Кіріспе
Сиаян, ресми түрде Сиаян муниципалитеті (; Subanen: Benwa Siayan; Chavacano: Municipalidad de Siayan; ), Филиппиннің Замбоанга-дель-Норте провинциясындағы 2-сыныпты муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша, онда 36 236 адам тұрады.
Siayan, officially the Municipality of Siayan (; Subanen: Benwa Siayan; Chavacano: Municipalidad de Siayan; ), is a 2nd class municipality in the province of Zamboanga del Norte, Philippines. According to the 2020 census, it has a population of 36,236 people.
Тарих
1964 жылдың 1 қазанында президент Диосдадо Макапагал № 114 жарлыққа қол қойды, осымен Сидаганның бір бөлігінен бөлініп Сияян муниципалитеті құрылды. Бұл 33 муниципалитет құруға қатысты шығарылған жарлықтардың бірі болды, тіпті олардың тиісті заң жобалары Конгресс арқылы қабылданбады. Алайда, вице-президент Эммануэль Пелаез мұндай жарлықтарды жою үшін тыйым салу туралы арнайы азаматтық іс қозғады, және 1965 жылы Жоғарғы Сот оны бірауыздан қабылдады (Пелаез v. бас аудитор). 1967 жылдың 17 маусымында № 4989 заң атқарушы биліктің бекітуінсіз қабылданды, ал Сияян ауданы 1959 жылы құрылған. Оның аумағы 1982 жылы қысқартылды, оңтүстік бөлігі Батас Памбанса № 146 арқылы жеке муниципалитетке – Гододқа айналдырылды.
Экономика
Сиаян 2003 жылдан 2009 жылға дейін елдегі ең кедей муниципалитет болып келді, сонымен қатар білім беру де мәселе болып тұрды, әсіресе Субанендер үшін. Жергілікті биліктің кедейлікті азайту жөніндегі күш-жігерінің нәтижесінде, 2016 жылға қарай кедейлік деңгейі 50%-ға төмендеді, ал азық-түлік тапшылығынан зардап шеккен үй шаруашылықтары сегіз жыл ішінде 25,22%-дан 1,17%-ға дейін азайды. Осыған байланысты, муниципалитет 2017 жылға қарай 36-шы орынға ие болды деп хабарланды. Панге, негізінен Субанендер тұратын ауыл, Побласионнан шамамен 23 километр қашықтықта орналасқан, сонда саяхаттауға шамамен бір күн уақыт кетеді; және сол кезде муниципалитет елдегі ең кедей муниципалитет болды. 2012 жылдан бері барлық барангайлар кедейлік шегінен жоғары көтерілді деген хабар бар. GMA 7 тілшісі Кара Дэвид Сиаянның экономикалық жағдайы туралы деректі фильм түсірді. Қаланың кедейлік деңгейі 97,5% құрайды, себебі төрт адамның үші айына 1 доллардан немесе 5000 теңгеден астам табыс табады.