Кіріспе

1-Қызыл Ту Армиясы (Лан ру) – Екінші дүниежүзілік соғыста Советтік Қызыл Армияның майдандық армиясы, ол КСРО-ның Қиыр Шығысында қызмет етті.

1941 жылға дейін

1-ші армия 1938 жылғы шілдеде 1-ші жағалау армиясы (немесе аудармаға байланысты 1-ші теңіз армиясы) атауымен алыс Шығыста құрылды, ол Қиыр Шығыс майданының құрамына кірді. Бұрынғыда Арнайы алыс Шығыс армиясы алыс Шығыстағы операциялық басқару болып табылды, бірақ Жапониямен қарым-қатынастың ушығуына байланысты ол Қиыр Шығыс майданына дейін кеңейтілді. 1-ші армия Приморье әскерлер тобынан құрылды және штабы Ворошиловта (қазіргі Уссурийск) орналасқан Уссури аймағына жауапты болды. Армия бөлімдері Хасан көлі шайқасына қатысты. 4 қыркүйекте майдан таратылып, армия 1-ші Қызыл Ту армиясы болып қайта құрылды, ол Уссури облысында және Хабаровск және Приморье облыстарының бір бөлігіндегі әскерлерді бақылады. Ол тікелей Халық комиссариатының қорғаныс ісіне бағынышты болды және Тынық мұхиты флотын операциялық тұрғыдан басқарды. Оған 21-ші, 22-ші, 26-шы, 32-ші, 39-шы, 40-шы, 59-шы, 66-шы, 92-ші және 105-ші атқыштар дивизиялары, сондай-ақ 4 қыркүйектен бастап 8-ші, 22-ші және 31-ші атқыштар дивизиялары кірді. Армия бөлімдері 1939 жылдың ортасында Халхин-Гол шайқасына қатысты. Қорғаныс халық комиссариатының 1940 жылғы 21 маусымдағы бұйрығымен Қиыр Шығыс майданы қайта құрылды. Армия майдан құрамына кіріп, 1-Қызыл Ту армиясы болып атауын өзгертті. Оның алғашқы қолбасшысы кейіннен Кеңес Одағының маршалы Андрей Еременко болды. Еременко 1941 жылдың басында келген кезде армия Владивосток пен Хабаровск арасындағы барлық шекараға жауапты болды; 1941 жылғы 18 наурызда оңтүстік бөлігін қамтамасыз ету үшін 25-ші армия құрылды. 32-ші, 40-шы және 105-ші атқыштар дивизиялары мамыр айында 25-ші армияға берілді. Маусым айында армияның Әуе күштерінің құрамында 79-шы истребитель авиация дивизиясы құрыла бастады. Маусым айына дейін 32-ші және 34-ші аралас авиация дивизиялары армияға қосылды. 1941 жылғы маусымда 32-ші истребитель авиация дивизиясы Ворошиловта (Уссурийск) орналасқан, оның құрамында 6-шы, 40-шы, 47-ші және 48-ші истребитель авиация полктері болды.

Кеңестер Маньчжурияға басып кірді

Соғыс 1945 жылы аяқталғанға дейін 1-Қызыл Ту Армиясы Кеңес Одағының ұзақ, алыс шығыс шекараларының бір бөлігін қорғады. 1945 жылдың тамызында Кеңес Одағы Жапонияға соғыс жариялады, және Кеңес Одағының Алыс Шығыс майданы Кеңес Одағының Маршалы Александр Василевский басшылығымен, Жапония басып алған Маньчжурияға шабуыл жасады, бұл Маньчжурияға Кеңес Одағының басып кіруінің бір бөлігі болды. Армияның операция жүргізетін аймағы таулы, қиын өңірлі тайга болды, және ол операцияға дайындалған басқа құрылымдар сияқты, алдағы жағдайларға қарай арнайы жабдықталған. Шабуылдың басында армияның құрамында 26-шы және 59-шы атқыштар корпустары, 6 атқыштар дивизиясы, 3 танк бригадасы (75-ші, 77-ші, 257-ші), 3 өзі жүретін артиллерия полкі, 6 өзі жүретін артиллерия батальоны, 1 ауыр танк/өзі жүретін артиллерия полкі, 5 артиллерия бригадасы, сондай-ақ 410 танк/өзі жүретін артиллерия және 1413 пулемет/миномет болды. 6-шы және 112-ші бекініс аймақтары да армия құрамына кірді. Бірінші армияның шабуылы солтүстік Маньчжукоға бағытталды.

Соғыстан кейінгі

1945 жылдың қыркүйегінде армия штабын Благовещенск қаласына көшіргеннен кейін, жаңа құрылған Забайкаль-Амур әскери округінің құрамына кірді, онда ол таратылған 15-ші армия мен 2-ші Қызыл Ту армиясының әскерлерін қабылдады. 1 қазанда құрамына 3-ші, 12-ші және 231-ші атқыштар дивизиялары, 39-шы және 59-шы атқыштар дивизиялары бар 59-шы атқыштар корпусы және 101-ші бекініс аймағы кірді. Жыл соңына қарай 35-ші атқыштар дивизиясы 59-шы атқыштар корпусына қосылды, ал 4-ші және 102-ші бекініс аймақтары армия құрамына енді. 1946 жылы үш бекініс аймағы 13-ші және 14-ші автоматтық артиллерия бригадаларына айналдырылды. 26-шы атқыштар корпусының штабы шілдеде таратылды, ал 3-ші және 59-шы атқыштар дивизиялары 30 тамызда таратылды. 59-шы атқыштар корпусы 1947 жылдың наурыз айында таратылды. Мамыр айында Забайкаль-Амур әскери округі таратылғаннан кейін армия Қиыр Шығыс әскери округіне ауыстырылды. Оның құрамына үш дивизиядан тұратын 37-ші гвардиялық әуедесант корпусы, 13-ші және 14-ші автоматтық артиллерия бригадалары, сондай-ақ 12-ші және 39-шы атқыштар дивизиялары кірді, біріншісі Куйбышевка Восточнаяда, екіншісі Хабаровскіде орналасқан. 1948 жылы армияға 34-ші атқыштар дивизиясынан және бұрын полктерге қайта ұйымдастырылған 11-ші, 13-ші және 14-ші автоматтық артиллерия бригадаларынан құрылған 11-ші және 13-ші автоматтық артиллерия дивизиялары қосылды. 1953 жылдың сәуір айында армия штабы таратылды.