Бельгиялық органист, композитор және музыка педагогы Жозеф Жонген

Кіріспе

Бельгиялық органшы, композитор және музыка педагогы Мари Альфонс Николас Жозеф Йонгэн (14 желтоқсан 1873 – 12 шілде 1953) – бельгиялық органшы, композитор және музыка саласындағы педагог.

Өмірбаян

Йонген Льеж қаласында туған, ата-анасы Фландриядан көшіп келген. Ол Леон Йонгеннің үлкен ағасы болды. Музыкаға қабілеттілігіне байланысты, ол жеті жасында Льеж консерваториясына қабылданды және келесі он алты жылды сонда өткізді. Йонген композицияны Жан Теодор Радукспен оқыды. 1892 жылы фортепиано конкурсында алтын медаль жеңіп алды, содан кейін сол жылы Чарльз Мари Даннелстің орган класына қосылды. 1895 жылы фуга бойынша бірінші жүлде алды, келесі жылы фортепианода диплом алды, ал 1896 жылы орган бойынша тағы бір сыйлыққа ие болды. 1902 жылы Бельгияға оралып, 1903 жылы бұрынғы Льеж колледжінде гармония және контрапункт профессоры болып тағайындалды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, ол отбасымен Англияға көшті, онда скрипкашы Дезире Дефо, альтшы Лайонель Тертис және виолончельші Эмиль Доэхардпен бірге фортепиано квартеті құрды. Оның №2 скрипкалық квартеті, Op. 50, 1916 жылы сонда жазылған. Бейбітшілік орнағаннан кейін ол Бельгияға оралып, Брюссельдің Корольдік консерваториясында фуга профессоры болып тағайындалды. 1925 жылдан 1939 жылға дейін ол осы мекеменің директоры қызметін атқарды; оның орнын ағасы Леон Йонген басты. Директорлық қызметтен кеткеннен кейін он төрт жыл өткен соң Жозеф Йонген Бельгияның Сарт-лез-Спа қаласында қайтыс болды. Бүгінгі күні оның шығармаларының тұрақты түрде орындалатын жалғыз бөлігі – органға арналған шығармалары, олардың көп бөлігі жеке, ал кейбіреулері басқа аспаптармен бірге орындалады. Алғашқы туындыларына Сезар Франк пен оның мектебі әсер еткен. Лорд Бернерс 1922 жылы J & W Chester баспасына жазған қысқаша эссесінде №2 скрипкалық квартетін (1916) «форманың тазалығы, жазудың көркемдігі және эмоционалдық тартымдылығы» үйлесімі үшін, ал 1918 жылғы фортепианоға арналған «Свита en forme de Sonate» туындысын «ескі формаларға негізделген заманауи музыканың керемет мысалы» деп атады. Оның монументалды «Симфония Кончертантасы», Op. 81 (1926) – органды және оркестрді үйлестірудегі шедевр саналады және көптеген адамдар оны ең ұлы туындылардың бірі деп есептейді. Көптеген көрнекті заманауи органдылар (Виргиль Фокс, Александр Фрей, Жан Гийу, Майкл Мюррей, Диана Мередит Белчер және Оливье Латри) оны насипаттап, жазды. Бұл туындыны Родман Ванамейкер өзінің Филадельфиядағы сәнді дүкені Ванамейкердің Ұлы залында тұсаукесер үшін тапсырыс берді. Оның мақсаты – әлемдегі ең үлкен құбырлы органның қайта ашылуы, Родман Ванамейкердің Леопольд Стоковский мен Филадельфия оркестрімен бірлесе қаржылаған концерттер сериясының бөлігі ретінде. 1928 жылы Ванамейкердің қайтысы осы туындыны ол үшін жазылған жерде сол кезде орындауға мүмкіндік бермеді, бірақ ол 27 қыркүйекте 2008 жылы Ванамейкер органымен және Филадельфия оркестрімен алғаш рет орындалды. 1945 жылы Йонген хор, мысқылдауыш аспаптар мен органға арналған «Op. 130» тұғырлық мәссасын, ағасы Альфонстың естелігіне арнап жазды.

Jongen was born in Liège, where his parents had moved from Flanders. He was the elder brother of Léon Jongen. On the strength of his precocity for music, he was admitted to the Liège Conservatoire at the young age of seven, and spent the next sixteen years there. Jongen studied composition with Jean Théodore Radoux. In 1892 he was awarded the gilt medal in the piano competition, and later that same year he joined the organ class of Charles Marie Danneels. He won a First Prize for Fugue in 1895, an honors diploma in piano the next year, and another for organ in 1896. In 1902 he returned to Belgium and in 1903 he was named a professor of harmony and counterpoint at his old Liège college. With the outbreak of World War I, he and his family moved to England, where he founded a piano quartet with violinist Désiré Defauw, violist Lionel Tertis, and cellist Émile Doehaerd. His String Quartet No 2, op. 50, was composed there in 1916. When peace returned, he came back to Belgium and was named professor of fugue at the Royal Conservatory of Brussels. From 1925 until 1939, he served as director of that institution; he was succeeded by his brother Léon Jongen. Fourteen years after leaving the directorship, Joseph Jongen died at Sart lez Spa, Belgium. Today, the only part of his oeuvre performed with any regularity is his output for organ, much of it solo, some of it in combination with other instruments. The early works were influenced by César Franck and his school. Lord Berners, in the short essay he wrote on Jongen for publishers J & W Chester in 1922, calls out the String Quartet No 2 (1916) for its blend of "purity of form, beauty of writing and emotional appeal", and the 1918 Suite en forme de Sonate for piano as "a delightful example of modern music based on old forms". His monumental Symphonie Concertante, op. 81 of 1926 is a tour de force, considered by many to be among the greatest works ever written for organ and orchestra. Numerous eminent organists of modern times (such as Virgil Fox, Alexander Frey, Jean Guillou, Michael Murray, Diane Meredith Belcher and Olivier Latry) have championed and recorded it. The work was commissioned by Rodman Wanamaker for debut in the Grand Court of his palatial Philadelphia department store, Wanamaker's. Its intended use was for the re dedication of the world's largest pipe organ there, the Wanamaker Organ, as part of a series of concerts Rodman Wanamaker funded with Leopold Stokowski and the Philadelphia Orchestra. Wanamaker's death in 1928 precluded the performance of the work at that time in the venue for which it was written, but it was finally performed for the first time with the Wanamaker Organ and the Philadelphia Orchestra on 27 September 2008. In 1945, Jongen composed the Mass, Op. 130, for choir, brass and organ, in memory of his brother Alphonse.