылдары (11631183)

Ходжо Ёситоки дүниеге 1163 жылы келді, ол Ходжо Токимасаның екінші ұлы және оның әйелі, Ито Сукечиканың қызы еді. Ол туған кезде ағасы Ходжо Мунетоки және үлкен әпкесі Ходжо Масако болды. Одан кейін он жыл ішінде тағы бір інісі Ходжо Токифуса дүниеге келді, сондай-ақ есімі белгісіз қыз туды, бірақ олардың туған күндері белгілі емес. Ходжо кланы сол кезде Идзуді басқарды, ал Ёситоки Ходжо болғандықтан Тайра кланы мен императорлық отбасының ұрпағы да еді. Сол кезде Тайра, Тайра но Киёмори басшылығымен, астана Киотодағы билігін нығайтып, өзінің қарсыласы Минамото кланын қуды. Минамото но Ёситомо, клан басшысы, өлімге кесілді, ал өлтірілмеген ұлдары жер аударылды немесе монастырларға жіберілді. Керемет император Го Сиракава, сондай-ақ оның ұлы, сол кездегі император (қуыршақ сияқты), император Нидзё да Киотода болды. Минамото но Ёритомо, Ёситомоның мұрагері, Ходжоның иеліктері орналасқан Идзуге жер аударылды. (Оның басқа ағалары Минамото но Ёсицунэ мен Минамото но Нориюри Киото маңындағы монастырларға жіберілді). Ёситоки өмірінің бірінші күнінен бастап Идзудағы Ходжо кланының басшысы ретінде әкесінен кейін табысқа жетеді деп күтілді. Ол бауырларымен, әсіресе әпкесі Масакомен тығыз қарым-қатынаста болды. 1179 жылы Масако Минамотоның жер аударылған жас адамы Минамото но Ёритомоға ғашық болды және олар үйленді. Бұл некеге жас Ходжо мұрагері Ёситоки толық қолдау көрсетті. 1180 жылы Масако мен Ёритомоның О Химе есімді қызы дүниеге келді. Сол жылы Го Сиракаваның ұлы, ашулы ханзада Мочихито Тайра басшылығына наразы болды, өйткені оның жас немере інісі, жартылай Тайра болған император Антоку таққа отыруына кедергі келтірілді деп сенді. Ол Тайраны құлату үшін бүкіл Жапониядағы Минамото басшыларын шақырды. Ёритомо дереу жауап берді, ал Ёситоки, Масако, Токимаса және бүкіл Ходжо кланы оны қолдады. Ёритомоның ағалары Ёсицунэ мен Нориюри оған қосылды. Ёритомо Сагами провинциясындағы Камакура қаласында Идзудің шығысында өз базасын құрды. Генпей соғысы басталды, және Ёситокиге әкесі Ёритомоға барлық күшімен көмектесуді бұйырды. 1180 жылы соғыста Ёситокидің ағасы Мунетоки қайтыс болды. Келесі жылы, 1181 жылы, Тайра но Киёмори қайтыс болды, оның орнын ұлы Тайра но Мунэмори басты. 1182 жылы 19 жасар Ёситоки соғыс ортасында үйленді. Оның әйелі белгісіз. Бірақ 1183 жылы олардың алғашқы баласы Ходжо Ясутоки дүниеге келгенін білеміз, ол әкесі қайтыс болғаннан кейін Ходжоның мұрагері болады. Ал өткен жылы Ёритомо мен Масаконың Минамото мұрагері Минамото но Ёриие болатын ұлы дүниеге келді. 1183 жылы Ёритомоның қарсыласы және туысы Минамото но Ёсинака Киотоға кірді және Хейке (және жас император Антоку) қаладан қуды. Кейін Ёсинаканы Киотодан Ёсицунэ Ёритомо атынан қуды. Минамото тез арада император Го Тобаны таққа отырғызды.

Билікке көтерілу (11851205)

