Кіріспе

Америкалық көптеп кісі өлтірген қылмыскер Варнадо Симпсон (1948 жылдың 7 қазаны – 1997 жылдың 4 мамыры) – АҚШ армиясының әскери қызметкері, Май Лай қырғынына қатысып, көптеген Оңтүстік Вьетнам азаматтарын азаптап, өлтірді және мүшелерін қиратты. Ол шамамен 30 жылдан кейін өз-өзіне қол жұмсады.

Ерте мансап

Симпсон Бринкли орта мектебін бітірген. 18 жасында Теннесси университетінің екінші курсын үзіп, АҚШ армиясына әскерге шақырылып келді, себебі ол "бәрін тезірек аяқтағым келеді" деді. Келесі жылы Оңтүстік Вьетнамға жіберілді. Симпсон капитан Эрнест Мединаның басшылығындағы Чарли ротасының екінші взводына бекітілді. Ол қырғын болған кезде қарапайым сарбаз болған.

Май Лай қазағы

Капитан Мединаның «көзге көрінетін нәрсені өлтір» деген бұйрығымен Симпсон Май Лай ауылындағы қырғынға қатысып, онда шамамен 20-25 қарусыз ауыл тұрғынын, оның ішінде анасы мен сәбиін өлтірген. Оқиға туралы ресми мәлімдемесі қысқа болды: «Мен сол күні шамамен сегіз адамды өлтірдім. Қашып бара жатқан екі қартты атып өлтірдім. Сондай-ақ, әйелдер мен балаларды да атып өлтірдім. Олар үйлерден қашып шыққанда не жасырынуға тырысқанда атып өлтірдім». Симпсонның осы сұхбатта айтқан сөздерін Роберт Лоуэлл кейін «Әйелдер, балалар, сәбилер, сиырлар, мысықтар» атты өлеңінде жаңаша түсіндірді. 1968 жылы әскерден босатылғаннан кейін Симпсон колледжге қайта оралғанға дейін банкте жұмыс істеді. «Сол әйел тұрып, маған арқасын бұрды», – деді ол. «Ал менің взвод командирім оны атуға бұйырды, мен: «Өзің ат», – дедім. Мен әйелді өлтіргім келмейді. Ол: «Тікелей бұйрық беремін, атып өлтір, әйтпесе өзіңді атуға болады», – деді. Ол есікке қадам басқанда бес-алты рет атып, барып, оны аудардым. Оның қолында үш айлық сәби болды, мен қатты ойға баттым». «Содан кейін біз бес тұтқынды жинадық, менің взводымнан біреуі келіп: «Оларды өлтірейік», – деді. Взвод командирі: «Мен артымды бұрып, не істеп жатқаныңды көрмеймін», – деді. Сол жігіт мылтығымды алып, барлығының басына барып, көздеріне маңдайша оқ тигізіп, оқты атып жіберді. Бұл жағдай маған ауыр тиді». «Сол кезде Симпсон тек бұйрық орындағанын ойлағанын, бірақ кейін қырғын туралы ойы өзгергенін айтты. «Бәрі осылай болмауы керек еді», – деді ол. «Бірақ сен де өміріңді сақтап қалуға тиіс есіңде болсын. Менің ойымша, маған бір нәрсе болады. Мен бұл туралы жиі армандап, адамдардан қашып кеткім келеді». Офицер Уильям Кэллидің сотында Симпсон өзін айыптаудан сақтану үшін бесінші түзетуге сүйенді. Ол қырғындағы рөлі үшін ешқашан айыпталған жоқ.

Жеке басының қайғысы

1977 жылы Симпсонның 10 жасар ұлы көрші жасөспірімдердің оқ жарып жіберуінен қаза тапты. Симпсон кейін сол күнді еске алып былай деді: "Ол менің қолымда көз жұмды. Оған қарасам, оның жүзі, мен өлтірген баланың жүзіне ұқсас еді. Мен: "Бұл мен өлтірген адамдардың жазасы", - дедім." Симпсонның қызы өзін-өзі өлтіруіне бірнеше жыл бұрын менингиттен қайтыс болды.

Травмадан кейінгі стресс бұзылуы

1982 жылы ол Джексон қаласындағы ардагерлер ауруханасына түсті, онда ауылында жасаған істерін айтқаннан кейін, сондай-ақ өлген ауыл тұрғындары кек алу үшін қайта оралады деген қайта-қайта келетін қорқынышынан кейін, оған созылмалы және ауыр посттравматикалық стресс бұзылысы (PTSD) диагнозы қойылды. Ол көп жыл бойы барлық есіктер мен терезелерін құлыптап, жапқылап өмір сүрді. 1989 жылы британдық "My Lai төрт сағаты" деректі фильміне берген сұхбатында Симпсон 20-25 адамды өлтіргенін және оқиғаны сипаттауға бас терісін сыпыру және дене мүшелерін қиып тастауды қосты. "Баланың бетінің жартысы жоқ болды, менің санама сіңіп, өлтіре бастадым. Қарлылар, әйелдер, балалар, су бұқалары, барлығын өлтірдім. Сол күні Май Лайда шамамен 25 адамды өлтіруге жеке жауапкершілік жасаймын. Өзім жеке. Ерлер, әйелдер. Оларды атудан бастап, тамақтарын кесуге, бас терісін сыпыруға, қолдарын және тілдерін кесуге дейін. Мен істедім. Көптеген адамдар солай істеді, мен де солардың ізінен ердім". Симпсон әйелді өлтіргеннен кейін және баласын да өлтіргенін білгеннен кейін ішінде бір нәрсе жыртылғандай болды деді. Осы кезде Симпсон ауыр психологиялық ауруларына байланысты күшті дәрілермен емделді. "Бір рет өлтіргеннен кейін, келесісін, келесісін, келесісін өлтіру оңай болады", - деді ол. Ол өзі және басқалар өлтірген балалар туралы түсінде көріп, үнемі дірілдеп жүретінін айтты.

Өзін-өзі өлтіру

Үш рет сәтсіз тырысқаннан кейін, Симпсон 1997 жылғы 4 мамырда, 48 жасында өз үйінде өзін-өзі атып, өміріне қол жұмды.