Кіріспе

Қиыршық нүктелі көбелек (Xestia xanthographa) – Noctuidae тұқымдасына жататын көбелек. Ол Еуропа, Солтүстік Африка және шығысқа қарай Палеарктика (Қытайды қоспағанда) және Солтүстік Америкада таралған. Бұл түрдің сыртқы түрі әртүрлі болады, алдыңғы қанаттары сұр немесе қоңыр түстердің әр түрлі нұсқаларында кездеседі, ал оның ареалының кейбір бөліктерінде қара түсті формалары жиі кездеседі. Түрді анықтаудың ең сенімді белгісі – оның атауын берген үлкен, ақшыл, төртбұрышты белгі. Артқы қанаттары ақшыл шеті бар, күңгірт сұр түсті. Қанатының ені 30–40 мм.

Техникалық сипаттама және өзгеруі

Алдыңғы қанаты күңгірт қоңыр; жоғарғы стигмалары ақшыл шеңберлі, рениформ кейде толығымен ақшыл, орбикуляр дөңгелек; клавиформ жоқ; артқы қанаты ақшыл сары, тек еркектерде ғана қанат шетіне қарай қоңырланады, аналықтарында кеңірек; ab. budensis Frr. түсі сұр; ab. elutior Alph. алдыңғы қанаттары жарық түсті, қызғылт қоңыр немесе сарғыш сұр; ал ab. palaestinensis Kalchb. [Қазір толық түр – Xestia palaestinensis (Kalchberg, 1897)], түсі ашық болса, барлық белгілері анық көрінеді. – ab. obscura Tutt және ab. nigra Tutt Шотландияның солтүстігінде кездесетін қызыл қоңыр және сұр қоңыр формаларын көрсетеді, стигмалары кейде анық, кейде көріне бермейді, артқы қанаты да қоңыр; rufescens Tutt және rufa Tutt – тек түс түрлері.

Биология

Бұл көбелек шілдеден қыркүйекке дейін түнде ұшады және жарыққа тартылады, сондықтан жарық тұзақтарына және қантқа осал болады. Ол самырсын, маррам шөп және рагворт сияқты гүлдерді де мейірімділікпен қабылдайды. Ол орман шеттерінде, қараусыз қалған жерлерде және Англияның көп бөлігін қамтитын қалалық жерлерде кездеседі. Личинкасы жасыл, сары-жасыл түсті, арқалық және арқа асты сызықтары қара жиектерімен, ал олардың арасында көлбеу дақтар қатары орналасқан. Личинка қарақұмық, емен және күңгірт сияқты әртүрлі өсімдіктермен қоректенеді, сондай-ақ түрлі шөптерді де жейді. Бұл түр личинка күйінде қыстайды, бойында белсенділік сақтап, үздіксіз тамақтанады. Ұшу маусымы Британ аралдарына қатысты. Бұл көрсеткіш таралу аймағының басқа бөліктерінде өзгеруі мүмкін.