1185 жылы Генпей соғысы Минамото Дан-но-Ура шайқасында Тайраны жеңген кезде аяқталды, ал Тайра басшыларының көпшілігі өлім жазасына кесілді немесе өз-өзіне қол жұмсады (соның ішінде суға батып кеткен император Антоку). Минамотолар енді Жапонияны бақылап, Камакурада өздерінің базасын орнатысты. Бұл Ходзоны да өте ықпалды орынға қойды. Сол жылы Ходзо Токимаса, Cloistered Emperor Go Shirakawa-дан джито және шуго, яғни констебль және стюард лауазымдарына алғашқы тағайындамаларды алды. 1192 жылы Cloistered Emperor Go Shirakawa (сол жылы қайтыс болды) Йоритомоға сёгун атағын берді. Сол жылы Масако мен Йоритомоның тағы бір ұлы, Минамото но Санетомо дүниеге келді. 1199 жылы Йоритомо қайтыс болғаннан кейін Йошитоки де өте қуатты жағдайда болды. Масако монахқа айналды, бірақ саясатқа қатысып жүрді, ал Йошитоки мұрагер болуға дайындалды. Ходзо Токимаса, Йоритомоның ұлы, сёгун Ёрииеге регент болды, Ёриие Ходзоны ұнатпай, әкесінің туысы, Хики кланының басшысы Хики Ёсикадзудың отбасына жақын болды. 1200 жылы Ёрииеге елді басқаруға көмектесу үшін Йошитоки, Масако және Токимаса регенттер кеңесін құрды, бірақ Ёриие Ходзоға сенбеді және 1203 жылы Ёсикадзумен бірге Ходзо Токимасаны өлтіруді жоспарлады. Йошитоки бұл туралы ештеңе білмеді, бірақ Масако біліп, әкесіне хабарлады. Токимаса 1203 жылы Ёсикадзуды өлімге жіберді. Осы оқиға кезінде Ёрииедің ұлы және мұрагері Минамото но Ичиман да өмірден озды. Ёриие қолдауын жоғалтып, 1203 жылы орнынан бас тартып, Изуға көшіп, 1204 жылы Токимасаның бұйрығымен өлімге кесілді. Кейін Йоритомоның екінші ұлы Минамото но Санетомо сёгун болды. Токимаса оның регенті ретінде билік жүргізді, бірақ олар Ходзомен келіспеді, және Токимаса оны өлтіруді жоспарлады. Осы кезеңде Токимасаның адамы Токимасаның қарындасына (Масакоға емес) үйленген Йошитокидің сіңілісінің күйеуі Хатакеяма Шигетаданы, сатқындықпен айыптап, өлімге жіберді. Йошитоки оған жақын болғандықтан, әкесіне сенімсіздікпен қарасты. Санетомоны да өлтіру жоспарланғанда, Масако мен Йошитоки әкесі орнынан бас тартсын немесе олар көтеріліс ұйымдастыратынын мәлімдеді. Токимаса басын қырқып, монахқа айналып, Камакурадағы монастырға кетіп, 1215 жылы қайтыс болды. Осылайша Ходзо Йошитоки Токимасадан кейін шиккен (регент) лауазымын иеленді.

Регенттік билік пен өлім (12051224)

Йошитокидің регенттік билігі соңғы жылдарына дейін өте тыныш және оқиғасыз болды. Оған "монах шогун" атанған әпкесі Масако көмектесті. 1218 жылы регент Йошитоки Масаконы Киотоға жіберіп, қазіргі зейнеткер император Го Тобадан оның ұлдарының бірі, принц Нагахито, баласыз болғандықтан шогун Санетомоның мұрагері бола ала ма деп сұрады. Оған рұқсат берілмеді. 1219 жылы шогун Санетомо оның жүрегі ауырған немере інісі, марқұм Йорие ұлымен өлтірілді, кейін ол да өмірден озды. Осылайша Минамото әулетінің тамыры кесілді. Сол жылы регент Йошитоки Минамото әулетінен алыс туысқан Куджо Йорицунеді таңдады, ол Куджо кланынан болғандықтан Фудзивара тегінен еді. Ол жаңа шогун атанды, бірақ Йошитоки регенттік лауазымында қалды. 1221 жылы Жокю соғысы басталды. Ходжодан көңілі қалған зейнеткер император Го Тоба регент Йошитокиді заңнан тыс деп жариялап, оны өлімге кесуді талап етті. Киотода ашық бүлік көтерілді, Йошитоки әскерлеріне Киотоға шабуыл жасауға бұйрық берді, және 1221 жылы қала басып алынды. Масако бұл қастандық жоспарын ашуға көмектесті. Го Тоба Оки аралдарына жер аударылды. Йошитокидің ұлы Ходжо Ясутоки астананы иеленді. Дегенмен, 1224 жылы Ходжо Йошитоки күтпеген жерден аурудан қайтыс болды. Ол 61 жасқа толыпты. Оның орнын ұлы және мұрагері Ходжо Ясутоки басты, ол шогун Йорицунеге үшінші шиккен атанды. Оның әпкесі Масако одан бір жыл кейін, 1225 жылы 69 жасында дүние салды.